به گزارش ایسنا، رقابت برای دستیابی به ارتباطات ماهوارهای پرسرعت شدت گرفته است. هم آژانس فضایی اروپا و هم موسسه اپتوالکترونیک چین از برقراری موفقیتآمیز اتصالهای لیزری با سرعت گیگابیتی به ماهوارههای مدار بالا خبر دادهاند. این دستاورد نشان میدهد که اتصالهایی به باریکی یک پرتو لیزر اکنون میتوانند فاصلههایی را طی کنند که زمانی برای انتقال داده با سرعت بالا بیش از حد ناپایدار تصور میشدند.
حل مشکل «نقطه کور»
به نقل از آیای، ارتباطات لیزری بسیار حساس و ظریف هستند. برخلاف امواج رادیویی که مانند یک تور گسترده پخش میشوند، یک پرتو لیزر باید هدفی را که با سرعت هزاران کیلومتر در ساعت حرکت میکند، دقیقا نشانه بگیرد و همزمان با لرزشها و آشفتگیهای جو نیز مقابله کند.
آژانس فضایی اروپا یک ارتباط لیزری میان یک هواپیما و یک ماهواره زمینایستا برقرار کرد. در تاریخ ۲۶ فوریه، این آژانس اعلام کرد که یک پایانه ساخت صنایع دفاعی و فضایی ایرباس با موفقیت به ماهواره آلفا ست در ارتفاع ۳۶ هزار کیلومتری از زمین اتصال برقرار کرده است. این اتصال توانست برای چند دقیقه سرعت ۲.۶ گیگابیت بر ثانیه را بدون حتی یک بسته داده از دسترفته حفظ کند. به گفته آژانس فضایی اروپا، چنین سرعتی باعث میشود یک فیلم بلند با کیفیت بالا در عرض تنها چند ثانیه منتقل شود.
فرانسوا لومبار، رئیس بخش «هوش متصل» در ایرباس، میگوید: برقراری ارتباطات لیزری میان اهداف متحرک در این فاصله از نظر فنی بسیار چالشبرانگیز است. حرکتهای مداوم، لرزش سکو و اختلالات جوی نیازمند دقتی فوقالعاده بالا هستند.
این پیشرفت میتواند پایان «نقطه کور» دیجیتال باشد و اتصال پرسرعت را برای افرادی که در دورافتادهترین مناطق جهان در حال حرکت هستند، فراهم کند. چه در کابین یک پرواز طولانیمدت، چه روی یک کشتی تحقیقاتی در میانه اقیانوس اطلس، یا در خودرویی که از یک بیابان دورافتاده عبور میکند، مسافران میتوانند در آینده انتظار اینترنتی بدون وقفه و در سطح گیگابیتی داشته باشند که آنها را در هر افقی همراهی میکند.
ماراتن سهساعته چین
چین نیز عقب نماند. مؤسسه اپتوالکترونیک چین تنها چند روز بعد، در روز دوم مارس، از دستاورد خود رونمایی کرد. هرچند سرعت آن در سطح پایینتری و برابر با یک گیگابیت بر ثانیه بود، اما این فناوری توانست فاصله ۴۰ هزار کیلومتری را پوشش دهد.
محققان چینی از یک ایستگاه زمینی لیزری به قطر ۱.۸ متر برای دریافت نور از یک ماهواره نامشخص استفاده کرد. اتصال میان ایستگاه زمینی و ماهواره تنها در چهار ثانیه برقرار شد و به مدت سه ساعت حفظ شد.
بر اساس این بیانیه، این مؤسسه تصور میکند چنین ارتباطات پرسرعتی میتوانند ماهوارهها را از «رلههای داده» منفعل به «هابهای پردازش هوشمند» تبدیل کنند که قادر به اجرای دستورالعملهای پیچیده و آنی هستند. پژوهشگران چینی در مورد کاربردهای نظامی این فناوری سکوت محتاطانهای اختیار کردند و ترجیح دادند به جای بحث درباره کاربردهای میدان نبرد، بر جنبه علمی موضوع تمرکز کنند.
در حالی که ماهوارههای زمینایستا از نظر فاصله پیشتاز هستند، مدار پایین زمین (LEO) از نظر توان خام انتقال داده، برتری دارد.
در ماه ژانویه سال ۲۰۲۶، چین اعلام کرد که به رکورد جدیدی در مدار پایین زمین دست یافته و یک ارتباط لیزری با سرعت ۱۲۰ گیگابیت بر ثانیه برقرار کرده است که دو برابر رکورد قبلی این کشور بوده است. در همین حال، اسپیسایکس در حال آمادهسازی برای پرتاب نسل سوم ماهوارههای استارلینک است که برای عبور از مرزهای فعلی طراحی شدهاند.
انتظار میرود این ماهوارههای نسل جدید ظرفیت دانلودی در حد ترابیت بر ثانیه و ظرفیت آپلودی بیش از ۲۰۰ گیگابیت بر ثانیه فراهم کنند.
هدف نهایی این فناوریهای لیزری، حل مشکلات خاص شبکهسازی فضایی مانند تأخیر شدید و اتصالهای ناپیوسته است. بهبود قابلیت اطمینان لیزر تضمین میکند که دادهها در این فاصلههای عظیم و گسسته از بین نروند و راه را برای یک منظومه متصلتر هموار میکند.
انتهای پیام
