مریم جهانگیر در گفتوگو با ایسنا در خصوص تاثیرات سوء اضطراب بر جنین اظهار کرد: در زندگی، انسانها گاهی دچار استرس و اضطراب میشوند که ممکن است علت مشخصی داشته باشد، در این بین مادران باردار به دلیل تغییرات هورمونی و شرایط خاص بارداری، ذاتاً احساس نگرانی و استرس بیشتری نسبت به زمان غیربارداری تجربه میکنند، در شرایط جنگی و اخبار ناراحتکننده، این وضعیت را برای مادران باردار سختتر کرده است.
پزشک متخصص طب سنتی ایرانی با تأکید بر عوارض استرس مزمن بیان کرد: اگر استرس از حالت مقطعی و گذرا به استرس مزمن تبدیل شود، سبب ترشح هورمونهایی در بدن مادر میشود که برای مادر عوارضی مانند تپش قلب، تغییرات فشار خون و قند خون، سردرد، تهوع، بیخوابی، کاهش یا افزایش بیجای اشتها و گرفتگی عضلات به همراه دارد.
جهانگیر ادامه داد: این هورمونها با تأثیر بر عروق جفت که وظیفه خونرسانی، تغذیه و اکسیژنرسانی به جنین را بر عهده دارند، و همچنین با عبور از جفت و رسیدن به جنین (مانند کورتیزول)، منجر به عوارضی چون کاهش وزن جنین، زایمان زودرس، و حتی اختلالاتی در دوران نوزادی و کودکی مانند کولیک یا بیشفعالی خواهند شد.
این متخصص طب سنتی ایرانی افزود: خانمهای باردار در شرایط بحران برای کاهش استرس و اضطراب استفاده از خوراکیهای لطیف با ارزش غذایی بالا را که مقوی قلب و ذهن هستند را مورد توجه قرار دهند؛ از جمله، خورشت به، خورشت کدو سبز، قیمه نثار قزوین، حریره بادام، شیربرنج، مغز بادام درختی خام پوست کنده (روزانه ۷ تا ۱۴ عدد)، مویز، فالوده سیب (سیب شیرین رنده شده با کمی گلاب و در صورت نداشتن دیابت بارداری با عسل یا شیره انگور)، دمنوش عناب، دمنوش سیب یا به، موز، سالاد کاهو به عنوان عصرانه، و فالوده شیرازی مصرف کنند.
وی ادامه داد: استفاده مقطعی و معتدل از مواد معطر مانند گلاب یا عرق بهارنارنج در غذاها یا میانوعدهها، تاثیر این خوراکیها را بیشتر میکند.
جهانگیر همچنین مواد غذایی مضر را برشمرد، و گفت: مادران باردار از مصرف غذاهای پر ادویه و محرک، فست فودها یا غذاهای کارخانهای و فریزر مانده، ترشیجات، نمک بیش از حد، و مواد دارای کافئین مانند قهوه، نوشابه و چای پررنگ بپرهیزند.
این متخصص طب سنتی ایرانی با اشاره به اهمیت فعالیتهای ورزشی سبک در دوران بارداری برای حفظ سلامتی جسمی و روحی، تأکید کرد: پیادهروی سبک روزانه به مدت ۲۰ تا ۳۰ دقیقه ترجیحاً در فضای سبز بیرون منزل با همراه و در غیر این صورت درون منزل که باعث ترشح هورمون شادی میشود.
وی افزود: در صورت فراهم بودن شرایط و نداشتن منع پزشکی، شنا، پیادهروی در استخر، یا قرار گرفتن در وان آب گرم (نه داغ) به مدت کوتاه در هفته، بسیار مفید است چرا که باعث بهبود گردش خون و احساس بیوزنی شده و تنش را از عضلات برمیدارد؛ در غیر این صورت، دوش آب گرم (نه داغ) و ریختن آب بر عضلات توصیه میشود.
جهانگیر در ادامه به تمرینات تنآرامی و ریلکسیشن اشاره کرد و گفت: دراز کشیدن و منقبض و مناسبت کردن عضلات از نوک انگشتان پا به سمت بالا، همراه با تنفس عمیق دیافراگمی (مانند بو کردن گل و فوت کردن شمع)؛ از تمرینات تنآرامی است،البته بهتر است در حین تمرین از اصوات آرامشبخش مانند صدای طبیعت یا موسیقی ملایم استفاده شود و از فکر کردن به افکار ناراحتکننده پرهیز کرده و فضاهای آرامشبخش مانند جنگل یا شناور بودن روی آب را تصور کرد.
وی در پاسخ به سوال که چگونه میتوان با استفاده از روشهای طب ایرانی، مانند ماساژ، حمام و استراحت، استرس و اضطراب دوران بارداری را در شرایط بحران مدیریت کرد و به سلامت روحی زن باردار کمک کرد، اظهار کرد: به طول کلی تجویز ماساژ در بارداری محدودیتهایی دارد، اما ماساژ ملایم در حد ۱۰ تا ۱۵ دقیقه، بدون وارد کردن فشار، در نواحی کتفها، گردن، عضلات کمر و پهلوها با روغن گل سرخ توصیه میشود.
این متخصص طب سنتی ایرانی در ادامه راهکارهای حفظ آرامش در مادران باردار تصریح کرد: بوییدن رایحههای خوش مانند گلاب، هل، لیمو، اسطوخودوس به طرق مختلف (مانند آغشته کردن پنبه و نگهداری در شیشه توصیه میشود.
جهانگیر با اشاره به راهکارهای مدیریت استرس و اضطراب در دوران بارداری در شرایط بحران بیان کرد: از اذکار توصیه شده در این اوقات بهره ببرند و ارتباط خود را با خداوند تقویت کنند. خود را به سایر مشغلهها مانند دیدن فیلم و سریال، کتابخوانی، و انجام کارهای هنری نظیر بافتنی، نقاشی، گلدوزی و موارد مشابه مشغول کنند.
این متخصص طب سنتی ایرانی افزود: در آغوش گرفته شدن توسط دیگران، و همچنین بازی با اسلایم یا خمیر بازی، از تکنیکهای ماساژ عمقی محسوب میشوند که سبب کاهش ترشح هورمون استرس میشوند.
وی با اشاره به استفاده از تصویرسازی ذهنی مثبت، گفت: مادران باردار از تکنیک تصویرسازی ذهنی استفاده کنند و لحظات خوش در آغوش گرفتن فرزند را پس از زایمان تصور کنند.
جهانگیر افزود: روتین زندگی خود، مانند ساعت خواب و بیداری، انجام امور منزل و شخصی را تا حد ممکن حفظ کنید؛ پایبندی به روتینها به تنهایی نقش مهمی در حفظ آرامش ما دارد.
این متخصص طب سنتی ایرانی در پایان تصریح کرد: در نهایت، مادران باردار در صورت نیاز، از سامانههای موجود مانند ۴۰۳۰ استفاده کنند و در صورت عدم جوابگویی یا کارایی تمامی موارد فوق، حتماً به پزشک مراجعه کنند.
انتهای پیام
