سیدناصر نعمتی ۱۸ اسفند، در سلسله نشستهای تخصصی آموزش فضای مجازی جنگ سایبری با موضوع «نقش مردم، رسانهها و فعالان اجتماعی در سرنوشت جنگ» با اشاره به تغییر ماهیت مفاهیم سنتی در عصر جدید، اظهار کرد: ما امروز در دنیایی زندگی میکنیم که تمام ابعاد آن «رسانهای» شده است. دیگر نمیتوان مرزی بین واقعیت و رسانه قائل شد. فرهنگی که از آن پیروی میکنیم، اقتصادی که تجربه میکنیم و حتی سیاست، به شدت تحت تأثیر و متأثر از اتمسفر رسانهای هستند.
وی افزود: امنیت نیز امروز ماهیتی رسانهای پیدا کرده است. رویدادهای امنیتی بزرگ، بیش از آنکه در اتاقهای جنگ فیزیکی رقم بخورند، در فضای رسانهای و بر بستر افکار عمومی شکل میگیرند. بر همین اساس، جنگهای مدرن ابعاد رسانهای غیرقابلانکاری دارند که غفلت از آنها میتواند جبرانناپذیر باشد.
این کارشناس فرهنگ و ارتباطات، بیان کرد: پیروزی و شکست در دنیای امروز، به شدت با «سرمایه اجتماعی»، «روحیه جامعه» و «پیامهای رسانهای» گره خورده است. به همین دلیل است که بخشی از سرنوشت جنگها، نه در پایگاههای نظامی، بلکه در کف خیابانها و از طریق کنشگری مردم تعیین تکلیف میشود.
شکاف میان «واقعیت میدان» و «احساس مخاطب»
نعمتی با تبیین یک چالش راهبردی در زمان نبرد، خاطرنشان کرد: در پازل جنگ مدرن، با دو پدیده روبرو هستیم، ابتدا «واقعیتی که در میدان رخ میدهد» و دوم «احساسی که مردم از آن واقعیت دارند». لزوماً این دو بر هم منطبق نیستند. ممکن است یک ارتش در میدان نظامی در آستانه پیروزی باشد، اما اگر احساس شکست بر جامعه و نیروهایش غلبه کند، آن جنگ را عملاً واگذار کرده است.
وی به تحلیل بنبست فعلی دشمن پرداخت و گفت: طراحی و نقشه ترامپ این بود که با حمله به سران و مراکز حساس جمهوری اسلامی و سپس صدور فراخوان، کار را تمام کند. او تصور میکرد با ایجاد یک شوک نظامی، خیابانها به پاسخ مثبت به فراخوان او روی میآورند و اثری از جمهوری اسلامی باقی نخواهد ماند، اما این تصور تا امروز جامه عمل نپوشیده است.
این کارشناس فرهنگ و ارتباطات، ادامه داد: علت اصلی، خطای راهبردی دشمن در نادیده گرفتن نقش رسانه، فعالان اجتماعی و عمق هوشیاری مردم بود. ترامپ با همان تصوری جنگ را شروع کرد که امروز به تعبیر رسانههایی چون «واشنگتنپست»، او را در «مخمصه جنگ» قرار داده است. دشمن فکر میکرد مردم پای کارِ نقشه او میآیند، اما ایستادگی مردم و روایتگری درست فعالان رسانهای، این موازنه را برهم زد.
نعمتی با تأکید بر نقش بیبدیل انسانها در عصر پهپادها و موشکهای رادارگریز، تصریح کرد: در جنگی که موشکها و پرندههای رادارگریز نقشآفرینی میکنند، برخی میپرسند نقش انسان چیست، واقعیت این است که قدرت معنابخشی انسان و اراده اجتماعی، همچنان تعیینکنندهترین عنصر است. اگر فعالان رسانهای و مردم بتوانند واقعیت میدان را درست روایت کنند و مانع از غلبه «احساس شکست» شوند، مدرنترین تجهیزات نظامی دشمن نیز در برابر این سد محکم، ناکارآمد خواهد بود.
انتهای پیام
