به گزارش ایسنا، دانشمندان گونه جدیدی از دایناسور غیرپرنده و شکارچی به نام «جیان چانگمانسیس»( Jian changmaensis) را کشف کرده‌اند که ۱۲۰ میلیون سال پیش در شمال غربی چین زندگی می‌کرده است.

این دایناسور تازه کشف‌شده، پسرعموی پَردار ولوسیراپتور(Velociraptor) با استخوان‌های بازو و شانه متمایز است.

دیرینه‌شناسان بر اساس فسیل بازوی کشف‌شده گمان می‌کنند که این دایناسور دارای پرهای بلندی در هر چهار اندام خود بوده که به آن ظاهری چهاربال می‌داده است.

اگرچه این دایناسور قادر به پرواز واقعی و با قدرت نبوده، اما احتمالاً از پرهای منحصر به فرد خود برای سُر خوردن بین درختان، بسیار شبیه به یک سنجاب پرنده استفاده می‌کرده است.

راز استخوان‌های فسیلی

تاکنون دانشمندان این بستر فسیلی شمال غربی چین را به دلیل گنجینه‌ای از بقایای پرندگان ماقبل تاریخ آن می‌شناختند.

سال‌ها محققان با خوشه‌هایی از استخوان‌های خرد شده پرندگان که شبیه به جغد امروزی بودند، گیج شده بودند که نشان‌دهنده وجود یک شکارچی گریزان و بزرگتر بود. جالب اینجاست که فرض بر این است که این دایناسور، شکارچی گمشده‌ای است که مسئول شکار پرندگان باستانی بوده است.

جینگمای اوکانر(Jingmai O’Connor)، کارشناس خزندگان فسیلی در موزه فیلد در شیکاگو می‌گوید: دانشمندان این خوشه‌های عجیب و شکسته از استخوان‌های پرندگان را در این محل پیدا کرده‌اند و ما نمی‌دانستیم چه چیزی آنها را ساخته است. این دایناسور جدید موسوم به «جیان چانگمانسیس» بهترین حدس ماست.

وی افزود: این تنها دایناسوری است که در این محل پیدا شده که پرنده نبوده، گوشت‌خوار بوده و بسیار بزرگتر از هر چیز دیگری بوده که ما در آنجا پیدا کرده‌ایم.

جیان چانگمانسیس تازه کشف شده متعلق به میکروراپتورها(microraptor) است که به گروهی از دایناسورهای پردار گفته می‌شود که معمولاً به اندازه یک کلاغ هستند.

با این حال، جیان یکی از بزرگترین نمونه‌های میکروراپتور است که تاکنون یافت شده است. دانشمندان بر اساس استخوان بازوی چهار اینچی آن تخمین می‌زنند که طول بال‌هایش چهار فوت بوده که تقریباً به اندازه یک جغد است.

کارشناسان گمان می‌کنند که جیان پرهای بلندی روی هر چهار اندام خود داشته که طرحی «چهار بال» را تشکیل می‌داده‌اند و به آن اجازه می‌داده‌اند مانند یک سنجاب پرنده سُر بخورد، نه اینکه به پرواز واقعی دست یابد.

گذشته باستانی منطقه چانگما

نام «جیان چانگمانسیس» هم ویژگی‌های پرنده‌مانند این دایناسور و هم محل کشف آن را منعکس می‌کند. «جیان» به موجودی بال‌دار از اساطیر چینی اشاره دارد، در حالی که «چانگمانسیس» به حوضه چانگما در استان گانسو در چین اشاره دارد؛ همان جایی که این فسیل کشف شده است.

مت لامانا(Matt Lamanna)، متصدی دیرینه‌شناسی مهره‌داران موزه تاریخ طبیعی کارنگی می‌گوید: «جیان چانگمانسیس» نشان می‌دهد که دایناسورهای غیرپرنده در منطقه‌ای که اکنون حوضه چانگما نامیده می‌شود، زندگی می‌کردند، منطقه‌ای که به خاطر پرندگان فسیلی‌اش مشهور است.

وی افزود: تیم ما بیش از صد فسیل پرنده را در چانگما بازیابی کرده است، اما این تنها نمونه‌ دایناسور غیرپرنده است. «جیان» بینش جدید و مهمی در مورد تاریخ بیولوژیکی منطقه چانگما و زمینه‌ اکولوژیکی اجداد پرندگان امروزی ارائه می‌دهد.

شناخت پرندگان اولیه و خویشاوندان نزدیک و غیرپرنده‌ دایناسوری آنها زمینه‌ای را برای چگونگی فرگشت(تکامل) پرندگان مدرن و زنده ماندن از انقراض جمعی ۶۶ میلیون سال پیش فراهم می‌کند.

پرندگان و پسرعموهای دایناسوری آنها ده‌ها میلیون سال با هم همزیستی داشتند. از این رو، مطالعه‌ ریشه‌های مشترک آنها به درک ویژگی‌های تکوینی خاصی که پرندگان را به موفق‌ترین گروه مهره‌داران ساکن خشکی روی زمین امروز تبدیل کرده است، کمک می‌کند.

این مطالعه در مجله‌ «سالنامه‌ موزه‌ کارنگی»(Annals of the Carnegie Museum) منتشر شده است.

انتهای پیام