حجتالاسلام والمسلمین ابراهیم کلانتری امروز پنجشنبه ۱۹ شهریور در نشست ۱۳۸ «جهاد تبیین» با موضوع «واکاوی ابعاد مختلف جنگ رمضان»، جنگ شناختی دشمن و جریانهای غربگرا که در حرم مطهر حضرت شاهچراغ(ع) برگزار شد، اظهار کرد: در بیش از ۲۰ سال گذشته، بر ضرورت توجه به اقتصاد مقاومتی و جهاد تبیین تأکید شده است، اما در برخی دورهها شاهد سیاستهایی بودیم که اقتصاد کشور را به رفتار قدرتهای خارجی وابسته میکرد.
وی با اشاره به تجربه برجام افزود: سالها هیئتهای بلندپایه به اروپا و آمریکا رفتند و برای گرفتن یک امضا مذاکره کردند، اما پس از امضای برجام نیز تحریمهای جدیدی علیه ایران اعمال شد. حتی پیش از آنکه طرفهای ایرانی از مذاکرات به کشور بازگردند، تحریمهای جدیدی با عناوین دیگری از جمله حقوق بشر مطرح شد.
کلانتری ادامه داد: آمریکا تحریمهای مختلفی را در حوزههای حقوق بشر، تروریسم، هستهای و نفت اعمال کرده و در مواردی یک موضوع را با عناوین متعدد تحریم کرده است؛ بهگونهای که حتی اگر در مقطعی بخواهد بخشی از تحریمها را لغو کند، با ساختاری از تحریمهای متعدد مواجه است.
اقتصاد مقاومتی و جهاد تبیین؛ دو راه مقابله با فشار دشمن
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) با اشاره به تداوم جنگ در عرصههای مختلف گفت: در شرایطی که دشمن در عرصه نظامی به اهدافی که از ابتدا برای خود تعیین کرده بود دست نیافته، تلاش برای جبران این وضعیت در دو حوزه اقتصاد و جنگ شناختی دنبال میشود.
وی با بیان اینکه جنگ نظامی بهصورت پراکنده ادامه دارد، افزود: دشمن تصور میکرد در مدت کوتاهی میتواند جمهوری اسلامی را شکست دهد و حتی برای دوران پس از پیروزی خود برنامهریزی کرده بود، اما پس از مواجه شدن با واقعیتهای میدان، محاسبات آن تغییر کرد.
کلانتری گفت: امروز حتی اگر رئیسجمهور آمریکا با ادبیات خود را پیروز میدان معرفی کند و جنگ را پایانیافته اعلام کند، شکست آمریکا در رسیدن به اهداف اولیه خود قابل انکار نیست.
تلاش دشمن برای حفظ تصویر قدرت خود
وی با اشاره به تلاش دشمن برای حفظ تصویر قدرت خود ادامه داد: برای جبران شکست در عرصه نظامی، دو حوزه اقتصاد و جنگ شناختی مورد توجه جدی دشمن قرار گرفته است و این دو عرصه در واقع پشتیبان جنگ نظامی هستند.
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) اقتصاد مقاومتی و جهاد تبیین را دو راهکار اساسی در برابر این فشارها دانست و گفت: بیش از دو دهه است که بر اقتصاد مقاومتی به معنای تقویت اقتصاد درونی، کاهش وابستگی و استفاده از ظرفیتهای داخلی تأکید شده و در حوزه جنگ شناختی نیز بر جهاد تبیین تأکید شده است.
انتقاد از شرطی شدن اقتصاد کشور
کلانتری با انتقاد از سیاستهایی که به گفته وی موجب شرطی شدن اقتصاد کشور شده است، اظهار کرد: در دورههایی با وجود تأکید بر اینکه اقتصاد کشور نباید به تصمیمات و رفتارهای خارجی وابسته شود، شرایطی ایجاد شد که با یک سخن یا موضع رئیسجمهور آمریکا، نرخ ارز و وضعیت اقتصادی کشور تحت تأثیر قرار میگرفت.
وی افزود: در چنین شرایطی، اقتصاد کشور به رفتار و مواضع طرف مقابل گره میخورد و این همان مسئلهای است که بارها نسبت به آن هشدار داده شده بود.
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) همچنین با اشاره به مدیریت موضوع واکسن کرونا در دولتهای مختلف گفت: در دورهای که روزانه شمار زیادی از مردم بر اثر کرونا جان خود را از دست میدادند، ادعا میشد امکان تأمین واکسن وجود ندارد، اما پس از آغاز فعالیت دولت سیزدهم، در مدت کوتاهی حدود ۱۰۰ میلیون دوز واکسن وارد کشور شد.
وی با بیان اینکه تحریمها در حوزههای مختلف اعمال شده است، ادامه داد: تجربه این سالها نشان داد که نمیتوان به وعدههای آمریکا اعتماد کرد و باید ظرفیتهای داخلی کشور را مبنای سیاستگذاری قرار داد.
کلانتری در ادامه با اشاره به اظهارات یکی از رؤسای جمهور پیشین درباره جنگ جاری و احتمال برگزاری همهپرسی اظهار کرد: گفته شده است که باید به مردم اعلام شود اگر قرار است ۲۰ سال دیگر با قدرتهای بزرگ جهانی بجنگیم و مردم این موضوع را بپذیرند، این مسیر ادامه پیدا کند و اگر نپذیرفتند، مسیر دیگری انتخاب شود و حتی واژه همهپرسی نیز در این زمینه مطرح شده است.
وی افزود: نخستین مسئله این است که ایران در شرایط کنونی در حال دفاع است، نه آغاز جنگ. دشمن حمله کرده است و جمهوری اسلامی از خود دفاع میکند. حتی در حقوق بینالملل نیز کشوری که مورد هجوم قرار گرفته است، حق دفاع از خود را دارد.
با تغییر واژهها، واقعیت را به شکل دیگری به جامعه منتقل نکنیم
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) با بیان اینکه جابهجایی واژهها میتواند بر افکار عمومی اثر بگذارد، گفت: واژه دفاع، مفهومی است که از ذات و فطرت انسان سرچشمه میگیرد و تنفر ایجاد نمیکند، اما واژه جنگ بار روانی متفاوتی دارد. بنابراین نباید با تغییر واژهها واقعیت موجود را به شکل دیگری به جامعه منتقل کرد.
وی ادامه داد: اگر دفاع ۲۰ سال طول بکشد، تا زمانی که هجمه دشمن ادامه دارد، دفاع نیز باید ادامه پیدا کند و این موضوع ارتباطی با مسلمان یا غیرمسلمان بودن افراد ندارد؛ زیرا دفاع از خود یک ویژگی فطری و انسانی است.
کلانتری همچنین درباره تعبیر «قدرتهای بزرگ جهانی» گفت: استفاده از این تعبیر میتواند در ذهن جامعه این تصور را ایجاد کند که این کشورها قدرتهای شکستناپذیر و کدخداهای جهان هستند، در حالی که تحولات اخیر نشان داد تصویر قدرت مطلق از آمریکا با واقعیت میدان فاصله دارد.
وی افزود: در شرایطی که حتی برخی تحلیلگران و مسئولان آمریکایی از آسیب دیدن اعتبار و قدرت این کشور سخن میگویند، نباید با ادبیاتی سخن گفت که دوباره موجب بزرگنمایی قدرت آمریکا و کوچک شمردن توان داخلی شود.
تصمیمگیری درباره جنگ در چارچوب قانون اساسی
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) با اشاره به اصل ۱۱۰ قانون اساسی گفت: قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مسئولیتهای رهبری را مشخص کرده و اعلام جنگ و صلح نیز در این چارچوب قرار دارد؛ بنابراین نمیتوان بدون توجه به ساختار قانونی کشور، برای چنین موضوعی راهکار دیگری تعریف کرد.
وی افزود: اگر کسی نظر کارشناسی متفاوتی دارد، میتواند آن را در چارچوبهای قانونی مطرح کند، اما تبدیل کردن چنین موضوعی به یک مطالبه عمومی و ایجاد فضای روانی در جامعه میتواند فشار اجتماعی بر رهبری ایجاد کند.
کلانتری ادامه داد: در شرایطی که مسئول اصلی تصمیمگیری درباره جنگ و صلح مشخص است، طرح عمومی چنین مباحثی میتواند به ایجاد یک خط روانی علیه مسئول تصمیمگیر منجر شود و تصمیمگیری را تحت تأثیر فشار اجتماعی قرار دهد.
تفاوت مشورت با همهپرسی
وی با اشاره به آیه «وَشَاوِرْهُمْ فِی الْأَمْرِ فَإِذَا عَزَمْتَ فَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ» گفت: این آیه مربوط به جنگ احد است. پیامبر اکرم(ص) در آن واقعه با اصحاب خود درباره شیوه مقابله با دشمن مشورت کرد، نه درباره اصل دفاع و اینکه آیا باید در برابر دشمن ایستاد یا تسلیم شد.
کلانتری افزود: موضوع مشورت در جنگ احد این بود که در داخل مدینه بمانند یا از شهر خارج شوند و در واقع درباره شیوه و کیفیت دفاع مشورت صورت گرفت، نه اینکه اصل دفاع به رأی عمومی گذاشته شود.
وی با تأکید بر اینکه مشورت با همهپرسی متفاوت است، گفت: مقام معظم رهبری نیز در تصمیمگیریهای مهم از مجموعههای تخصصی و مشورتی استفاده میکنند. فرماندهان نظامی، شورای عالی امنیت ملی، مجمع تشخیص مصلحت نظام، مجلس شورای اسلامی و دیگر مجموعههای تخصصی میتوانند در این زمینه نقش مشورتی داشته باشند.
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) ادامه داد: همانگونه که در ماجرای گروگانهای آمریکایی، امام خمینی(ره) موضوع را به مجلس ارجاع دادند و نظر مجلس را ملاک قرار دادند، در مسائل مهم نیز میتوان از ظرفیت نهادهای تخصصی و مشورتی استفاده کرد.
وی با اشاره به تفاوت میان مسائل تخصصی و عمومی اظهار کرد: نمیتوان انتظار داشت همه افراد جامعه در موضوع پیچیدهای مانند جنگ و صلح، تخصص یکسان داشته باشند و تصمیمگیری درباره چنین موضوعی را به همهپرسی عمومی واگذار کرد.
همهپرسی واقعی چگونه محقق میشود
کلانتری با اشاره به سابقه برگزاری همهپرسی در ایران گفت: همهپرسی واقعی نیازمند فراهم شدن زمینه آگاهی مردم، ارائه اطلاعات و ایجاد فرصت کافی برای بررسی موضوع است.
وی با اشاره به همهپرسی شش اصل پیشنهادی محمدرضا پهلوی در سال ۱۳۴۱ افزود: امام خمینی(ره) در آن مقطع نسبت به نحوه برگزاری چنین همهپرسیای انتقاد داشتند و تأکید میکردند که مردم باید فرصت مطالعه، کسب اطلاعات و مراجعه به متخصصان را داشته باشند.
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) ادامه داد: روند تدوین قانون اساسی جمهوری اسلامی نیز نشان میدهد که برای چنین موضوع مهمی، مراحل مختلفی طی شد؛ مردم اعضای مجلس خبرگان قانون اساسی را انتخاب کردند، پیشنویس قانون اساسی تهیه و مباحث آن منتشر شد و دیدگاههای مختلف درباره اصول آن مطرح شد و پس از طی این مراحل، همهپرسی قانون اساسی برگزار شد.
وی افزود: در بازنگری قانون اساسی نیز روند مشابهی طی شد و مباحث مربوط به اصلاح اصول قانون اساسی از طریق شورای بازنگری بررسی و در اختیار افکار عمومی قرار گرفت و سپس همهپرسی انجام شد.
کلانتری با بیان اینکه همهپرسی باید بر پایه آگاهی و اطلاعرسانی باشد، گفت: نمیتوان در شرایط جنگی و بدون فراهم کردن مقدمات لازم، درباره موضوعی پیچیده و تخصصی انتظار برگزاری یک همهپرسی واقعی را داشت.
وی همچنین با اشاره به تفاوت میان مشورت و همهپرسی اظهار کرد: قرآن از «مشورت» سخن میگوید و مشورت با همهپرسی تفاوت دارد؛ همهپرسی سازوکاری است که باید با فراهم شدن مقدمات لازم و آگاهی عمومی انجام شود.
درخواست شفافیت از مسئولان دولتهای پیشین
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) در بخش دیگری از سخنان خود خطاب به حسن روحانی و محمد خاتمی و مسئولان دولتهای پیشین گفت: افرادی که سالها مسئولیتهای کلان کشور را برعهده داشتهاند باید بهصورت شفاف و با زبان قابل فهم برای مردم اعلام کنند که آیا به دنبال برجامهای جدید هستند یا خیر. اگر هدف آنها ادامه مسیر برجام و توافقهای جدید است، باید این موضوع را صریح با مردم مطرح کنند و اگر هدف دیگری دارند نیز باید آن را شفاف توضیح دهند.
کلانتری با اشاره به طرح موضوع صلح در شرایط جنگی گفت: نباید با طرح دوگانه جنگ و صلح، فضای روانی جامعه را تحت تأثیر قرار داد. هیچکس در کشور طرفدار جنگ نیست و همه مردم خواهان صلح، امنیت، رفاه و زندگی آرام هستند، اما صلح باید شرافتمندانه باشد.
وی ادامه داد: در شرایطی که دشمن از عرصههای نظامی، اقتصادی، امنیتی، فرهنگی و شناختی علیه جمهوری اسلامی استفاده میکند، باید راهکارها بهصورت مشخص و مصداقی ارائه شود و صرف بیان اینکه «ما طرفدار صلح هستیم» پاسخگوی شرایط موجود نیست.
استاد دانشگاه تهران گفت: در برخی شرایط، دستیابی به صلح شرافتمندانه نیازمند ایستادگی و مقابله با دشمن است و در شرایط کنونی نیز باید راهکارهای مشخص برای تأمین منافع کشور ارائه شود.
برخورد با مخالفان، رویکرد اصلی نظام نیست
کلانتری درباره چرایی برخورد نکردن با برخی افراد و جریانها نیز اظهار کرد: اساس جمهوری اسلامی بر این نیست که دائماً افراد را بازداشت، محکوم یا اعدام کند، بلکه مبنای نظام، آگاهیبخشی و هدایت جامعه است.
وی با اشاره به سیره حکومت پیامبر اکرم(ص) و امیرالمؤمنین(ع) افزود: حتی در حکومت پیامبر اکرم(ص) نیز با وجود حضور منافقان و جریانهای مخالف، برخوردهای قضایی و امنیتی گستردهای صورت نگرفت و برخورد در موارد خاصی انجام شد که عناد و اقدام علیه اصل جامعه اسلامی آشکار بود.
تولیت آستان مقدس احمدی و محمدی(ع) ادامه داد: در جمهوری اسلامی نیز برخورد با جریانهایی مانند منافقین و بنیصدر در شرایطی صورت گرفت که راه دیگری باقی نمانده بود و اقدامات آنها از مرحله مخالفت و نقد عبور کرده و به اقدام عملی علیه نظام و مردم رسیده بود.
وی با اشاره به نمونههای تاریخی افزود: برخورد با جریان منافقین و گروههایی که در خیابانها دست به اقدام مسلحانه زدند، با رویکرد عادی نسبت به اختلاف نظر سیاسی متفاوت است.
کلانتری تأکید کرد: آنچه میتواند در بلندمدت جامعه را در برابر جریانهای فکری و رسانهای مصون کند، جهاد تبیین، روشنگری و افزایش آگاهی است و باید دانشجویان و نسل جدید به مرحلهای برسند که خودشان قدرت تحلیل داشته باشند و بتوانند در برابر موج شبهات پاسخ ارائه کنند.
انتهای پیام
