به گزارش ایسنا، مراسم افتتاحیه نمایشگاه عکس «۴۰ روز شکوه مقاومت و پیروزی» عصر دوشنبه ۲۳ شهریورماه در فرهنگستان هنر با حضور مهدی چمران (رییس شورای شهر تهران)، داوود عامری (رییس شورای سیاستگذاری نمایشگاه و دبیر کل مجمع جهانی صلح اسلامی)، آیدین مهدیزاده (مدیرکل هنرهای تجسمی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی)، مجید شاه حسینی (رییس فرهنگستان هنر) و حجتالله ایوبی (رییس امور فرهنگ، ورزش و گردشگری سازمان برنامه و بودجه) برگزار شد.
داوود عامری ـ رییس شورای سیاستگذاری نمایشگاه و دبیر کل مجمع جهانی صلح اسلامی ـ در مراسم افتتاحیه نمایشگاه «۴۰ روز شکوه مقاومت و پیروزی» گفت: هدف از برپایی این نمایشگاه، به تصویر کشیدن گوشهای کوچک از شکوه و بزرگی ایرانیان است. تلاش کردهایم روایتی صادقانه از مقاومت، ایستادگی و بزرگی مردم ایران ارائه کنیم و گوشهای از این روایت را بر دیوارهای نمایشگاه نقش ببندیم تا بتوان آن را در دیگر نقاط نیز به نمایش گذاشت.
او ادامه داد: این نمایشگاه به همت دوستانمان در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و تشکلهای مردمی علاقهمند به این حوزه برپا شده است و امیدواریم این روایت بتواند در جایجای دنیا نقل شود و تصویری صحیح از مقاومت مردم ایران ارائه دهد. این نمایشگاه در چند بخش طراحی شده تا فرصتی برای دیدن درست جنگ فراهم کند. نمایشگاه با بخش «صلح آمریکایی» آغاز میشود؛ بخشی که تلاش دارد این شعار دروغین را به تصویر بکشد و بخشی از پیامدهای جنگ در جامعه ایران را نشان دهد.
عامری اظهار کرد: به یاد و احترام شهدای جنگ تحمیلی، بهویژه شهدای مدرسه شجره طیبه، بخشی به یادبود این شهدا اختصاص یافته و چند تصویر از آنان به نمایش درآمده است. همچنین در بخش دیگری تلاش کردهایم شکوه مقاومت، ایستادگی و همبستگی مردم ایران را در قالب تعدادی عکس به نمایش بگذاریم. اما آیا این نمایشگاه میتواند جلوهای کامل از بزرگی مردم ایران و آنچه در این سالها رخ داده است ارائه کند؟ خیر. شاید این عکسها بتوانند گوشهای از این همبستگی، بزرگی و مقاومت را به نمایش بگذارند، اما هیچگاه نمیتوانند معنای کامل آن را منتقل کنند.
او افزود: ما با یک انقلاب سوم مواجهیم. تحول بزرگی که در ایران اتفاق افتاده، مشخصات یک انقلاب بزرگ را دارد؛ انقلابی با پیام جهانی که جمهوری اسلامی با یک رسالت بزرگ، در مسیر بزرگتر گام برخواهد داشت.
عامری در ادامه با اشاره به نحوه برپایی نمایشگاه اظهار کرد: این نمایشگاه با هزینه سنگین و سرمایهگذاری آنچنانی برپا نشده است، بلکه به همت و همافزایی شکل گرفته است. همانطور که آن جنگ، جنگِ همبستگی بود، این نمایشگاه نیز باید جلوهای از این همبستگی و همراهی را با خود داشته باشد.
به گفته رییس شورای سیاستگذاری نمایشگاه «۴۰ روز شکوه مقاومت و پیروزی»، از میان هشت هزار عکسی که برای دبیرخانه ارسال شد، حدود ۲۵۸ عکس انتخاب شد که در این نمایشگاه به مخاطبان ارائه میشود.
او گفت: این نمایشگاه تا ۳۰ شهریورماه، روز جهانی صلح، به کار خود ادامه خواهد داد، اما این پایان راه نیست و آغاز مسیر بزرگتری است. قرار است نمایشگاه در نقاط مختلف ایران نیز به نمایش گذاشته شود و بخشی از آن نیز به کشورهای مختلف منتقل شود و به صورت مجازی یا در قالب نمایشگاه عرضه شود.
مجید شاهحسینی، رییس فرهنگستان هنر نیز در ادامه با اشاره به برگزاری نمایشگاه عکس «حماسه» در سال گذشته در فرهنگستان هنر، گفت: سال گذشته در همین سالن، حماسه دفاع مقدس ۱۲روزه را پاس داشتیم و آنجا عرض کردم که تقدیر بر ما نوشته است در جهانی که رنگ و بوی مردانگی از آن بهتدریج رخت بربسته، ایران باید احقاق حق کند و روح پهلوانی را در دنیای امروز پاس بدارد. هنوز یک سال از آن حماسه نگذشته که این بار شاهد تکرار آن در ۴۰ روز بودیم.
او با اشاره به میراث دفاع مقدس برای نسلهای جوانتر، اظهار کرد: باید دید نسبت این میراث با مستند و سینما چیست و آورده ما برای امروز چگونه میتواند باشد. دشمنی که امروز در برابر ما قرار گرفته، سالهاست از ابزارهای فرهنگی و هنری برای آمادهسازی افکار عمومی خود استفاده کرده است.
شاهحسینی با اشاره به نمونههایی از سینمای جنگ آمریکا افزود: از اواخر دهه ۱۹۹۰، در فیلمهای مهم و جریانساز سینمای آمریکا، تصویر جنگ بهتدریج تغییر کرد. در آثاری مانند «نجات سرباز رایان»، «جوخه برادران»، «اقیانوس آرام» و «سقوط شاهین سیاه»، جنگ بهعنوان نبردی سخت با دشمنی سرسخت و ایدئولوژیک تصویر شد و سرباز آمریکایی برای پیروزی مجبور به پرداخت هزینه و فداکاری بود.
او ادامه داد: این تغییر در سینمای آمریکا اتفاقی نبود. هالیوود طی سالها یکی از ابزارهای اقناع افکار عمومی بوده و آمریکا بدون آمادهسازی افکار عمومی خود وارد جنگهای بزرگ نشده است. در این فیلمها بهتدریج تصویری از دشمنی سرسخت و متفاوت شکل گرفت که باید برای مواجهه با آن آماده شد.
رییس فرهنگستان هنر با اشاره به تولید برخی آثار سینمایی درباره ایران نیز گفت: مجموعهای از فیلمها و آثار سینمایی نیز با روایتهایی درباره ایران و تاریخ این کشور ساخته شدند که نشان میداد سینما صرفاً ابزار سرگرمی نیست و میتواند در شکلدهی به افکار عمومی و روایت یک واقعه نقش داشته باشد.
شاهحسینی تأکید کرد: این موضوع باید برای ما یک تجربه باشد. امروز ۱۶۸ دانشآموز و ۲۵ معلم شهید در میناب داریم، اما این شهدا تا زمانی که به آثار بزرگ سینمایی و هنری تبدیل نشوند، عمق این فاجعه برای جهان روشن نخواهد شد و این مسئولیتی بر عهده سینمای ماست.
او با اشاره به اهمیت هنر در ثبت و ماندگار کردن فجایع تاریخی گفت: نمونه «گرنیکا» (اثری از پابلو پیکاسو که بمباران دهکده گِرنیکا در اسپانیا توسط بمبافکنهای آلمان نازی در ۱۹۳۷ را به تصویر کشیده است) نشان میدهد که چگونه یک واقعه تاریخی از طریق هنرهای تجسمی، سینما و معماری به یک روایت جهانی تبدیل میشود. هنر هم پیش از وقوع یک واقعه میتواند در اقناع افکار عمومی نقش داشته باشد و هم پس از وقوع فاجعه میتواند آن را در حافظه تاریخی ثبت کند.
رییس فرهنگستان هنر گفت: اگر مردم ما در جریان این حماسه دوربین به دست گرفتند و چنین تصاویری ثبت کردند، رسالت هنرمندان پس از این ماجرا دوچندان است. از عکاس آماتور تا سینماگر حرفهای، هرکس وظیفه دارد این حماسه را روایت کند؛ زیرا اگر ما آن را روایت نکنیم، دشمن روایت دیگری از آن ارائه خواهد داد. امیدوارم به همت هنرمندان، این ماجرا جهانی شود و روایت مقاومت و حماسه ایرانیان تا سالها روایت اصلی این واقعه باقی بماند.
سپس مهدی چمران، رییس شورای شهر تهران گفت: در سالهایی که حدود ۱۰ سال در بنیاد حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس مسئولیت داشتم، در سالهای ابتدایی تصمیم گرفتیم با اجازه رهبر انقلاب، از شاعران دفاع مقدس که درباره جنگ و دفاع مقدس شعر سروده بودند، دعوت کنیم تا اشعار خود را در محضر ایشان قرائت کنند.
او ادامه داد: در آن جلسه، مرحوم حمید سبزواری نخستین شعر را قرائت کرد و پس از او نیز دیگر شاعران از جمله آقای موسوی و مرحوم کاشانی اشعار خود را خواندند. آن زمان هنوز دیدارهای سالانه شاعران با رهبر انقلاب به شکل فعلی برگزار نمیشد و شاید این نخستین برنامهای بود که شاعران در چنین جمعی حضور پیدا کردند.
چمران با اشاره به سخنان رهبر شهید در آن دیدار اظهار کرد: ایشان تأکید داشتند که اگر میخواهیم تاریخ و داستان دفاع مقدس و جنگ باقی بماند، باید از هنر استفاده کنیم. ابتدا بر اهمیت رمان و داستاننویسی درباره جنگ تأکید کردند و در ادامه به شعر و ادبیات و سپس فیلم و سینما اشاره داشتند.
او افزود: ایشان برای اهمیت ادبیات در ماندگاری وقایع تاریخی، مثالهایی از آثاری مانند «بینوایان» و «جنگ و صلح» تولستوی مطرح کردند و همچنین درباره سرود ملی فرانسه و نقش ادبیات و شعر در ماندگار شدن تاریخ انقلاب و جنگ این کشور سخن گفتند. منظور این بود که ملتها چگونه از طریق ادبیات و هنر توانستهاند روایت جنگ و انقلاب خود را در تاریخ ماندگار کنند.
رییس شورای شهر تهران ادامه داد: توصیه ایشان این بود که اگر میخواهیم این آثار باقی بماند، باید حتماً از دریچه ادبیات و هنر وارد شویم و در این میان، فیلم و سینما که سرآمد و تکمیلکننده بسیاری از این هنرهاست، میتواند نقش مهمی در بازگو کردن این وقایع داشته باشد.
چمران بیان کرد: امیدواریم هنرمندان در این زمینه تلاش بیشتری داشته باشند. چه دفاع مقدس ۱۲روزه، چه دفاع مقدس ۴۰روزه و چه دفاع مقدس هشتساله، سرشار از حوادث و داستانهای فراوان و شنیدنی است که بسیاری از آنها هنوز گفته و ثبت نشدهاند.
او در پایان با اشاره به خاطرات خود از دوران جنگ هشت ساله گفت: من هنوز داستانهای بسیاری از جبهه و جنگ در ذهن دارم که فرصت نکردهام آنها را بنویسم، شاید برخی را بازگو کرده باشم، اما به دلایل مختلف مکتوب نشدهاند. هر جا که میروم و درباره آن دوران صحبت میکنم، بعضی دوستان تلفن همراه خود را روشن میکنند و میگویند حداقل اجازه بدهید این خاطرات ضبط شود تا بعداً، هر زمان که خداوند مقرر کرد، این روایتها بازگو شوند.
در بخش پایانی این مراسم حجتالله ایوبی، رییس امور فرهنگ، ورزش و گردشگری سازمان برنامه و بودجه با اشاره به جنگ ۱۲روزه و پیامدهای آن گفت: پس از دفاع ملت ایران در این جنگ، بسیاری از پردهها کنار رفت و حقایق روشن شد. اگر یک سال پیش میگفتیم جهان غرب، جهان حقوق بشر و دفاع از کودکان نیست، باید برای اثبات این ادعا توضیح میدادیم، اما امروز بسیاری از این واقعیتها برای مردم جهان آشکار شده است.
او افزود: در این جنگ، دو تصویر در برابر مردم جهان قرار گرفت؛ یک تصویر از تمدنی که مدعی انسانیت، دانش و بشریت بود و تصویر دیگر از آنچه در عمل رخ داد. امروز بسیاری دریافتند که برای پیشرفت و توسعه، لزوماً یک مسیر واحد وجود ندارد و نباید تصور کرد که جهان غرب در آخرین مرحله تکامل ایستاده است.
ایوبی با اشاره به داستان «منطقالطیر» عطار اظهار کرد: گویی ما سالها در جستوجوی حقیقتی در پشت کوه قاف بودیم، اما امروز پس از تحمل رنج و پرداخت هزینه، دریافتیم که بسیاری از آنچه جستوجو میکردیم در سرزمین خودمان وجود دارد و باید آن را در اینجا جستوجو کنیم.
او با اشاره به تغییر نگاه مردم به هویت ملی پس از جنگ گفت: امروز فهمیدیم که هر کسی که فارسی صحبت میکند، الزاماً ایرانی نیست و در عین حال دیدیم پرچم ایران در دست چه کسانی است. همان جوانانی که پیش از این با شعارهای مربوط به غزه و لبنان شناخته میشدند، در جریان جنگ پای پرچم ایران ایستادند و از کشور خود دفاع کردند. این اتفاق نشان داد که نگاه جامعه نسبت به بسیاری از مسائل تغییر کرده است.
ایوبی ادامه داد: امروز جهانی وجود دارد که میخواهد ایران را بشنود و ببیند. اگر در گذشته گوش شنوا و چشم کافی برای شنیدن و دیدن ایران وجود نداشت، امروز شرایط تغییر کرده است. ما وارد دوران تازهای شدهایم و در این دوران باید با زبان متناسب با آن سخن بگوییم.
او با تأکید بر اهمیت فرهنگ و هنر گفت: اگر در میدان نظامی زبان ما موشک و پهپاد بود و توانستیم قدرت خود را نشان دهیم، امروز باید با زبان هنر و فرهنگ نیز سخن بگوییم. ایران از ظرفیتهای بزرگی در این زمینه برخوردار است؛ از سینما و هنرهای تجسمی گرفته تا میراث هزارساله ادبی و فرهنگی.
ایوبی با اشاره به ضرورت تقویت دیپلماسی فرهنگی اظهار کرد: در این دوران جدید، زمان اقتدار فرهنگی ایران است و این اقتدار باید در همه عرصهها دیده شود. برای این کار باید فرهنگ را جدی بگیریم و بودجه و امکانات لازم را نیز فراهم کنیم. نمیتوان انتظار داشت نهادهای فرهنگی برای تأمین بودجه فعالیتهای خود همواره مجبور به درخواست و پیگیری باشند.
رییس امور فرهنگ، ورزش و گردشگری سازمان برنامه و بودجه با اشاره به آثار هنری تولیدشده درباره جنگ اخیر گفت: امروز هنرمندان در حال انجام وظیفه خود هستند. ۲۰ تن از بهترین نقاشان کشور آثاری خلق کردهاند که این جنایت را ماندگار میکند، عکاسان نیز کار خود را انجام دادهاند و یقین دارم سینمای ایران نیز به وظیفه خود عمل خواهد کرد. امیدوارم این دوران تازه، دوران عزت، اقتدار و سربلندی ایران باشد و همه ما بتوانیم وظیفه خود را در این مسیر انجام دهیم.
انتهای پیام
