سودابه محمدزاده در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: نقش دانشگاهها و متخصصان در حل مسائل شهری، بنیادین اما غیرمستقل از نظام مدیریت و اجراست؛ به این معنا که دانش تخصصی میتواند زمینهساز تصمیمگیری دقیقتر و توسعه شهری باکیفیت باشد، اما بهتنهایی تضمینکننده تغییر نیست.
وی افزود: تحقق ظرفیت علمی دانشگاهها مستلزم آن است که نتایج پژوهشها در فرایند تصمیمگیری و اجرای پروژههای شهری مورد استفاده قرار گیرند و سازوکار مشخصی برای پاسخگویی و پیگیری نتایج وجود داشته باشد.
این دکترای معماری با اشاره به ضرورت تقویت ارتباط میان دانشگاه و مدیریت شهری، تصریح کرد: در حوزه معماری و شهرسازی، این همکاری باید از سه سطح مشارکت در تصمیمسازی، تبدیل دانش به پروژه قابل اجرا و نظارت و ارزیابی پس از اجرا عبور کند.
محمدزاده ادامه داد: متخصصان باید پیش از نهایی شدن تصمیمها وارد فرایند برنامهریزی شوند و مشارکت آنان به مرحله ارائه نظر پس از تصویب طرحها محدود نشود. برای نمونه، در پروژهای که در محدوده تاریخی خرمآباد تعریف میشود، حضور متخصصان مرمت، طراحی شهری، باستانشناسی، منظر، حملونقل و اقتصاد شهری باید از مرحله تعریف مسئله آغاز شود.
وی با بیان اینکه مداخله تخصصی از ابتدای فرایند برنامهریزی میتواند به شناسایی ابعاد مختلف مسائل و بررسی گزینههای پیشرو کمک کند، گفت: مسائل شهری معمولاً چندبعدی هستند و تصمیمگیری درباره آنها بدون توجه همزمان به جنبههای تاریخی، اجتماعی، اقتصادی، زیستمحیطی و کالبدی ممکن است پیامدهایی به همراه داشته باشد که در مراحل اولیه مورد توجه قرار نگرفتهاند.
این دکترای معماری با تأکید بر ضرورت تبدیل یافتههای علمی به ابزارهای عملی تصمیمگیری، اظهار کرد: نتیجه پژوهشها باید به ابزار تصمیمگیری تبدیل شود و صرف ارائه گزارشهای علمی برای حل مسائل شهری کافی نیست.
محمدزاده افزود: برای مثال، مطالعهای درباره توسعه پایدار پیرامون قلعه فلکالافلاک میتواند به مجموعهای از خروجیهای عملی منجر شود که مبنای برنامهریزی و تصمیمگیری مدیران شهری قرار گیرد.
وی با اشاره به اهمیت نظارت علمی پس از اجرای پروژهها، بیان کرد: مسئولیت علمی دانشگاه با تحویل گزارش پایان نمییابد؛ دانشگاه میتواند با طراحی شاخصها و انجام ارزیابی مستقل، بررسی کند که پروژه اجراشده تا چه اندازه به اهداف اولیه خود دست یافته است.
محمدزاده ادامه داد: در ارزیابی یک پروژه بازآفرینی شهری باید مشخص شود که آیا کیفیت فضای عمومی افزایش یافته، بناهای ارزشمند حفظ شدهاند، دسترسی گروههای کمتوان بهبود پیدا کرده و فعالیت اقتصادی محلی تقویت شده است یا خیر.
وی تأکید کرد: ارزیابی نتایج پروژهها بر اساس شاخصهای مشخص، امکان بررسی میزان تحقق اهداف و شناسایی نقاط ضعف را فراهم میکند و میتواند مبنایی برای اصلاح تصمیمها و بهبود برنامههای بعدی باشد.
این دکترای معماری در ادامه پیشنهاد اجرایی خود برای تقویت ارتباط دانشگاه و مدیریت شهری در لرستان را ایجاد یک برنامه دائمی همکاری میان این دو بخش عنوان کرد و گفت: این برنامه باید بهجای تمرکز بر تفاهمنامههای کلی، بر پروژههای اولویتدار و مسائل مشخص شهری متمرکز باشد.
محمدزاده افزود: در چنین چارچوبی، مسائل اولویتدار شهرها باید با مشارکت دانشگاهها شناسایی شوند، ظرفیتهای علمی مرتبط برای بررسی آنها به کار گرفته شود و نتایج پژوهشها در قالب راهکارهای اجرایی و قابل ارزیابی در اختیار مدیریت شهری قرار گیرد.
وی خاطرنشان کرد: دانشگاه زمانی در حل مشکلات شهری اثرگذار است که از جایگاه تولیدکننده مقاله صرف فراتر برود و به شریک علمی مدیریت شهری، ارزیاب مستقل پروژهها و پشتیبان تصمیمگیری مبتنی بر شواهد تبدیل شود.
محمدزاده همچنین تأکید کرد: این همکاری رابطهای دوسویه است و در مقابل، مدیریت شهری نیز باید آمادگی پذیرش نقد علمی و اصلاح تصمیمهای خود را داشته باشد تا دانش تخصصی بتواند در عمل به بهبود کیفیت زندگی شهروندان و حل مسائل شهری کمک کند.
انتهای پیام
