رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان با حضور در ایسنا اصفهان، ضمن آشنایی با مجموعه جهاددانشگاهی و فعالیت‌ها و ظرفیت‌های آن، به بررسی زمینه‌های همکاری مشترک در راستای بهره‌گیری از این ظرفیت‌ها در این دانشگاه پرداخت. همچنین چکیده‌ای از مهم‌ترین عملکردهای این دانشگاه توضیح داده شد که در ادامه آن را می‌خوانید:
آغاز سال تحصیلی دانشگاه جامع علمی‌کاربردی اصفهان با رویکرد آموزش حضوری
غلامرضا مالکی در گفت‌وگو با ایسنا اظهار کرد: دانشگاه جامع علمی‌کاربردی به‌عنوان بالی خصوصی برای ارائه آموزش‌های مهارتی، فعالیت‌های مرتبط با آغاز سال تحصیلی را از ۲۸ شهریور آغاز کرده است. در صورتی که مشکل خاصی پیش نیاید، برنامه دانشگاه برگزاری آموزش‌ها به‌صورت حضوری است. آمادگی‌های اولیه در ۲۲ مرکز دانشگاه در سطح استان و با حدود ۱۳ هزار دانشجو فراهم شده است و امیدواریم بتوانیم سال تحصیلی جدید را متفاوت‌تر از سال‌های قبل آغاز کنیم.
وی افزود: حتی در سال گذشته که تقریباً همه دانشگاه‌ها به‌نوعی فعالیت‌های خود را به‌صورت مجازی انجام می‌دادند، به‌دلیل اختصاص ۷۰درصدی سرفصل‌های آموزشی این دانشگاه به فعالیت‌های عملی و کار در محیط واقعی، بخشی از آموزش‌های عملی را در نیمسال گذشته به‌صورت حضوری برگزار کردیم.
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان ادامه داد: آغاز زودتر فرایند ثبت‌نام دانشجویان جدیدالورود اتفاق دیگری بود که امسال در دانشگاهمان به وقوع پیوست. ثبت‌نام این دانشجویان از طریق سایت سازمان سنجش از ۱۷شهریورماه آغاز شده است. امیدواریم با همکاری سازمان سنجش، بتوانیم سال تحصیلی را برای دانشجویان جدیدالورود نیز زودتر از سایر دانشگاه‌ها آغاز کنیم.
مالکی تصریح کرد: سال گذشته در برخی مراکز، از جمله مرکز خوی، به‌دلیل شرایط حاکم بر آن منطقه، اساساً آموزش مجازی نداشتیم و تمام آموزش‌ها بر اساس مجوز صادرشده، به‌صورت حضوری برگزار شد. امیدواریم مأموریتی که بر عهده دانشگاه گذاشته شده است، یعنی تربیت دانشجوی مهارتی، با آموزش باکیفیت محقق شود.
جبران آموزش‌های عملی و تفاوت یادگیری در محیط واقعی کار
وی با توجه به اینکه آموزش‌های مهارتی این دانشگاه در محیط واقعی کار انجام می‌شود، تصریح کرد: تلاش کردیم به‌ویژه واحدهای کارگاهی را حتی با برگزاری کلاس‌های جبرانی پوشش دهیم و از این بابت مشکلی نداشتیم. اگر هم درسی وجود داشته باشد که پیش‌نیاز درس‌های جدید باشد، هماهنگی‌های لازم انجام شده است تا در صورت نیاز، در نیمسال جاری برای آن کلاس برگزار شود.
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان گفت: آموزش در محیط واقعی کار با آموزش در محیط شبیه‌سازی‌شده تفاوت دارد. در محیط واقعی کار، دانشجو به‌صورت مستقیم درگیر فعالیت می‌شود و چه‌بسا همان‌جا امکان آزمون‌وخطا نیز داشته باشد. بر اساس نقشی که برای استادکار در محیط واقعی کار تعریف شده است، آموزه‌های مهارتی عملاً به دانشجو آموزش داده می‌شود و از این بابت مشکل خاصی نداریم.
ظرفیت پذیرش و تعداد رشته‌های فعال در سال تحصیلی جدید
مالکی خاطرنشان کرد: در نیمسال جاری، از اول مهر سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵، در ۲۲ مرکز پذیرای دانشجو هستیم. بر اساس پیش‌بینی انجام‌شده و تأییدیه دفتر گسترش وزارت علوم، ۱۰۴ دوره خواهیم داشت. همچنین ۱۲۱ کدرشته کارشناسی و در مجموع ۲۲۵ کدرشته در استان فعال هستند و دانشجو می‌پذیرند.
وی اضافه کرد: ظرفیت پیش‌بینی‌شده برای پذیرش مهر و بهمن‌ماه، حدود ۱۲ هزار نفر است. بر اساس تجربه‌ای که سال گذشته داشتیم و با توجه به اینکه تلاش کرده‌ایم ظرفیت‌ها را متناسب با بازار کار تنظیم کنیم، پیش‌بینی ما این است که ظرفیت ایجادشده در دو نیمسال مهر و بهمن تکمیل شود.
بازنگری سالانه رشته‌ها بر اساس نیاز بازار کار
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان توضیح داد: رشته‌های دانشگاه علمی‌کاربردی برخلاف رشته‌های بسیاری از دانشگاه‌های دیگر، سالانه و بر اساس نیاز بازار کار بررسی می‌شوند. در این فرایند، مشخص می‌شود که آیا رشته‌های موجود همچنان با نیازهای بازار کار تناسب دارند یا خیر. اگر نیاز بازار وجود داشته باشد، ارائه رشته تمدید می‌شود؛ اما اگر بر اساس آمار و ارقام احصاشده از سوی مراجع مختلف، نیازی به اجرای رشته در یک مرکز وجود نداشته باشد، آن رشته ارائه نخواهد شد.
مالکی افزود: از نظر آماری، می‌توان گفت تعداد رشته‌های ما نسبت به مهر سال گذشته تفاوتی نداشته است؛ البته منظور از این موضوع، ثابت ماندن رشته‌ها نیست. هنگامی که رشته‌های متوقف‌شده و رشته‌های جدید را در کنار یکدیگر قرار می‌دهیم، مشخص می‌شود که سبد رشته‌های ما تقریباً در همان محدوده سال گذشته باقی مانده است.
وی تصریح کرد: در نیمسال جاری، دو یا سه کدرشته جدید بر اساس نیاز در مراکز ما اجرا خواهد شد. از جمله این رشته‌ها می‌توان به تولید محتوای دیجیتال در مرکز شرکت گروه توسعه سرمایه‌گذاری انتخاب، مهندسی فناوری تجهیزات پزشکی با گرایش اتاق عمل در مرکز شهرک سلامت و کارشناسی مدیریت اجتماعی در مرکز مهد قرآن کریم و ولایت اشاره کرد.
جایگاه دانشگاه علمی‌کاربردی در اشتغال فارغ‌التحصیلان
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان اظهار کرد: بر اساس آماری که وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کرده است، وضعیت اشتغال فارغ‌التحصیلان سال‌های ۱۴۰۰ تا پایان ۱۴۰۳ در تمام زیرنظام‌های آموزش عالی بررسی شده است. از نظر ضریب اشتغال، دانشگاه علمی‌کاربردی در میان تمام زیرنظام‌های آموزش عالی بدون احتساب رتبه دانشگاه فرهنگیان، در جایگاه دوم قرار داشته است.
مالکی ادامه داد: دانشگاه فرهنگیان در رتبه نخست قرار گرفته که دلیل آن، تعهد اشتغال این دانشگاه است؛ به‌گونه‌ای که متقاضی از زمان ورود می‌داند در نهایت جذب خواهد شد. پس از آن، دانشگاه‌های علوم پزشکی و سپس دانشگاه علمی‌کاربردی قرار دارند که ضریب اشتغال آن حدود ۶۵ درصد بوده است.
وی خاطرنشان کرد: بر اساس پایش انجام‌شده، ضریب اشتغال فارغ‌التحصیلان دانشگاه علمی‌کاربردی در کشور حدود ۶۵ درصد و در استان اصفهان ۶۹ درصد بوده است. البته این آمار تمام وضعیت اشتغال فارغ‌التحصیلان ما را نشان نمی‌دهد، بخشی از فارغ‌التحصیلان ما به ادامه تحصیل می‌پردازند و این افراد نیز در عدد اعلام‌شده منعکس نمی‌شوند.
تضمین اشتغال؛ معیار ارائه کدرشته‌ها و راه‌اندازی مراکز جدید
رئیس این دانشگاه اعلام کرد: بر اساس طرح«رشته‌های تضمین اشتغال» که از سال ۱۴۰۱ در دانشگاه اجرا شد، هر مرکز موظف است برای رشته‌های درخواستی خود تضمین اشتغال بدهد. اعطای مجوز فعالیت به مراکز جدید برمبنای همین تضمین اشتغال است. بخشی از این روند نیز با خوداظهاری مرکز انجام می‌شود و بر اساس نیاز دستگاه متقاضی به تعداد مشخصی از دانشجویان در مقاطع مختلف یک رشته است.
مالکی توضیح داد: گام دوم این انتخاب، بر اساس داده‌های موجود در مجموعه استان و دفتر گسترش خود دانشگاه است؛ یعنی درخواست مراکز علاوه‌بر گذر از فیلتر دفتر گسترش وزارت علوم، با توجه به خوداظهاری دستگاه‌های استان و نیازسنجی دانشگاه تأیید یا رد می‌شود.
وی ادامه داد: این مهم، دو نوبت در سال انجام می‌شود و علاوه‌بر بررسی وضعیت جذب دانشجو در پنج سال گذشته در مراکز، با نگاه به وضعیت بازار اشتغال و نیاز دستگاه‌های مختلف، در رابطه با اجرای رشته‌ها در استان اظهار نظر می‌کنیم.
کاهش رشته‌های غیرفعال بر اساس پایش استانی
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان گفت: در مهرماه سال ۱۴۰۱، تعداد کدرشته‌های کاردانی و کارشناسی دانشگاه علمی‌کاربردی حدود ۳۹۰ کدرشته بود، اما اکنون این تعداد به ۲۲۵ کدرشته رسیده است. این کاهش متناسب با نیاز بازار کار و وضعیت اشتغال فارغ‌التحصیلان انجام شده است.
مالکی ادامه داد: در پایشی که به‌صورت استانی انجام شد، دانشگاه علمی‌کاربردی از جمله دانشگاه‌های پیشگام بود. در شرایطی که بسیاری از دانشگاه‌ها برای حفظ تعداد بیشتری از رشته‌های خود تلاش می‌کردند، ما با اتکا به پشتوانه آماری موجود، حدود ۴۳ تا ۴۴ درصد از رشته‌های خود را یا با کاهش ظرفیت مواجه کردیم یا به‌طور کامل از سبد رشته‌های فعال مراکز خارج کردیم.
وی افزود: سند پایشی که در این زمینه ارائه کردیم، در کمیته استانی پایش آموزش عالی به تصویب رسید. در مجموع، متناسب با نیاز بازار کار، تعداد قابل توجهی از رشته‌های دانشگاه علمی‌کاربردی غیرفعال شده‌اند. این موضوع نشان می‌دهد که دانشگاه تلاش کرده است به‌جای افزایش صرف تعداد رشته‌ها، بر تناسب آموزش با نیازهای واقعی بازار کار تمرکز کند.
تضمین اشتغال مستقیم و غیرمستقیم در رشته‌های مهارتی
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی اصفهان تصریح کرد: تضمین اشتغال همیشه به معنای استخدام مستقیم فارغ‌التحصیلان در همان مجموعه نیست. بخشی از این تضمین به‌صورت غیرمستقیم محقق می‌شود؛ یعنی دانشجو مهارتی را می‌آموزد که در مجموعه متقاضی یا سایر بخش‌های بازار کار کاربرد دارد. به عنوان نمونه در درخواستی که سال تحصیلی ۱۴۰۱-۱۴۰۰ از سوی مجموعه اسنوا ارائه شد، تمام افرادی که در دوره شرکت کردند و آن را با موفقیت به پایان رساندند، جذب اسنوا نشدند؛ زیرا درآمدی که از فعالیت مستقل به دست می‌آوردند، بسیار بیشتر از حقوق پیشنهادی بود.
مالکی افزود: با این حال، با توجه به گستردگی خدمات اسنوا، همین که فرد پروتکل‌های مشخص‌شده آن مجموعه را بپذیرد و مهارت لازم را کسب کند، می‌تواند برای مجموعه ارزشمند باشد؛ حتی اگر در نهایت در آنجا استخدام نشود.
وی اضافه کرد: نمونه دیگر، «کشت و صنعت قیام» است که یک هلدینگ فعال در حوزه دام‌پروری محسوب می‌شود و در قالب پروژه‌های کوتاه‌مدت دوره‌های آموزشی برگزار می‌کند. افراد از سراسر کشور در این دوره‌ها شرکت می‌کنند. این شرکت به‌دنبال ارائه خدمات در زمینه زنجیره تأمین غذایی است.
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان توضیح داد: وقتی آموزش ارائه می‌شود و اطمینان حاصل می‌شود که فرد مهارت‌های اولیه را کسب کرده است، شرکت می‌تواند مطمئن باشد که آن فرد، چه به مجموعه وابسته باشد و چه نباشد، توانایی انجام فعالیت مورد نظر را دارد.
مالکی گفت: برای مثال، در زمینه کنترل بیماری تب برفکی، اگر فرد آموزش‌های لازم را ببیند و بتواند زنجیره انتقال بیماری را کنترل کند، منفعت آن به تمام دامداری‌ها و زیرمجموعه‌های کشت و صنعت می‌رسد. بنابراین، تضمین اشتغال در اینجا به‌صورت غیرمستقیم محقق می‌شود.
وی اظهار کرد: نمونه دیگر، مرکز شهرک سلامت است که برای مهرماه رشته مهندسی فناوری تجهیزات پزشکی با گرایش اتاق عمل را ارائه می‌کند. این مرکز برای ظرفیت ۴۵ نفر، تعهد اشتغال مستقیم پنج نفر را پذیرفته است؛ به این معنا که متعهد می‌شود این تعداد از فارغ‌التحصیلان را مستقیماً جذب کند. برای ۴۰ نفر دیگر نیز تضمین اشتغال غیرمستقیم در نظر گرفته شده است تا در مجموعه‌هایی که اتاق عمل دارند، متناسب با نیاز آن‌ها نیروی متخصص تربیت شود.
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان افزود: همچنین رشته کاردانی تجهیزات دندانپزشکی را داریم. با توجه به اینکه دانشجو در جوار محیط واقعی کار آموزش می‌بیند، تجهیزات مورد نیاز، از جمله دستگاه‌های مرتبط با ساخت تجهیزات دندانپزشکی، در کارگاه وجود دارد. در نتیجه، اطمینان داریم فردی که مدرک کاردانی دریافت می‌کند، دست‌کم مهارت‌های لازم برای تعمیر و نگهداری تجهیزات را کسب کرده است.
مالکی خاطرنشان کرد: در بسیاری از مراکز دیگر، این آموزش‌ها از طریق فیلم ارائه می‌شود؛ اما در اینجا دستگاه واقعی در اختیار دانشجو قرار دارد و آموزش به‌صورت عملی انجام می‌شود. این نمونه‌ای از تضمین اشتغال غیرمستقیم است.
ارتباط صنعت و دانشگاه؛ آموزش در دل محیط واقعی کار
وی اضافه کرد: در این دانشگاه، مراکز آموزشی در دل محیط کار مستقر شده‌اند. این ویژگی کمک می‌کند تا فاصله میان آموزش دانشگاهی و نیاز واقعی صنعت کاهش پیدا کند. وقتی با فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌های نظری و فعالان صنعت صحبت می‌کنیم، گاهی از سوی صنعت مطرح می‌شود که به نیروی متخصص در یک رشته خاص نیاز دارد، اما فردی که با مدرک دانشگاهی وارد محیط کار می‌شود، لزوماً توانایی پوشش نیازهای آن مجموعه را ندارد.
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان تصریح کرد: در دانشگاه علمی‌کاربردی تلاش شده است این مشکل از طریق استقرار مراکز در محیط‌های واقعی کار برطرف شود.
مالکی گفت: علاوه‌بر دوره‌های آموزشی رسمی، دوره‌های کوتاه‌مدت نیز در دانشگاه برگزار می‌شود. مدت این دوره‌ها از چهار ساعت تا ۴۸۰ ساعت متغیر است. در این دوره‌ها، متولی شغل در تدوین محتوای آموزشی نقش مستقیم دارد. برخلاف بسیاری از دانشگاه‌ها که سرفصل‌ها از بالا به پایین ابلاغ می‌شوند، در دانشگاه علمی‌کاربردی سرفصل‌ها از پایین به بالا تنظیم می‌شوند. مثلا مجموعه اسنوا ممکن است دوره کوتاه‌مدتی با عنوان تعمیر و نگهداری اسپلیت درخواست کند و مشخص کند که دوره باید ۱۰۰ ساعت باشد. کارشناسان خود اسنوا سرفصل‌های آموزشی را تدوین می‌کنند، سرفصل‌ها به تصویب می‌رسند و مدرسان متخصص در حوزه تعمیر و نگهداری، آموزش را بر عهده می‌گیرند.
وی تصریح کرد: نتیجه چنین فرایندی این است که خروجی دوره با نیاز بازار کار تناسب دارد و افراد می‌توانند پس از پایان آموزش جذب بازار کار شوند. حتی اگر تمایلی به فعالیت در مجموعه برگزارکننده دوره نداشته باشند، می‌توانند در بخش خصوصی فعالیت کنند یا کسب‌وکار مستقل خود را راه‌اندازی کنند.
پذیرش بدون آزمون و تنوع سنی دانشجویان
مالکی با اشاره به پذیرش دانشجویان بر اساس شرط معدل در این دانشگاه، گفت: در سال گذشته در حدود ۱۰ درصد از دوره‌ها با دانشجوی ردی مواجه بودیم. برای مثال، ممکن بود ظرفیت یک دوره ۷۵ نفر باشد، اما به دلیل رقابت بر اساس معدل، برخی داوطلبان امکان پذیرش پیدا نکنند. در این فرایند، معدل داوطلبان از بالاترین نمرات به سمت نمرات پایین‌تر بررسی می‌شود و با رسیدن به حدنصاب تعیین‌شده، پذیرش متوقف می‌شود. در سطح کشور، حدود پنج هزار نفر در فرایند جذب دانشجو با این وضعیت مواجه شدند.
وی ادامه داد: این موضوع از یک سو نشان‌دهنده استقبال از برخی رشته‌های مهارتی دانشگاه است، اما از سوی دیگر، بررسی میانگین سنی دانشجویان در بعضی رشته‌ها نشان می‌دهد که این میانگین حدود ۱۸ تا ۱۹ سال است. این در حالی است که بخشی از دانشجویان ما شاغل هستند و تجربه حضور در محیط کار دارند؛ بنابراین، در برخی رشته‌ها دانشجویان بلافاصله پس از پایان دبیرستان وارد دانشگاه می‌شوند.
رئیس دانشگاه جامع علمی کاربردی استان اصفهان افزود: دانشگاه علمی‌کاربردی برای گروه‌های سنی مختلف امکان تحصیل فراهم کرده است. مخاطبان ما از ۱۸ تا ۷۰ سال هستند و از نظر سنی محدودیتی برای ادامه تحصیل وجود ندارد. برای مثال، دانشجویی داشته‌ایم که مدرک دکتری پزشکی داشته، اما به دلایلی تصمیم گرفته است در مقطع کاردانی یا کارشناسی رشته حقوق تحصیل کند. بنابراین، برای ادامه تحصیل متقاضیان منعی وجود ندارد؛ البته افرادی که از دبیرستان یا هنرستان وارد دانشگاه می‌شوند، نباید از نظر نظام وظیفه مشکل داشته باشند.
استفاده از مدرسان خبره و صاحبان تجربه حرفه‌ای
مالکی خاطرنشان کرد: در حوزه آموزش، دانشگاه علمی‌کاربردی از این نظر با برخی دانشگاه‌های دیگر تفاوت دارد که مجوز رسمی به‌کارگیری مدرسان با مدرک پایین‌تر از کارشناسی ارشد را دارد و استفاده از مدرسان خبره در آن نهادینه شده است.
وی اضافه کرد: مأموریت این دانشگاه، آموزش مهارت است. ممکن است در یک رشته تحصیلی، فردی با مدرک کارشناسی ارشد وجود نداشته باشد یا فردی با ویژگی‌های مورد نیاز پیدا نشود؛ در مقابل، شخص دیگری با تجربه عملی گسترده بتواند مهارت مورد نظر را به دانشجو آموزش دهد.
رئیس دانشگاه علمی‌کاربردی استان اصفهان توضیح داد: دانشگاه امکان استفاده از مدرسان خبره‌ای را فراهم کرده است که حداقل ۱۰ سال سابقه کار دارند. اتفاقاً در بسیاری از موارد، میزان رضایت دانشجویان از درس‌هایی که با مدرسان خبره ارائه می‌شود، بیشتر است و دانشجویان ارتباط خوبی با این گروه از مدرسان برقرار می‌کنند.
مالکی گفت: علاوه بر همکاران دانشگاه، فراخوان‌هایی نیز برای جذب افراد متخصص منتشر می‌شود. برای مثال، ممکن است فردی در یک شرکت صنعتی فعالیت کند و مهارت لازم را داشته باشد، اما تحصیلات دانشگاهی مرتبط نداشته باشد. چنین فردی، با وجود ۱۰ تا ۱۵ سال سابقه فعالیت تخصصی، می‌تواند برای تدریس در دانشگاه اقدام کند.
چالش‌های مهارت‌آموزی در محیط کار
رئیس دانشگاه علمی‌کاربردی استان اصفهان ادامه داد: یکی از مهم‌ترین چالش‌های مهارت‌آموزی این است که بخش قابل توجهی از دانشجویان ما در بخش خصوصی فعالیت می‌کنند. با توجه به شرایط اقتصادی، برخی کارفرمایان بخش خصوصی تمایل دارند حداقل دستمزد ممکن را پرداخت کنند؛ در حالی که دانشجو انتظار دارد با افزایش مهارت و توانمندی خود، درآمد بیشتری به دست آورد.
مالکی افزود: این دو موضوع گاهی در مقابل یکدیگر قرار می‌گیرند. کارفرما به دنبال پرداخت حداقل دستمزد است، اما دانشجو انتظار دارد افزایش مهارتش به ارتقای دریافتی منجر شود. این وضعیت می‌تواند مشکلاتی برای دانشجویان ایجاد کند و یکی از چالش‌های مهم ما در حوزه آموزش مهارتی است. در چنین شرایطی، احتمال از دست دادن دانشجو در برخی رشته‌ها وجود دارد؛ زیرا ممکن است فرد پس از کسب مهارت، به دلیل تفاوت درآمد میان فعالیت مستقل و استخدام در مجموعه آموزشی، ترجیح دهد در جای دیگری مشغول به کار شود.
وی ادامه داد: در برخی حوزه‌ها، هدف از آموزش صرفاً استخدام مستقیم نیست، بلکه تربیت نیروی ماهر و توانمند برای کل زنجیره فعالیت اقتصادی است. نمونه آن، آموزش‌های مرتبط با کنترل بیماری‌های دامی در مجموعه کشت و صنعت قیام است که آثار آن می‌تواند به تمام دامداری‌های مرتبط برسد.
پژوهش در دانشگاه علمی‌کاربردی؛ از ایده تا تجاری‌سازی
وی اضافه کرد: ماهیت پژوهش در دانشگاه علمی‌کاربردی با بسیاری از دانشگاه‌های دیگر متفاوت است. در این دانشگاه، نگارش مقاله در میان دانشجویان به‌عنوان یک فعالیت فراگیر نهادینه نشده است. اگر دانشجویی مقاله بنویسد، از او حمایت و تشویق می‌شود، اما مقاله‌نویسی در اولویت اصلی فعالیت‌های پژوهشی دانشگاه قرار ندارد.
رئیس دانشگاه علمی‌کاربردی استان اصفهان گفت: فعالیت‌های پژوهشی متناسب با زیست‌بوم دانشگاه شکل گرفته‌اند و عمدتاً از طریق مراکز نوآوری دنبال می‌شوند. در مراکز نوآوری، متناسب با مأموریت هر مرکز، هسته‌های فناور شکل می‌گیرند و از آن‌ها حمایت می‌شود. هنگامی که این هسته‌ها بتوانند ایده خود را عملیاتی کنند و به تولید برسانند، از مجموعه مرکز نوآوری جدا می‌شوند و به فعالیت مستقل ادامه می‌دهند.
مالکی توضیح داد: در مراکز نوآوری فعال دانشگاه، دانشجویان و فارغ‌التحصیلان بر اساس ایده‌هایی که دارند، از حمایت اولیه برخوردار می‌شوند. هنگامی که بتوانند روی پای خود بایستند، از بدنه مرکز نوآوری جدا شده و فعالیت مستقل خود را دنبال می‌کنند.
وی افزود: دفاتر کاریابی مصوب دانشگاه نیز در اولویت دوم فعالیت‌های پژوهشی قرار دارند. این دفاتر به دانشجویان و فارغ‌التحصیلان مشاوره شغلی می‌دهند و به آن‌ها کمک می‌کنند تا بتوانند وارد بازار کار شوند. برگزاری رویدادها و استارتاپ‌های مرتبط با مأموریت مراکز نیز از دیگر فعالیت‌های دانشگاه است. این رویدادها به‌عنوان ورودی هسته‌های فناور فعال در مراکز نوآوری عمل می‌کنند.
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان افزود: رویدادهای شتاب در سطح مراکز برگزار می‌شوند و ایده‌های برتر در آن‌ها شناسایی می‌شوند. دستگاه متقاضی نیز بر اساس مأموریت خود کمک می‌کند تا ایده به مرحله تجاری‌سازی برسد. پس از تحقق این مرحله، تیم یا فرد صاحب ایده می‌تواند به‌صورت مستقل فعالیت کند.
ترکیب رشته‌ها و وضعیت فعالیت‌های نوآورانه
مالکی اظهار کرد: از مجموع ۲۲۵ کدرشته فعال دانشگاه علمی‌کاربردی در استان، حدود ۳۵ درصد به گروه صنعت اختصاص دارد و ۶۵ درصد در گروه مدیریت، خدمات و اجتماعی قرار می‌گیرد. در حال حاضر، رشته‌ای در گروه کشاورزی نداریم.
وی ادامه داد: کشاورزی و امنیت غذایی از نیازهای مبرم و غیرقابل انکار جامعه هستند. در سال ۱۳۹۶، مصوبه‌ای در شورای عالی اداری تصویب شد که بر اساس آن، مراکز دولتی اجازه مرکزداری نداشتند. در آن زمان، حدود ۳۰۰ مرکز از سراسر کشور تعطیل شدند.
مالکی توضیح داد: یکی از قوی‌ترین مراکز ما، مرکز جهادکشاورزی بود که نزدیک به ۱۰۰ عضو هیئت علمی داشت. با توجه به هزینه بالای آموزش‌های کشاورزی، پس از تعطیلی آن مرکز، در سطح استان مرکزی که بتواند آموزش باکیفیت در این حوزه ارائه دهد، نداشتیم. در مراکز دانشگاه، دوره‌های کشاورزی به‌صورت پراکنده اجرا شده‌اند، اما واقعیت این است که این دوره‌ها تفاوت چندانی با دوره‌های برگزارشده در سایر بخش‌ها نداشته‌اند.
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی گفت: سال گذشته، «بازار گل و گیاه سپاهان» برای اجرای دوره‌های مرتبط با کشاورزی اعلام آمادگی کرد. مذاکرات اولیه انجام شد و موافقت اولیه برای تأسیس مرکز در این مجموعه صورت گرفت. اگر استانداردهای مورد نظر دانشگاه و وزارت علوم فراهم شود، به احتمال بسیار زیاد از اول مهر سال آینده امکان پذیرش دانشجو در این مرکز وجود خواهد داشت.
مالکی تصریح کرد: اگر مدیریت بالادستی جهادکشاورزی با اجرای آموزش‌های علمی‌کاربردی موافق باشد، از نظر دانشگاه مشکلی برای همکاری وجود ندارد. هرچند در حال حاضر در اصفهان دانشجو نمی‌پذیرد، جهادکشاورزی همچنان جزء مراکز فعال دانشگاه محسوب می‌شود.
افزایش استقبال از آموزش‌های مهارتی در هنرستان‌ها
رئیس دانشگاه علمی‌کاربردی گفت: هنگامی که آمار و ارقام مربوط به متقاضیان ورود به هنرستان‌ها را بررسی می‌کنیم، مشخص می‌شود که در استان اصفهان طی سه تا چهار سال اخیر، سهم متقاضیان از حدود ۳۸ درصد به نزدیک ۵۰ درصد رسیده است.
مالکی خاطرنشان کرد: در گذشته، مدیران هنرستان‌ها برای جذب متقاضی در برخی رشته‌ها با مشکل مواجه بودند، اما اکنون شرایط تغییر کرده است. برای مثال، در شهر اصفهان، در رشته‌ای مانند مکانیک خودرو، متقاضیان آن‌قدر زیاد هستند که هنرستان‌ها از میان آن‌ها انتخاب می‌کنند و عملاً فرایند پذیرش به‌صورت گزینشی انجام می‌شود.
وی توضیح داد: این تغییر نشان می‌دهد که نگاه خانواده‌ها به آموزش مهارتی نسبت به گذشته تغییر کرده است. اگر این تغییر نگاه در حوزه آموزش عالی نیز اتفاق بیفتد و حمایت از مهارت‌آموزی افزایش یابد، قطعاً وضعیت اشتغال فارغ‌التحصیلان بهتر از شرایط موجود خواهد شد.
رئیس این دانشگاه اضافه کرد: در بسیاری از دانشگاه‌های دیگر، فرایند جذب دانشجو و ارائه رشته‌ها همچنان به شکل سنتی ادامه دارد؛ اما دانشگاه علمی‌کاربردی از سال ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۵ تعداد رشته‌های خود را از حدود ۳۹۰ کدرشته به ۲۲۵ کدرشته کاهش داده است تا بتواند متناسب با نیاز بازار کار عمل کند.
مالکی افزود: از آنجا که ساختار این دانشگاه به هیئت علمی گسترده وابسته نیست، چابکی بیشتری برای اجرای دوره‌های آموزشی دارد. به همین دلیل، می‌تواند متناسب با نیاز بازار، دوره‌ای را اجرا کند و در صورت برطرف شدن نیاز بازار، آن را متوقف سازد.
وی اعلام کرد: اگر از دانشگاه‌های مهارتی حمایت شود، قطعاً در زمینه تربیت تکنسین و نیروی متخصص در سطح جامعه با مشکلات کمتری مواجه خواهیم شد.
دانشگاه علمی‌کاربردی؛ دانشگاهی بدون بار مالی برای دولت
رئیس دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان اصفهان توضیح داد: دانشگاه علمی‌کاربردی دانشگاهی است که برای دولت بار مالی ندارد. با وجود اینکه دانشگاهی دولتی محسوب می‌شود، از اعتبارات دولتی برای ارائه آموزش‌های خود استفاده نمی‌کند. نقطه قوت این دانشگاه آن است که بخش خصوصی را وارد فرایند آموزش کرده و از ظرفیت آن برای ارائه مهارت‌های مورد نیاز بازار کار استفاده می‌کند.
مالکی ادامه داد: آموزش‌هایی که با استفاده از این ظرفیت ارائه می‌شوند، از کیفیت مناسبی برخوردارند. به هر میزان که دولت از این دانشگاه که بار مالی برای آن ندارد حمایت کند، به همان میزان می‌تواند از ظرفیت‌های آن بهره‌مند شود.
انتهای پیام
