این بنای تاریخی علاوه بر ارزش معماری و تاریخی، به دلیل وقف برای برگزاری آیین‌های عزاداری، بخشی از هویت فرهنگی و اجتماعی شهر کنگاور نیز به شمار می‌رود، با این حال حدود یک دهه است، به بنایی متروک تبدیل شده است.
رهاشدگی این خانه تاریخی پیامدهای متعددی برای آن به همراه داشته است. بخش‌هایی از این بنا در اثر بارندگی تخریب شده و چند سال پیش نیز آتش‌سوزی نامعلومی در آن رخ داد. همچنین به دلیل خطر ریزش، طبقه دوم بنا پس از انجام عکاسی، مستندنگاری و نقشه‌برداری توسط میراث فرهنگی برداشته شد.
ساخت این بنا با خشت خام و ملات گل، آن را در برابر عوامل طبیعی آسیب‌پذیر کرده، بگونه‌ای که بارش‌های سالانه نیز به تخریب بخش‌هایی از آن دامن می‌زند. در این میان، تبدیل‌شدن خانه به محل اتراق معتادان و سرقت بخش‌هایی از اجزای آن، نگرانی‌ها درباره وضعیت این اثر ثبت ملی شده را افزایش داده است.
مسئولیت حفاظت با مالکان است
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان کنگاور در گفت‌وگو با ایسنا، درباره آخرین وضعیت این بنای تاریخی، اظهار کرد: بخشی از مالکیت خانه تاریخی ساری اصلانی متعلق به اداره اوقاف و بخشی دیگر در اختیار مالکان بخش خصوصی است.
محمدجواد عظیمی با بیان اینکه براساس ضوابط و مقررات، حفاظت و نگهداری از بناهای تاریخی برعهده مالکان آن‌هاست، افزود: اداره اوقاف باید برای حفاظت، مرمت و نگهداری این بنا پای کار بیاید، اما متأسفانه طی سال‌های گذشته همکاری لازم در این زمینه انجام نشده است.
وی ادامه داد: اداره اوقاف به دلیل اینکه این بنا درآمدی برای آن ندارد، هزینه‌ای برای حفاظت و مرمت آن نمی‌کند، این در حالیست که وضعیت بنا به دلیل تخریب‌های صورت‌گرفته، نیازمند رسیدگی جدی است.
رئیس اداره میراث فرهنگی کنگاور با اشاره به اینکه میراث فرهنگی مالکیتی در این بنا ندارد، گفت: با وجود این، به دلیل نگرانی‌هایی که درباره وضعیت و احتمال تخریب بیشتر آن وجود دارد، در دو فصل برای مرمت بخش‌هایی از این بنا اقدام کردیم.
عظیمی با اشاره به مشکلات ایجادشده در زمینه حفاظت فیزیکی از خانه تاریخی ساری اصلانی، اظهار کرد: میراث فرهنگی تاکنون چهار مرتبه با استفاده از اعتبارات خود در ورودی این بنای تاریخی را نصب کرده، اما هر بار سارقان در را به سرقت برده‌اند و در نهایت مجبور شدیم ورودی آن را دیوارکشی کنیم.
وی افزود: افرادی که برای اتراق به این بنا مراجعه می‌کردند، نرده‌های چوبی ایوان را نیز به سرقت می‌بردند که به همین دلیل مجبور شدیم نرده‌ها را جمع‌آوری کنیم.
عظیمی با بیان اینکه در مجاورت این بنای تاریخی، خانه مخروبه‌ای نیز قرار دارد، گفت: وجود این خانه امکان تردد آسان به داخل این بنای تاریخی را فراهم کرده و همین مسئله حفاظت از آن را دشوارتر کرده است.
وی با تأکید بر آسیب‌دیدگی خانه تاریخی ساری اصلانی، خاطرنشان کرد: با وجود مکاتبات انجام‌شده با اداره اوقاف برای مشارکت در حفاظت و مرمت بنا، تاکنون همکاری لازم صورت نگرفته است، با این حال میراث فرهنگی با توجه به نگرانی‌ها درباره وضعیت این اثر تاریخی، در تلاش است با تخصیص اعتبار، اقدامات لازم برای مرمت آن را انجام دهد.
خانه تاریخی ساری اصلانی با ۸۳۷ مترمربع مساحت، در محله قدیمی «در عمارت» شهر کنگاور و به دستور عبدالحسین‌خان ساری اصلانی ساخته شده است.
انتهای پیام
