بازار، همیشه فقط محل خرید و فروش نبوده است، گاهی نبض زندگی در کوچهها و خیابانهای شهر است، جایی که عطر سبزیهای تازه، رنگ میوههای فصل و صدای فروشندگان، حالوهوای دیگری به شهر میبخشد، بازارهای روز برای بسیاری از شهروندان، فرصتی برای خرید ارزانتر و دسترسی مستقیم به محصولات کشاورزی هستند، فرصتی که در روزگار گرانی و کوچک شدن سفرههای خانوار، اهمیتی دوچندان پیدا میکند، اما وقتی چنین بازاری بدون جانمایی مناسب و در دل محلههای مسکونی برپا میشود، همین فرصت اقتصادی میتواند به چالشی برای آسایش و آرامش ساکنان تبدیل شود.
شهرکرد، مرکز چهارمحال و بختیاری، سالهاست از نبود بازارچهای سامانیافته برای عرضه مستقیم کالا و محصولات کشاورزی رنج میبرد، خلأیی که در کنار افزایش هزینههای زندگی، ضرورت ایجاد فضایی مناسب برای ارتباط مستقیم تولیدکنندگان و مصرفکنندگان را بیش از پیش نمایان میکند، در مقابل، برپایی بازارهای روز هفتگی در نقاط مختلف شهر، اگرچه زمینه خرید با قیمت مناسبتر را برای بسیاری از شهروندان فراهم کرده، اما در برخی محلهها با مشکلاتی همچون ترافیک، سد معبر، آلودگی بصری، انباشت پسماند و سروصدای ناشی از فعالیت فروشندگان همراه شده است، مشکلاتی که سهم ساکنان این محلهها از رونق بازار را گاه به تحمل روزی پرهیاهو و دشوار تبدیل میکند.
یکشنبهبازار محله میرآباد مرکزی، واقع در خیابان فردوسی شمالی شهرکرد، نمونهای از همین دوگانگی است، بازاری که سالهاست در این محدوده برپا میشود و در کنار استقبال شهروندان برای خرید، به یکی از دغدغههای ساکنان مجتمعهای مسکونی فرهنگیان و خانههای اطراف تبدیل شده است، از یک سو، خریدارانی که برای تهیه مایحتاج خود به این بازار میآیند و فروشندگانی که به دنبال کسب درآمد هستند و از سوی دیگر، خانوادههایی که ناچارند در روز برپایی بازار، شلوغی، ترافیک و اختلال در آرامش زندگی روزمره خود را تحمل کنند.
مسئله، مخالفت با رونق بازارهای محلی و روز یا نادیدهگرفتن نیاز مردم به خرید ارزانتر نیست، پرسش اصلی این است که چرا پس از سالها، هنوز زیرساخت و فضای مناسبی برای ساماندهی این فعالیت اقتصادی در شهرکرد فراهم نشده است؟ آیا نمیتوان با ایجاد بازارچهای دائمی و استاندارد، هم دسترسی شهروندان به کالاهای ارزانتر و محصولات تازه را تسهیل کرد، هم از حقوق فروشندگان حمایت کرد و هم آرامش و آسایش ساکنان محلهها را از آسیبهای ناشی از برپایی بازارهای پراکنده حفظ کرد؟ پرسشی که پاسخ به آن، بیش از هر چیز، به برنامهریزی مدیریت شهری و پایاندادن به بلاتکلیفی بازارهای محلی گره خورده است.
سالهاست در جلسات مختلف اقتصادی استان اعم از جلسات تنظیم بازار چهارمحال و بختیاری بر دایر کردن بازارچههای روز در شهرکرد تاکید شده است، اما تاکنون این هدف محقق نشده است.
نظرات شهروندان ساکن محله میرآباد در خصوص یکشنبه بازار شهرکرد
امانی یکی از ساکنان خیابان فردوسی شمالی با انتقاد از برگزاری بازار روز در روزهای یکشنبه در جنب واحدهای مسکونی فرهنگیان، اظهار کرد: برگزاری بازار در روز مشکلاتی را برای ساکنان این محله ایجاد میکند که یکی از مهمترین آنها افزایش ترافیک و دشواری تردد در خیابانهای اطراف بازار است.
وی افزود: در روزهای برگزاری بازار، رفتوآمد خودروها و حضور جمعیت باعث شلوغی منطقه میشود و گاهی برای عبور و مرور با مشکل مواجه میشویم، از طرف دیگر، سروصدا و ازدحام جمعیت آرامش ساکنان این واحدهای مسکونی را تحت تأثیر قرار میدهد و این موضوع برای افرادی که در نزدیکی محل برگزاری بازار زندگی میکنند، آزاردهنده است.
این شهروند با اشاره به وضعیت نظافت محل پس از پایان فعالیت بازار در روزهای یکشنبه، گفت: یکی دیگر از مشکلات، زبالههایی است که پس از جمعآوری بساط فروشندگان در محل باقی میماند، گاهی این زبالهها سوزانده میشوند که دود ناشی از آن، آلودگی هوا را به دنبال دارد و برای ساکنان ناخوشایند است.
وی تصریح کرد: انتظار داریم مسئولان برای رفع این مشکلات چارهاندیشی کنند تا حقوق ساکنان محله نیز در کنار فعالیت فروشندگان و تأمین نیاز شهروندان مورد توجه قرار گیرد.
موسوی یکی از شهروندان ساکن در محله میرآباد شهرکرد با استقبال از برگزاری روز بازار در روزهای یکشنبه در این محله، اظهار کرد: این بازار فرصت مناسبی برای خرید مایحتاج روزانه مردم را فراهم کرده است و من نیز بخش قابل توجهی از خریدهای خود را از همین بازار انجام میدهم.
وی افزود: یکی از مزیتهای یکشنبه بازار، تنوع فروشندگان و محصولاتی است که عرضه میشود، وقتی فروشندگان مختلف در یک محل حضور دارند، مردم میتوانند محصولات را با یکدیگر مقایسه کنند و باتوجه به نیاز و توان مالی خود، انتخاب مناسبتری داشته باشند.
این شهروند ادامه داد: در چنین بازارهایی معمولاً امکان بررسی قیمتها و مقایسه کیفیت محصولات وجود دارد و همین موضوع به خریداران کمک میکند تا با آزادی عمل بیشتری خرید کنند، همچنین جمع شدن فروشندگان مختلف در یک مکان باعث میشود مردم برای تهیه کالاهای مورد نیاز خود مجبور نباشند به چندین نقطه شهر مراجعه کنند.
وی با تأکید بر ضرورت حفظ و تقویت این بازارهای روز در شهرکرد، گفت: به نظر من، یکشنبهبازار ظرفیت خوبی برای تأمین نیازهای مردم دارد و بهتر است به جای حذف آن، مشکلات احتمالی موجود برطرف شود تا شهروندان همچنان بتوانند از مزایای آن بهرهمند شوند.
امیدی، یکی از ساکنان خیابان طالقانی در میرآباد مرکزی، اظهار کرد: هیچ فردی با برگزاری بازار روز مخالف نیست، اما محل در نظر گرفته شده برای این بازار اصلا مناسب نیست و شهروندان ساکن در نزدیکی این بازار با مشکلات بسیاری مواجهه میشوند.
وی ادامه داد: برای مثال فروشندگان از بامداد در محل برگزاری یکشنبه بازار حاضر میشوند و سر و صدای بساط کنندگان و مردم برای خرید تا شب ادامه دارد، ترافیک سنگینی نیز در این منطقه ایجاد میشود.
این شهروند شهرکردی خاطرنشان کرد: اهالی واحدهای مسکونی فرهنگیان در گذشته نیز بارها به محل برپای یکشنبه بازار در خیابان فردوسی شمالی اعتراض داشتند، اما این بازار تنها چند صد متر جابجا شد، اما مشکلات همچنان پابرجاست.
محمدی یکی دیگر از شهروندان شهرکرد با اشاره به مزایای برگزاری یکشنبه بازار در محله میرآباد اظهار کرد: وجود چنین بازارهایی برای شهروندان مفید است، زیرا امکان دسترسی به محصولات متنوع را در یک مکان فراهم میکند و مردم میتوانند متناسب با نیاز خود خرید کنند.
این شهروند با بیان اینکه یکشنبهبازار برای بسیاری از مردم به محلی برای خرید هفتگی تبدیل شده است، گفت: وقتی میتوانیم چند قلم از مایحتاج خود را در یک محل تهیه کنیم، در وقت و هزینه رفتوآمد نیز صرفهجویی میشود و از طرف دیگر، حضور فروشندگان متعدد باعث میشود حق انتخاب بیشتری داشته باشیم.
وی در پایان با اشاره به مشکلات احتمالی برگزاری بازار روز در روزهای یکشنبه، تصریح کرد: ممکن است ازدحام جمعیت یا مسائل مربوط به نظافت در چنین فضاهایی وجود داشته باشد، اما این مشکلات با برنامهریزی مناسب، مدیریت ترافیک و جمعآوری بهموقع زبالهها قابل کنترل است، بنابراین، بهتر است با ساماندهی بازار، زمینه استفاده بهتر شهروندان از این ظرفیت فراهم شود.
بازار روز محله میرآباد در شهرکرد تا پایان سال به بهرهبرداری میرسد
محمدحسین واحدیان، شهردار شهرکرد در گفتوگو با ایسنا با اشاره به تفاوت میان بازار روز و روزبازارها، اظهار کرد: روزبازارها معمولا محل تجمع دستفروشانی هستند که در نقاط مختلف شهر فعالیت میکنند و با جمع شدن در یک مکان مشخص، امکان عرضه محصولات و خرید شهروندان را فراهم میکنند، این بازارها در کنار مزایایی که دارند، با برخی چالشها نیز مواجه هستند.
وی افزود: از جمله مشکلات روزبازارها میتوان به تثبیت نشدن محل فعالیت، نامناسببودن برخی فضاها برای عرضه کالا و دشواری نظارت بر قیمت و کیفیت محصولات اشاره کرد.
واحدیان با بیان اینکه شهرداری برای ساماندهی و نظاممند کردن روزبازارها در نقاط مختلف شهرکرد اقدام به ایجاد سایتهای بازار روز کرده است، گفت: یکی از مراکز در حال احداث در بلوار حافظ شمالی و در مجاورت آتشنشانی میرآباد شرقی واقع شده است، در این مجموعه، افرادی که محصولات کشاورزی، مواد لبنی و سایر کالاها را بهصورت مستقیم و بدون واسطه عرضه میکنند، مستقر خواهند شد.
شهردار شهرکرد ادامه داد: با استقرار عرضهکنندگان در این مراکز، امکان نظارت دستگاههایی مانند اداره اصناف، بهداشت و تعزیرات بر قیمت و کیفیت کالاها فراهم میشود و شهروندان نیز میتوانند با دسترسی آسانتر، محصولات مورد نیاز خود را تهیه کنند.
وی تصریح کرد: تلاش بر این است که کالاها با هزینه کمتر به دست مردم برسند و زمینه رقابت سالم برای عرضه محصولات باکیفیت و قیمت مناسب فراهم شود، همچنین هزینه استقرار در این مراکز در حد متعارف و ناچیز خواهد بود تا عرضهکنندگان امکان فعالیت داشته باشند.
واحدیان با اشاره به دیگر بازارهای روز در شهرکرد، بیان کرد: در محدوده خیابان ولیعصر جنوبی نیز سولهای در حال احداث است که برای ساماندهی این فعالیتها در نظر گرفته شده است، همچنین بازارچهای در جنب خیابان بلال و در محدوده چهار بانده انقلاب ایجاد شده و فاز نخست بازارچه منظریه نیز به بهرهبرداری رسیده است.
وی افزود: پیشبینی میشود با بهرهبرداری از بازارهای روز و بازارچهها در شهرکرد، تعداد روزبازارهای فعلی کاهش پیدا کند.
شهردار شهرکرد در پایان درباره زمان بهرهبرداری از بازار روز محله میرآباد در شهرکرد، گفت: پیشبینی میشود فاز نخست این مجموعه تا پایان سال جاری آماده بهرهبرداری شود.
انتهای پیام