به گزارش ایسنا، کوه تفتان بهعنوان یکی از شاخصترین جاذبههای طبیعی سیستان و بلوچستان، تنها یک مقصد برای کوهنوردان نیست، بلکه دامنهها و مناطق پیرامونی آن مجموعهای از چشماندازهای طبیعی، چشمهها، درهها، رودخانهها و روستاهای برخوردار از آبوهوای متفاوت را در خود جای داده است که هر کدام میتوانند بخشی از زنجیره گردشگری منطقه باشند.
در این میان، محدوده سنگان، ترشاب و کندزرد از جمله مناطق چشمنوازی است که ترکیب کوهستان، آبشار، باغهای میوه و پوشش گیاهی بومی، جلوهای متفاوت از طبیعت بلوچستان را به نمایش میگذارد؛ جاذبههایی که در صورت معرفی مناسب و فراهم شدن امکانات اولیه، قابلیت جذب طبیعتگردان، خانوادهها، کوهنوردان و گردشگران علاقهمند به تجربه زندگی روستایی را دارند.
با وجود بهسازی و آسفالت بخشی از معابر روستایی در سالهای اخیر، فعالان محلی و مسئولان معتقدند توسعه گردشگری در این مناطق نیازمند نگاهی فراتر از اجرای طرحهای عمرانی معمول است و باید ایجاد مسیرهای دسترسی ایمن، آلاچیق، سرویسهای بهداشتی، محلهای استراحت، فروشگاههای بینراهی، اقامتگاههای بومگردی و امکانات خدماتی در دستور کار قرار گیرد تا زیباییهای طبیعی منطقه به فرصت اقتصادی برای جوامع محلی تبدیل شود.
طبیعت ترشاب و کندزرد؛ ظرفیتی فراتر از یک مقصد تفریحی
محمد ترشابی از ساکنان روستای ترشاب خاش در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: منطقه تفتان و روستاهای پیرامونی آن از ظرفیتهای طبیعی و گردشگری بسیار ارزشمندی برخوردارند که هنوز بخش زیادی از زیباییهای آنها برای گردشگران خارج از استان ناشناخته مانده است.
وی افزود: آبشار تنگ وجگ، طبیعت زیبای ترشاب و کندزرد و چشماندازهای کوهستانی اطراف تفتان از جاذبههایی هستند که هر بینندهای را مجذوب خود میکنند و در فصلهای مناسب سال، زیبایی این مناطق دوچندان میشود.
این شهروند خاشی ادامه داد: در کنار جاذبههای طبیعی، وجود باغها، درختان میوه و پوشش گیاهی متنوع، جلوه خاصی به این منطقه بخشیده و شرایط مناسبی برای طبیعتگردی، گردشهای خانوادگی و معرفی سبک زندگی روستایی فراهم کرده است.
ترشابی با اشاره به اقدامات عمرانی انجامشده در روستاهای منطقه بیان کرد: طی سالهای اخیر با حمایت مسئولان، اقدامات خوبی برای بهسازی و آسفالت معابر روستایی انجام شده و این موضوع در بهبود شرایط زندگی مردم و رفتوآمد گردشگران مؤثر بوده است، اما برای دسترسی آسانتر به نقاط گردشگری و استفاده مناسب از این ظرفیتها همچنان به ایجاد زیرساختهای مورد نیاز نیاز داریم.
وی گفت: فراهم شدن مسیرهای دسترسی مناسب، مکانهای استراحت و امکانات اولیه رفاهی میتواند زمینه حضور بیشتر گردشگران را فراهم کند و در کنار معرفی جاذبههای طبیعی، به رونق اقتصادی روستاها و ایجاد درآمد برای ساکنان منطقه کمک کند.
زیرساختهای گردشگری؛ حلقه مفقوده توسعه روستاهای تفتان
مهشید چالیش، بخشدار مرکزی شهرستان خاش نیز در گفتوگو با ایسنا بیان کرد: منطقه تفتان و حوزه سنگان از ظرفیتهای طبیعی و گردشگری منحصربهفردی برخوردارند که با برنامهریزی و سرمایهگذاری مناسب میتوان از آنها برای توسعه گردشگری روستایی و ایجاد فرصتهای اقتصادی بهره گرفت.
وی افزود: وجود چشماندازهای کوهستانی، پوشش گیاهی متنوع، باغهای طبیعی و درختان بادام، انجیر، انار، بنه و شاهتوت در کنار جاذبههایی مانند آبشارها و مناطق خوشآبوهوا، این محدوده را به یکی از مناطق مستعد طبیعتگردی در شهرستان خاش تبدیل کرده است.
بخشدار مرکزی خاش با اشاره به نیازهای زیرساختی این مناطق بیان کرد: ساخت آلاچیق، ایجاد مکانهای استراحت، احداث سرویسهای بهداشتی، راهاندازی فروشگاههای بینراهی و توسعه خانههای بومگردی از نیازهای مهم گردشگری در این محدوده به شمار میرود که باید متناسب با ظرفیت طبیعی و شرایط روستاها مورد توجه قرار گیرد.
چالیش ادامه داد: در سالهای اخیر با مشارکت دستگاههای اجرایی، دهیاران و روستاییان و همچنین برخی اقدامات خودجوش، کارهای مهمی در زمینه بهسازی محیط روستاها و فراهم کردن امکانات اولیه انجام شده، اما با توجه به گستردگی جاذبهها و ظرفیت بالای منطقه، کمبود زیرساختهای گردشگری همچنان بهشدت احساس میشود.
وی تأکید کرد: توسعه گردشگری باید با مشارکت مردم محلی دنبال شود تا علاوه بر فراهم شدن شرایط مناسب برای حضور گردشگران، زمینه عرضه محصولات بومی، رونق مشاغل روستایی و افزایش درآمد خانوارها نیز فراهم شود.
حفاظت از پوشش گیاهی؛ شرط ماندگاری جاذبههای طبیعی
ملک مسعود ریگی، مدیر میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان خاش نیز با اشاره به ظرفیتهای طبیعی و گردشگری تفتان، پوشش گیاهی و تنوع گونههای درختی و گیاهی این منطقه را از سرمایههای ارزشمند طبیعی و از عوامل مهم جذابیت آن برای گردشگران دانست.
وی با اشاره به اهمیت گونههای بومی مانند بنه، بادام کوهی، انجیر و دیگر درختان و گیاهان منطقه اظهار کرد: پوشش گیاهی علاوه بر زیبایی چشماندازهای طبیعی، در حفظ تعادل زیستمحیطی، پایداری خاک و حفظ هویت طبیعی مناطق کوهستانی نقش مهمی دارد و باید در برنامههای توسعه گردشگری مورد توجه قرار گیرد و در این راستا به حمایت های جدی مسوولان و مردم نیاز داریم.
ریگی افزود: گردشگری در مناطق طبیعی زمانی میتواند به یک ظرفیت پایدار تبدیل شود که حفاظت از محیطزیست و منابع طبیعی در کنار ایجاد امکانات رفاهی و خدماتی مورد توجه قرار گیرد و توسعه فعالیتهای گردشگری به تخریب پوشش گیاهی و آسیب به زیستگاههای طبیعی منجر نشود.
مدیر میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خاش با تأکید بر ضرورت معرفی جاذبههای کمتر شناختهشده منطقه بیان کرد: ظرفیتهای طبیعی تفتان و روستاهای پیرامونی آن میتوانند زمینه مناسبی برای توسعه گردشگری طبیعتمحور و معرفی داشتههای طبیعی و فرهنگی شهرستان باشند و استفاده از این فرصت به برنامهریزی، همکاری دستگاههای مرتبط و مشارکت جوامع محلی نیاز دارد.
کارشناسان توسعه روستایی معتقدند برخورداری از جاذبههای طبیعی بهتنهایی برای رونق گردشگری کافی نیست و زمانی میتوان از این ظرفیتها بهعنوان موتور محرک اقتصاد محلی بهره گرفت که زنجیرهای از خدمات شامل راه دسترسی، راهنمای گردشگری، اقامتگاه، پذیرایی، فروش محصولات بومی و امکانات رفاهی در کنار یکدیگر شکل بگیرد.
در مناطق پیرامونی تفتان، توسعه خانههای بومگردی، عرضه محصولات باغی و دامی، معرفی خوراکهای محلی، صنایع دستی و ایجاد فرصت فعالیت برای جوانان روستایی میتواند به مکملی برای گردشگری طبیعتمحور تبدیل شود و بخشی از درآمد خانوارها را از مسیر فعالیتهای غیرکشاورزی تأمین کند.
شهرستان خاش در ۱۸۵ کیلومتری جنوب زاهدان مرکز سیستان و بلوچستان قرار دارد و کوه تفتان با ارتفاع حدود چهار هزار و ۵۰ متر، مهمترین نماد طبیعی این منطقه به شمار میرود.
محدودههای سنگان، ترشاب، تمندان، کوشه و دیگر روستاهای پیرامونی تفتان از جمله مناطق برخوردار از چشماندازهای کوهستانی، چشمهها، باغها و گونههای متنوع گیاهی هستند که در فصلهای مختلف سال میزبان علاقهمندان به طبیعتگردی و کوهنوردی میشوند.
آبشار تنگ وجگ، چشمههای طبیعی، درههای کوهستانی و باغهای روستاهای منطقه در کنار پوشش گیاهی بومی، بخشی از جاذبههای گردشگری این محدوده را تشکیل میدهند و میتوانند در قالب مسیرهای گردشگری روستایی و طبیعتگردی به گردشگران معرفی شوند.
با توجه به ظرفیتهای یادشده، برنامهریزی برای توسعه زیرساختهای گردشگری، تسهیل سرمایهگذاری بخش خصوصی، حمایت از مشارکت دهیاران و جوامع محلی و حفاظت از منابع طبیعی میتواند مسیر تبدیل تفتان و روستاهای پیرامونی آن به یکی از مقاصد شناختهشده طبیعتگردی در جنوب شرق کشور را هموار کند.
انتهای پیام