امیرعباس محمدی کوشکی، سرپرست تیم ملی اختراعات و نوآوری ایران در گفتوگو با ایسنا، اعلام کرد: گزارش شاخص جهانی نوآوری سال ۲۰۲۵ که توسط سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO) منتشر شده است، نشان میدهد که تهران بهعنوان تنها خوشه نوآوری ایران در میان ۱۰۰ خوشه برتر جهان حضور دارد و در جایگاه شصتوسوم قرار گرفته است.
وی اضافه کرد: این گزارش بر پایه سه شاخص اصلی یعنی «تعداد اختراعات ثبتشده بینالمللی (PCT)»، «تعداد مقالات علمی منتشرشده در مجلات معتبر» و «میزان معاملات سرمایهگذاری خطرپذیر (VC deals)» تهیه شده است.
محمدی کوشکی خاطر نشان کرد: برخلاف سالهای گذشته که صرفاً دو شاخص اختراعات و مقالات علمی ملاک بودند، در سال ۲۰۲۵ شاخص سرمایهگذاری خطرپذیر نیز به مدل ارزیابی افزوده شد؛ تغییری که موجب جابهجایی محسوس رتبه بسیاری از خوشههای نوآوری جهان شد.
محمدی کوشکی با بیان اینکه بر اساس نتایج جهانی، خوشههای برتر شامل «شنژن، هنگکنگ، گوانگژو،توکیو، یوکوهاما، سانفرانسیسکو، پکن و سئول» میشود، افزود: این خوشههای نوآوری برتر نزدیک به ۴۰ درصد کل اختراعات بینالمللی، ۳۵ درصد سرمایهگذاریهای خطرپذیر و ۱۵ درصد تولید علمی جهان را به خود اختصاص دادهاند.
رهبران نوآوری دنیا
وی یادآور شد: چین با ۲۴ خوشه و ایالات متحده با ۲۲ خوشه همچنان رهبران نوآوری جهانی باقی ماندهاند. هند نیز با رشد سرمایهگذاریهای خطرپذیر در شهرهایی مانند بنگلور و دهلی پیشرفت قابل توجهی داشته است. در مقابل، برخی از کشورهای شرق آسیا و خاورمیانه به دلیل ضعف در سرمایهگذاری خطرپذیر، افت رتبه را تجربه کردهاند.
برترین خوشههای خاورمیانه
سرپرست تیم ملی اختراعات و نوآوری ایران خاطرنشان کرد: در منطقه خاورمیانه ۴ خوشه در میان ۱۰۰ خوشه برتر جهان حضور دارند: تلآویو–اورشلیم در رتبه ۱۹، استانبول در رتبه ۵۸، تهران در رتبه ۶۳ و قاهره در رتبه ۸۳. بدین ترتیب، خوشه تهران تنها نماینده ایران در این رتبهبندی است.
وی تصریح کرد: جزئیات عملکرد خوشه تهران نشان میدهد که این کلانشهر در سال ۲۰۲۵ با ۳۵۷ اختراع ثبتشده بینالمللی، ۶۰ هزار و ۲۱۷ مقاله علمی منتشرشده و ۸۵ معامله سرمایهگذاری خطرپذیر سهمی معادل ۰.۰۳ درصد از اختراعات، ۰.۷۳ درصد از تولید علمی و ۰.۰۴ د