• سه‌شنبه / ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ / ۱۲:۱۷
  • دسته‌بندی: خراسان رضوی
  • کد خبر: 1404122613568

/به مناسبت سه‌شنبه آخر سال؛ روز تکریم همسایگان/

اهمیت ویژه اسلام به همسایه‌داری و آثار پربرکت آن

اهمیت ویژه اسلام به همسایه‌داری و آثار پربرکت آن

ایسنا/خراسان رضوی یک پژوهشگر دینی گفت: اسلام برای همسایه‌داری اهمیت ویژه‌ای قائل است و آن را بخشی جدایی‌ناپذیر از اخلاق اجتماعی و ایمان فردی می‌داند. این جایگاه مهم را می‌توان در آموزه‌های قرآنی و روایات معصومین مورد توجه و بررسی قرار داد.

لینا حسینی در گفت‌وگو با ایسنا با تاکید بر اینکه اسلام به عنوان یک دین کامل، دستورات جامع و کاملی را برای روابط اجتماعی، به ویژه همسایه‌داری، ارائه داده است، اظهار کرد: این تعالیم که ریشه در قرآن کریم و روایات معصومین (ع) دارد، شامل جنبه‌های اخلاقی و حقوقی است و هدف آن‌، ایجاد جامعه‌ای سرشار از محبت، احترام، همدلی و امنیت است.

وی درباره جایگاه ویژه همسایه‌داری در آموزه‌های قرآنی، افزود: قرآن کریم، به عنوان کتاب هدایت الهی، بارها بر اهمیت رفتار نیکو با همسایه تأکید کرده است. خداوند متعال در آیه ۳۶ سوره نساء، جایگاه همسایه را در کنار والدین، خویشاوندان، یتیمان، مساکین و در راه ماندگان قرار می‌دهد و این خود گویای اهمیت والای جایگاه همسایه در نگاه اسلام است.

حسینی درباره اهمیت همسایه‌داری در روایات اسلامی، خاطرنشان کرد: همسایه و مراعات حقوق وی به قدری مهم است که در روایات متعددی نسبت به آن سفارش شده است و از مجموع آن‌ها می‌توان مصادیق متعددی از حقوق همسایه و وظایف همسایه‌دار نیکو را برشمرد. احترام و خوش‌رفتاری، حفظ کرامت و حرمت همسایه و پرهیز از هرگونه رفتار یا گفتاری که موجب ناراحتی او شود، از این موارد است، همچنین به عدم آزار رساندن به همسایه، از طریق کلام، رفتار و یا ایجاد سر و صدا، ریختن زباله در کوچه و غیره   نیز اشاره شده است.

حفظ آبرو و اسرار، از مهم‌ترین مبانی اخلاق همسایه‌داری

او با اشاره به اینکه یکی از موارد مهم دیگر در اخلاق همسایه‌داری، کمک و یاری رساندن به او به‌شمار می‌رود، تاکید کرد: در هنگام نیاز و بروز مشکلات، همسایه وظیفه دارد که تا حد توان به یاری همسایه خود بشتابد، عیادت و سرکشی از همسایه بیمار، دلجویی از او و دعا برای شفایش، شرکت در مراسم شادی همسایه همچنین ابراز همدردی در ایام غم و مصیبت از این موارد هستند. پنهان کردن عیوب و اسرار وی، حفظ آبروی او و سخاوت و بخشش با هدیه دادن، تقسیم غذا و گشاده‌دستی در حق همسایه هم اهمیت فراوان دارد.

این پژوهشگر دینی، خاطرنشان کرد: امیرمؤمنان علی (ع) در وصیت‌نامه پربار خود به فرزندانشان «نامه ۴۷ نهج‌البلاغه»، ضمن تأکید فراوان بر رعایت حقوق همسایگان، این امر را از وصایای مهم پیامبر گرامی اسلام (ص) برشمرده و می‌فرمایند: «پیامبر اسلام (ص) آن‌قدر درباره همسایه به ما سفارش می‌فرمود که گمان کردیم همسایه از همسایه ارث می‌برد».

حسینی درباره آثار و برکات نیکوی همسایه‌داری، توضیح داد: «خوب همسایه‌داری کردن»، بدون شک دارای آثار و برکات فراوانی برای زندگی فردی و اجتماعی است. در فرازی از دعای بیست و ششم صحیفه سجادیه، امام سجاد (ع) ضمن دعا برای رابطه نیکو با همسایگان، این آثار را به زیبایی بیان می‌کنند، «اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ ارْزُقْنِی مِثْلَ ذَلِکَ مِنْهُمْ وَ اجْعَلْ لِی أَوْفَی الْحُظُوظِ فِیمَا عِنْدَهُمْ‌ وَ زِدْهُمْ بَصِیرَةً فِی حَقِّی وَ مَعْرِفَةً بِفَضْلِی حَتَّی یَسْعَدُوا بِی وَ أَسْعَدَ بِهِمْ آمِینَ رَبَّ الْعَالَمِینَ.». از مضمون این دعا و با توجه به آموزه‌های اسلامی، می‌توان چند اثر و برکت مهم خوب همسایه‌داری را استخراج کرد.

افزایش درک متقابل انسانی با تقویت روابط همسایگی

وی ضمن اشاره به این آثار، ادامه داد: ایجاد محبت و صمیمیت و رفتار شایسته با همسایگان، زمینه را برای شکل‌گیری دوستی‌های عمیق، روابط گرم و صمیمی فراهم می‌آورد و از تنهایی و انزوا جلوگیری می‌کند، افزایش شناخت و درک متقابل، همسایه‌داری نیکو باعث می‌شود، افراد حقوق یکدیگر را بهتر بشناسند، قدر یکدیگر را بدانند و درک متقابل میان آن‌ها افزایش یابد.

این پژوهشگر دینی در ادامه برشمردن این برکات، خاطرنشان کرد: بهره‌مندی متقابل از یکدیگر در روابط خوب همسایگی، بستری برای همکاری، همیاری و حمایت متقابل ایجاد می‌کند. همسایگان در سختی‌ها به یاری هم می‌شتابند و در آسایش از وجود یکدیگر بهره‌مند می‌شوند، ایجاد سعادت و خوشبختی مشترک، نتیجه مطلوب روابط سالم همسایگی، سعادت و آرامش دوطرفه است. همسایگان از بودن در کنار یکدیگر احساس خوشبختی و رضایت می‌کنند.

حسینی تصریح کرد: جامعه‌ای که در آن همسایگان به حقوق یکدیگر احترام می‌گذارند و با محبت با هم رفتار می‌کنند، از امنیت، آرامش و آسایش بیشتری برخوردار خواهد بود، این امنیت، هم شامل امنیت جانی و مالی و هم امنیت روانی است. بنابراین، همسایه‌داری نیکو در اسلام، نه تنها یک وظیفه دینی و اخلاقی بلکه راهی برای ساختن جامعه‌ای سالم، پویا و سرشار از معنویت است که در آن، سعادت فردی و اجتماعی در گرو روابط مبتنی بر احترام، محبت و همدلی با اطرافیان، به ویژه همسایگان، رقم می‌خورد.

انتهای پیام