دکتر علیرضا دهقان نیری در گفت و گو با ایسنا اظهار کرد: در دهه‌های اخیر، یکی از مهمترین موفقیت‌های نظام‌های سلامت در سراسر جهان، از جمله کشور ما، ارتقای آگاهی عمومی نسبت به نقش تغذیه در پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر، به‌ویژه بیماری‌های قلبی و عروقی بوده است.

وی افزود: در همین راستا، اصلاح الگوی مصرف چربی‌ها و حرکت از مصرف چربی‌های اشباع و جامد به سمت روغن‌های مایع گیاهی، نقش بسیار مؤثری در کاهش بروز سکته‌های قلبی و مغزی ایفا کرده است.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی البرز ادامه داد: با این حال، در شرایط فعلی شاهد روندی نگران‌کننده هستیم؛ به‌گونه‌ای که به دلایل مختلف از جمله مسائل اقتصادی، دسترسی آسان‌تر یا برخی باورهای نادرست در مورد «طبیعی بودن» چربی‌های حیوانی، استفاده از دنبه و همچنین روغن‌های نباتی جامد مجدداً در برخی خانواده‌ها و حتی در مراکز تهیه و توزیع غذا در حال افزایش است.

دکتر دهقان نیری تصریح کرد: این بازگشت به الگوهای تغذیه‌ای پرخطر گذشته، می‌تواند بخش مهمی از دستاوردهای سال‌های اخیر در حوزه پیشگیری از بیماری‌های قلبی و عروقی را تحت‌الشعاع قرار دهد.

فوق تخصص قلب و آنژیوپلاستی خاطرنشان کرد: از نظر علمی، چربی‌های حیوانی مانند دنبه سرشار از اسیدهای چرب اشباع هستند و مصرف بیش از حد آن‌ها موجب افزایش سطح کلسترول LDL (کلسترول بد) در خون می‌شود.

دکتر دهقان نیری مطرح کرد: از سوی دیگر، روغن‌های نباتی جامد صنعتی نیز در بسیاری موارد حاوی اسیدهای چرب ترانس هستند که اثرات زیان‌بار آنها بر سلامت قلب و عروق به‌خوبی اثبات شده است.

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی البرز همچنین اظهار کرد: این ترکیبات نه‌تنها باعث افزایش LDL می‌شوند، بلکه می‌توانند سطح HDL (کلسترول خوب) را نیز کاهش دهند و در نتیجه روند ایجاد پلاک‌های آترواسکلروتیک در دیواره عروق را تسریع کنند.

وی یادآور شد: پیامد نهایی این فرآیند، افزایش خطر بروز بیماری‌های جدی مانند بیماری عروق کرونر، سکته قلبی، نارسایی قلبی و حتی مرگ زودرس است. علاوه بر این، مصرف بالای این نوع چربی‌ها با افزایش التهاب سیستمیک، مقاومت به انسولین و در نهایت افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ نیز مرتبط است که خود یک عامل خطر مهم برای بیماری‌های قلبی محسوب می‌شود.

رئیس پردیس دانشگاه و دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی البرز، گفت: نکته قابل توجه این است که گاهی تصور می‌شود چون دنبه یا برخی چربی‌های حیوانی «سنتی» یا «طبیعی» هستند، مصرف آنها بی‌خطر است؛ در حالی که معیار اصلی در سلامت تغذیه، ترکیب شیمیایی و اثرات متابولیک مواد غذایی است، نه صرفاً طبیعی بودن آنها.

دکتر دهقان نیری افزود: شواهد علمی معتبر به‌وضوح نشان می‌دهد که مصرف مداوم چربی‌های اشباع و ترانس، صرف‌نظر از منبع آن‌ها، با افزایش خطر بیماری‌های قلبی و عروقی همراه است.

وی تاکید کرد: در مقابل، استفاده از روغن‌های مایع گیاهی مانند روغن زیتون، کلزا، آفتابگردان و سایر روغن‌های دارای اسیدهای چرب غیراشباع، به‌ویژه در قالب الگوهای غذایی سالم، می‌تواند به کاهش سطح کلسترول بد، بهبود عملکرد عروق و کاهش خطر بیماری‌های قلبی کمک کند.

دکتر دهقان نیری ادامه داد: همچنین اصلاح روش‌های پخت‌وپز، از جمله کاهش مصرف روغن، استفاده از روش‌هایی مانند بخارپز کردن، آب‌پز کردن یا گریل کردن، نقش مهمی در ارتقای سلامت جامعه دارد.

وی خاطرنشان کرد: از منظر سیاست‌گذاری سلامت، ضروری است که آموزش‌های عمومی در این زمینه تداوم یابد، نظارت بر کیفیت روغن‌های مصرفی در صنایع غذایی تقویت شود و دسترسی مردم به گزینه‌های سالم و مقرون‌به‌صرفه تسهیل گردد.

فوق تخصص قلب و آنژیوپلاستی ادامه داد: در کنار آن، نقش رسانه‌ها در آگاهی‌بخشی و اصلاح باورهای نادرست بسیار کلیدی است.

وی گفت: در پایان تأکید می‌کنم که حفظ سلامت قلب، نیازمند توجه مستمر به سبک زندگی سالم است و بازگشت به الگوهای تغذیه‌ای پرخطر گذشته می‌تواند پیامدهای جدی برای سلامت فردی و بار بیماری‌ها در سطح جامعه به همراه داشته باشد. پیشگیری همچنان مؤثرترین، کم‌هزینه‌ترین و پایدارترین راهکار در مقابله با بیماری‌های قلبی و عروقی است.

انتهای پیام