جواد فرخیتولیر در گفتوگو با ایسنا با بیان اینکه شیوه نگهداری درختان میوه از جمله هرس و تنک میوه در گونهها و حتی از درختی به درخت دیگر متفاوت است، افزود: اجرای صحیح هرس موجب افزایش کیفیت میوه، بهبود سلامت درخت و افزایش طول عمر آن میشود، اما این عملیات به دلیل کمبود دانش فنی یا نگرانی باغداران از آسیب دیدن درختان، در بسیاری از باغها بهدرستی انجام نمیشود.
وی اهداف هرس را فراهم شدن نفوذ حداکثری نور خورشید به داخل تاج درخت، توزیع یکنواخت شاخههای بارده، شکلدهی مناسب درخت، کنترل ارتفاع و اندازه درخت، تسهیل برداشت محصول، افزایش طول عمر درخت، کاهش شکستگی شاخهها در اثر باردهی یا بارش برف، افزایش کیفیت و اندازه میوه، بهبود جریان هوا در داخل تاج و کاهش بروز آفات و بیماریها عنوان کرد.
فرخیتولیر با اشاره به اهمیت هرس ریشه هنگام کاشت نهال گفت: در صورت نیاز، هرس ریشه موجب تشکیل سیستم ریشهای سالمتر، استقرار بهتر نهال در خاک و ایجاد تعادل میان اندامهای رویشی و زایشی درخت میشود.
وی با تأکید بر حساسیت درخت گردو نسبت به هرس افزود: بسیاری از توصیههای عمومی هرس در سایر درختان میوه درباره گردو صدق نمیکند، زیرا این درخت هنگام برش شاخهها شیره زیادی از دست میدهد که به «خون درخت» معروف است و کنترل آن دشوار است.
عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی آذربایجان شرقی ادامه داد: هرس درخت گردو نباید پس از ریزش برگها، در اواخر پاییز، اوایل زمستان یا در فصل رشد بهار انجام شود، زیرا هرس بهاره موجب خروج زیاد شیره گیاهی و تضعیف درخت شده و رطوبت بالا نیز احتمال شیوع بیماریهای قارچی و آفات را افزایش میدهد. همچنین هرس زمستانه میتواند باعث یخزدگی شیره در محل برش و پارگی بافتهای گیاه شود.
وی زمان مناسب هرس درختان گردو را از ابتدای اسفندماه تا پایان این ماه و پیش از آغاز رشد فعال گیاه عنوان کرد.
فرخیتولیر با اشاره به تفاوت عادت باردهی ارقام گردو گفت: ارقام با باردهی انتهایی مانند بیشتر ژنوتیپهای بذری و رقم فرانکت به حداقل هرس نیاز دارند، اما ارقام با باردهی جانبی از جمله چندلر، پدرو، پاین، فرنت، سر، لارا، پرشیا، کاسپین، چالدران، الوند، دماوند و جمال که زودبارده و پربار هستند، به هرس شدیدتری نیاز دارند.
وی افزود: در پنج سال نخست عمر درخت، هرس فرمدهی انجام میشود. در ارقام با باردهی انتهایی، فرم جامی یا مرکز باز و در ارقام با باردهی جانبی، سیستم محور مرکزی تعدیلیافته برای تربیت درخت توصیه میشود.
وی ادامه داد: از سال ششم تا دهم، حذف شاخههای متراکم، ضعیف، خشک، بیمار، چنگالی، شاخههای روییده در مرکز تاج، پاجوشها و شاخههایی که برداشت محصول را دشوار میکنند، در اولویت قرار دارد.
فرخیتولیر بهترین سیستم تربیت درختان گردو را محور مرکزی تعدیلیافته دانست و گفت: در این روش، درخت پس از سه تا چهار سال باید دارای سه طبقه شاخه با فاصله حدود یک متر از یکدیگر باشد تا ضمن تأمین مناسب مواد غذایی، رشد مطلوب و باردهی یکنواخت حاصل شود.
وی افزود: در سالهای نخست، نهال از ارتفاع حدود یک و نیم متری سربرداری و محل برش با چسب باغبانی پوشانده میشود تا شاخههای جانبی مناسب تشکیل شوند. در سالهای بعد نیز بخشی از شاخهها حذف و شاخههای باقیمانده تا حدود یکسوم طول خود سربرداری میشوند.
عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی آذربایجان شرقی با بیان اینکه تراکم زیاد شاخهها و کمبود نور از عوامل اصلی کاهش باردهی درختان گردو است، تصریح کرد: هرس انتخابی شاخهها موجب نفوذ نور به داخل تاج، افزایش تولید چوب جدید و بهبود عملکرد درخت میشود.
وی خاطرنشان کرد: از آنجا که برگها محل تولید مواد غذایی گیاه هستند، در هر مرحله هرس نباید بیش از ۲۵ درصد شاخههای درخت حذف شود.
فرخیتولیر به مدیریت آفت کرم خراط گردو اشاره کرد و گفت: حذف شاخههای آلوده، جمعآوری و امحای بقایای آلوده، استفاده از سیم مفتول برای خارج کردن لاروهای سنین بالاتر، نصب فرمونهای جلبکننده و مدیریت صحیح تغذیه و آبیاری، از مهمترین راهکارهای کنترل این آفت به شمار میرود.
انتهای پیام
