فقدان رهبر شهید آیتاللهالعظمی خامنهای، بار دیگر توجه افکار عمومی را به ابعاد مختلف شخصیت، اندیشه و شیوه مدیریتی ایشان جلب کرده است. در روزهای اخیر، بسیاری از فعالان سیاسی، شخصیتهای حوزوی و دانشگاهی و چهرههای فرهنگی، از زاویه نگاه خود به تبیین ویژگیهای شخصیتی و مدیریتی ایشان پرداختهاند و هر یک، بخشی از میراث فکری و سیاسی رهبر شهید را مورد بررسی قرار دادهاند.
در میان این ویژگیها، سادهزیستی، ارتباط مستمر با مردم، توجه به عدالت اجتماعی، حمایت از پیشرفت علمی، تأکید بر استقلال کشور و تلاش برای حفظ انسجام ملی، بیش از سایر ابعاد موردتوجه قرار گرفته است. حامیان این نگاه معتقدند رهبر شهید در کنار مدیریت مسائل کلان کشور، همواره کوشید میان زندگی شخصی و جایگاه سیاسی خود فاصلهای ایجاد نکند و همین مسئله، یکی از عوامل اعتمادبخش مهمی از جامعه به ایشان بود.
در همین راستا، خبرنگار ایسنا با حجتالاسلام احمد سالک، عضو شورای مرکزی جامعه روحانیت مبارز، به گفتوگو نشست تا ابعاد مختلف شخصیت، سبک زندگی، شیوه حکمرانی و میراث فکری رهبر شهید آیتاللهالعظمی خامنهای را واکاوی کند. در ادامه مشروح این گفتوگو را میخوانید:
ایسنا: سادهزیستی و پرهیز از تشریفات، همواره از ویژگیهای برجسته رهبر شهید عنوان شده است. این ویژگی چه جایگاهی در شخصیت و شیوه حکمرانی ایشان داشت و تا چه اندازه در جلباعتماد مردم و شکلگیری سرمایه اجتماعی نظام اثرگذار بود؟
اگر بخواهیم شخصیت رهبر شهید را بهدرستی بشناسیم، باید از زندگی شخصی ایشان آغاز کنیم، زیرا بسیاری از تصمیمات و رویکردهای مدیریتی ایشان ریشه در همان سبک زندگی داشت.
رهبر شهید از همان سالهای نخست مسئولیت، سادهزیستی را نه یک رفتار نمادین، بلکه بخشی از باور دینی و انقلابی خود میدانستند. ایشان همواره تأکید داشتند که مسئول در نظام اسلامی نباید میان خود و مردم فاصله ایجاد کند و زندگی او باید بهگونهای باشد که درد و مشکلات جامعه را از نزدیک لمس کند. پرهیز از تشریفات، اجتناب از تجملگرایی، حساسیت نسبت به بیتالمال و توصیه مستمر به مسئولان برای دوری از اشرافیگری، از مهمترین جلوههای این نگاه بود. همین همخوانی میان گفتار و رفتار باعث شد مردم، سادهزیستی ایشان را یک شعار سیاسی تلقی نکنند، بلکه آن را بخشی از شخصیت و منش مدیریتی رهبر شهید بدانند.
از همین رو، سادهزیستی برای ایشان یک رفتار تشریفاتی یا تبلیغاتی نبود، بلکه ریشه در باورهای دینی و انقلابیشان داشت. ایشان همواره تأکید میکردند که مسئولان نباید میان خود و مردم فاصلهای ایجاد کنند و اگر مسئول از متن جامعه دور شود، بهتدریج در تصمیمگیریهای خود نیز از واقعیتهای زندگی مردم فاصله خواهد گرفت. پرهیز از تجملگرایی، حساسیت نسبت به بیتالمال، تأکید بر قناعت و توصیه مستمر به مسئولان برای دوری از اشرافیگری، از جلوههای عملی همین نگاه بود. به اعتقاد من، همین هماهنگی میان گفتار و رفتار سبب شد مردم سادهزیستی ایشان را نه یک شعار، بلکه بخشی از منش شخصی و مدیریتی رهبر شهید بدانند.
به همین دلیل، ایشان در تمام سالهای مسئولیت، چه در دوران ریاستجمهوری و چه در دوران رهبری، تلاش کردند از هرگونه تجملگرایی، اشرافیگری و فاصلهگرفتن از متن جامعه پرهیز کنند. این شیوه زندگی یک رفتار تبلیغاتی یا مقطعی نبود، بلکه به یک منش دائمی تبدیل شده بود که اطرافیان، مسئولان و مردم بارها آن را از نزدیک مشاهده کردند. ایشان همواره تأکید داشتند که مسئولان باید زندگی خود را به سطح زندگی عموم مردم نزدیک کنند و اگر فاصله میان مسئول و مردم افزایش یابد، تصمیمگیریها نیز از واقعیات جامعه فاصله خواهد گرفت. این نگاه، برخاسته از مبانی اسلامی و سیره اهلبیت(ع) بود و رهبر شهید تلاش داشتند آن را در عمل نیز به نمایش بگذارند.
همین صداقت در رفتار، سرمایه اجتماعی بزرگی برای ایشان ایجاد کرد. مردم زمانی یک مسئول را باور میکنند که میان سخنان او و سبک زندگیاش تناقضی نبینند. رهبر شهید بارها از عدالت، حمایت از محرومان، ضرورت مبارزه با فساد و لزوم رعایت بیتالمال سخن گفتند، اما نکته مهم این بود که خود نیز در همان مسیر حرکت میکردند.
شاید به همین دلیل بود که اقشار مختلف جامعه، از خانوادههای شهدا و ایثارگران گرفته تا دانشجویان، کارگران، کشاورزان، نخبگان و روحانیون، احساس میکردند با شخصیتی روبهرو هستند که مسائل آنها را درک میکند و دغدغههایشان را میشنود.
جلسات متعدد با اقشار مختلف، دیدارهای مستمر با جوانان، توجه ویژه به نخبگان علمی و فرهنگی و حتی تأکید بر شنیدن دیدگاههای متفاوت، همگی در همین چارچوب قابلتحلیل است. رهبر شهید باور داشتند که سرمایه اصلی جمهوری اسلامی مردم هستند و هر اندازه این سرمایه تقویت شود، اقتدار کشور نیز افزایش خواهد یافت.
ایشان همواره کرامت انسان را محور اداره جامعه میدانستند. در نگاه رهبر شهید، مردم صرفاً مخاطب تصمیمات حاکمیت نبودند، بلکه اصلیترین پشتوانه نظام اسلامی به شمار میرفتند. از همین رو، بارها بر حفظ عزت مردم، احترام به شخصیت آنها و پرهیز از رفتارهایی که موجب فاصلهگرفتن جامعه از مسئولان شود، تأکید داشتند. این نگاه تنها در عرصه داخلی خلاصه نمیشد، بلکه در سیاست خارجی نیز حفظ عزت ملی و استقلال کشور را بر هر ملاحظه دیگری مقدم میدانستند. ایشان معتقد بودند ملتی که عزت خود را حفظ کند، در برابر فشارها و تهدیدهای خارجی نیز استوار خواهد ماند و همین باور، مبنای بسیاری از سیاستهای کلان جمهوری اسلامی در سالهای گذشته بود. از منظر رهبر شهید، عزت ملی از درون جامعه و از اعتماد متقابل میان مردم و مسئولان شکل میگیرد و این اعتماد نیز بدون صداقت، سادهزیستی و خدمت بیمنت به مردم امکانپذیر نخواهد بود.
رهبر شهید همواره تأکید داشتند که مسئولیت در نظام اسلامی یک امانت الهی است و کسی که مسئولیتی را میپذیرد، باید بیش از آنکه به جایگاه خود بیندیشد، به مسئولیت سنگینی که بر دوش دارد توجه کند. به همین دلیل نیز بارها در دیدارهای مختلف، مسئولان را به تقوا، پاکدستی، پرهیز از دنیاطلبی و رعایت حقوق مردم توصیه میکردند. ایشان معتقد بودند اگر مسئولان در زندگی شخصی خود گرفتار تجمل، اشرافیگری و فاصلهگرفتن از متن جامعه شوند، بهمرور اعتماد عمومی آسیب میبیند و این مسئله میتواند آثار منفی بر کارآمدی نظام نیز بر جای بگذارد.
ایشان همواره تأکید داشتند که مسئولان باید در میدان خدمت حضور داشته باشند، مشکلات مردم را از نزدیک ببینند و تصمیمات خود را بر اساس واقعیات جامعه اتخاذ کنند. از نگاه ایشان، ارتباط مستقیم با مردم، شنیدن نقدها، حضور در میان اقشار مختلف و پرهیز از نگاه از بالابهپایین، از مهمترین الزامات حکمرانی اسلامی بود و این موضوع را نهفقط در سخن، بلکه در رفتار و سیره عملی خود نیز به نمایش گذاشتند.
یکی دیگر از ویژگیهای مهم رهبر شهید، اهتمام ویژه به تهذیب نفس و تربیت اخلاقی مدیران و نسل جوان بود. ایشان بارها در دیدار با دانشجویان، طلاب، استادان دانشگاه، فرماندهان نیروهای مسلح و مسئولان اجرایی کشور، پیش از ورود به مباحث سیاسی و مدیریتی، به موضوع اخلاق، خودسازی و تقویت معنویت اشاره میکردند. از نگاه ایشان، جامعهای که از اخلاق فاصله بگیرد، حتی اگر از نظر اقتصادی یا نظامی نیز پیشرفت کند، در بلندمدت دچار آسیب خواهد شد. به همین دلیل همواره بر این باور بودند که رشد علمی، توسعه اقتصادی و اقتدار دفاعی باید در کنار رشد معنوی و اخلاقی جامعه قرار گیرد. این نگاه برگرفته از اندیشه امام خمینی(ره) و آموزههای اسلامی بود و رهبر شهید تلاش کردند آن را بهعنوان یکی از ارکان اصلی حکمرانی اسلامی تثبیت کنند.
به اعتقاد من، آنچه شخصیت رهبر شهید را از بسیاری از رهبران سیاسی جهان متمایز میکرد، همین پیوند میان معنویت، عقلانیت و مدیریت بود.
ایسنا: شما بارها از رهبر شهید بهعنوان ادامهدهنده راه امام خمینی(ره) و معمار مقاومت یاد کردهاید. از نگاه شما مهمترین شاخصهای فکری و مدیریتی ایشان در اداره کشور و هدایت نظام جمهوری اسلامی چه بود؟
اگر بخواهیم اندیشه سیاسی رهبر شهید را در چند محور خلاصه کنیم، باید بگوییم که ایشان بیش از هر چیز بر استمرار راه امام خمینی(ره) تأکید داشتند. جملهای که بارها از ایشان شنیدیم این بود که «راه ما همان راه امام است» و این صرفاً یک شعار نبود، بلکه مبنای تصمیمگیریها و سیاستگذاریهای کلان کشور محسوب میشد.
رهبر شهید معتقد بودند انقلاب اسلامی یک حادثه مقطعی نبود، بلکه آغاز یک حرکت تمدنی است که باید در همه عرصههای سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و علمی استمرار پیدا کند. از همین رو، همواره بر حفظ هویت انقلاب، استقلال کشور، مقابله با سلطهپذیری، عدالت اجتماعی، حمایت از مستضعفان، وحدت ملی و وحدت امت اسلامی تأکید داشتند.
ایشان اعتقاد داشتند هرگونه عقبنشینی در برابر زیادهخواهی قدرتهای سلطهگر، زمینهساز افزایش فشارها خواهد شد و تنها راه حفظ عزت ملت ایران، ایستادگی هوشمندانه و اتکا به ظرفیتهای داخلی است. همین نگاه بود که طی سالهای مختلف، مسیر حرکت جمهوری اسلامی را در حوزههای گوناگون ترسیم کرد و به باور بسیاری از نیروهای انقلاب، موجب حفظ استقلال و اقتدار کشور شد.
رهبر شهید در کنار تأکید بر استقلال سیاسی، نگاه جامعی به مفهوم قدرت داشتند. ایشان بارها تصریح میکردند که اقتدار یک کشور تنها به تجهیزات نظامی یا توان دفاعی محدود نمیشود، بلکه زمانی یک ملت قدرتمند خواهد بود که در عرصههای علم، اقتصاد، فرهنگ، فناوری، رسانه و سرمایه اجتماعی نیز از جایگاه مناسبی برخوردار باشد.
به همین دلیل، در طول سالهای رهبری، همواره بر نهضت تولید علم، حمایت از دانشگاهها، تقویت شرکتهای دانشبنیان، توسعه فناوریهای نوین و تربیت نیروی انسانی متخصص تأکید داشتند. امروز اگر جمهوری اسلامی در حوزههایی مانند فناوری هستهای، صنایع دفاعی، نانو، هوافضا، رادیو داروها و بسیاری از فناوریهای پیشرفته به جایگاه قابلتوجهی دستیافته است، بخش مهمی از آن به دلیل همین نگاه راهبردی بود که علم را زیربنای اقتدار کشور میدانست. ایشان بارها خطاب به جوانان و نخبگان علمی تأکید میکردند که آینده ایران باید به دست نسل جوان، مؤمن، متخصص و باانگیزه ساخته شود و هیچ مانعی نباید اراده آنها را برای پیشرفت متوقف کند.
ازسویدیگر، رهبر شهید به موضوع فرهنگ نیز نگاه ویژهای داشتند و آن را زیربنای همه تحولات اجتماعی میدانستند. ایشان معتقد بودند اگر فرهنگ یک جامعه آسیب ببیند، حتی پیشرفتهای اقتصادی و علمی نیز دوام نخواهد داشت. به همین دلیل، در دیدار با مسئولان فرهنگی، فعالان رسانهای، معلمان، دانشگاهیان و حوزویان همواره بر ضرورت تقویت هویت اسلامی و ایرانی، افزایش بصیرت عمومی، مقابله با جنگ نرم و توجه به بنیان خانواده تأکید میکردند.
از نگاه ایشان، خانواده نخستین مدرسه تربیت انسان و مهمترین نهاد اجتماعی است و اگر این نهاد دچار آسیب شود، جامعه نیز در آینده با چالشهای جدی روبهرو خواهد شد. رهبر شهید بارها از دستگاههای فرهنگی و آموزشی خواستند که در کنار آموزش علم، به تربیت اخلاقی و هویتی نسل جوان نیز توجه کنند و سند تحول آموزشوپرورش را با جدیت دنبال کنند. ایشان باور داشتند که تربیت نسل آینده، مهمترین سرمایهگذاری برای آینده کشور است و هرگونه غفلت در این زمینه، خسارتهای جبرانناپذیری به همراه خواهد داشت.
یکی دیگر از محورهای مهم اندیشه رهبر شهید، مسئله مقاومت بود؛ مقاومتی که از نگاه ایشان صرفاً به معنای مقابله نظامی با دشمن تعریف نمیشد، بلکه یک فرهنگ، یک شیوه زندگی و یک راهبرد برای حفظ استقلال ملتها بود. ایشان بارها تأکید کردند که هر ملتی که به توان داخلی خود اعتماد کند، از هویت خود دفاع کند و در برابر فشارهای قدرتهای سلطهگر تسلیم نشود، در حقیقت در مسیر مقاومت حرکت کرده است.
بر همین اساس، رهبر شهید همواره از ملتهای مسلمان و آزادیخواه حمایت میکردند و معتقد بودند که امروز جبهه مقاومت به یک واقعیت اثرگذار در معادلات منطقه تبدیل شده است. شکلگیری این جبهه را نیز ادامه همان اندیشهای میدانستند که امام خمینی(ره) با دفاع از مستضعفان جهان پایهگذاری کردند. ایشان اعتقاد داشتند که جمهوری اسلامی باید در کنار تقویت توان داخلی، از ملتهایی که در برابر اشغالگری، تروریسم و سلطه خارجی ایستادگی میکنند نیز حمایت سیاسی و معنوی داشته باشد و این رویکرد را بخشی از مسئولیت جهان اسلام میدانستند.
در همین چارچوب، رهبر شهید همواره بر نقش مردم در حفظ اقتدار نظام تأکید داشتند و معتقد بودند بزرگترین پشتوانه جمهوری اسلامی، اعتماد و حضور مردم است. ایشان بارها فرمودند که اگر مردم در صحنه باشند، هیچ قدرتی نمیتواند به این کشور آسیب برساند. به همین دلیل، مشارکت عمومی، وحدت ملی و همدلی میان مسئولان و مردم را از مهمترین عوامل موفقیت نظام میدانستند.
در نگاه ایشان، مسئولان موظف بودند با صداقت، عدالت و خدمت بیمنت، این سرمایه اجتماعی را حفظ کنند و از هر اقدامی که موجب دلسردی مردم شود، پرهیز کنند. رهبر شهید باور داشتند که نظام اسلامی زمانی میتواند در مسیر آرمانهای خود حرکت کند که میان مردم و مسئولان اعتماد متقابل وجود داشته باشد و این اعتماد نیز تنها با عمل، پاسخگویی و رعایت حقوق مردم تقویت خواهد شد. همین نگاه سبب شد که ایشان در کنار مسائل کلان منطقهای و بینالمللی، همواره نسبت به مشکلات معیشتی مردم، عدالت اجتماعی، مبارزه با فساد، حمایت از تولید و بهبود شرایط زندگی اقشار مختلف جامعه حساسیت ویژهای داشته باشند.
ایسنا: رهبر شهید همواره بر نقش مردم، بهویژه نسل جوان، در پیشرفت کشور و استمرار آرمانهای انقلاب اسلامی تأکید داشتند. از نگاه شما مهمترین توصیهها و میراث فکری ایشان برای نسل جوان و مسئولان چیست و این نگاه چه تأثیری بر آینده کشور خواهد داشت؟
یکی از موضوعاتی که همواره مورد تأکید رهبر شهید بود، اعتماد به نسل جوان و نقشآفرینی آنان در آینده کشور بود. برخلاف برخی نگاهها که جوانان را صرفاً مخاطب سیاستها میدانند، ایشان جوانان را موتور محرک پیشرفت ایران و مهمترین سرمایه کشور برای آینده تلقی میکردند. بر همین اساس، همواره بر حمایت از نخبگان، توسعه فعالیتهای علمی، فرهنگی و جهادی، تقویت شرکتهای دانشبنیان و فراهمکردن زمینه شکوفایی استعدادهای نسل جوان تأکید داشتند.
رهبر شهید باور داشتند آینده ایران را نسل جوان خواهد ساخت و مسئولان باید با برنامهریزی صحیح، زمینه حضور مؤثر، امیدآفرینی و استفاده از ظرفیتهای این نسل را فراهم کنند. از همین رو، بارها تأکید میکردند که جوانان باید با اعتمادبهنفس، خودباوری، علم، ایمان و روحیه مسئولیتپذیری، مسیر پیشرفت کشور را ادامه دهند و هیچ مانعی نباید آنها را از حرکت در مسیر پیشرفت بازدارد.
ایشان همواره میفرمودند که انقلاب اسلامی یک امانت تاریخی است و حفظ آن تنها بر عهده یک نسل نیست، بلکه همه نسلها در برابر آن مسئولیت دارند. به همین دلیل، بارها بر ضرورت بصیرت، دشمنشناسی، حفظ وحدت، تقویت امید اجتماعی و تلاش برای رفع مشکلات مردم تأکید میکردند. از نگاه ایشان، بزرگترین تضمین برای استمرار انقلاب، حضور آگاهانه مردم و خدمت صادقانه مسئولان است.
هر اندازه مسئولان بتوانند باصداقت، عدالت، کارآمدی و روحیه خدمتگزاری عمل کنند، اعتماد عمومی نیز تقویت خواهد شد و این سرمایه اجتماعی، مهمترین پشتوانه نظام خواهد بود. رهبر شهید معتقد بودند اختلاف سلیقه و تفاوت دیدگاهها در هر جامعهای طبیعی است، اما این اختلافها نباید به شکاف و تقابل در برابر منافع ملی تبدیل شود. از همین رو، همواره همه جریانهای سیاسی و مسئولان را به همدلی، گفتوگو و رعایت مصالح کشور دعوت میکردند و بر این باور بودند که دشمنان انقلاب اسلامی همواره تلاش میکنند از هر اختلاف داخلی برای تضعیف ایران استفاده کنند.
به اعتقاد ایشان، زمانی که ملت در کنار یکدیگر قرار بگیرند و مسئولان نیز باصداقت و روحیه خدمتگزاری در کنار مردم باشند، هیچ قدرت خارجی نخواهد توانست اراده خود را بر جمهوری اسلامی تحمیل کند. این نگاه در مقاطع مختلف، چه در حوزه مسائل داخلی و چه در مواجهه با تحریمها و فشارهای خارجی، همواره راهنمای تصمیمگیریهای کلان کشور بود و امروز نیز میتواند چراغ راه آینده باشد.
رهبر شهید نگاه ویژهای به آینده کشور داشتند و همواره تأکید میکردند که نباید درگیر مسائل روزمره شد و از افقهای بلند غافل ماند. ایشان بارها از مسئولان خواستند برنامهریزیهای خود را بر مبنای پیشرفت بلندمدت کشور، تربیت نیروی انسانی کارآمد، توسعه علموفناوری، تقویت اقتصاد ملی و افزایش سرمایه اجتماعی تنظیم کنند. در نگاه ایشان، اقتدار واقعی زمانی شکل میگیرد که مردم احساس امید، امنیت و مشارکت داشته باشند و نسل جوان نیز آینده روشنی را پیش روی خود ببیند. به همین دلیل، بارها بر اعتماد به جوانان، استفاده از ظرفیت نخبگان، حمایت از مراکز علمی و توجه به اقتصاد دانشبنیان تأکید کردند و معتقد بودند ایران باتکیهبر استعدادهای انسانی خود میتواند بسیاری از مشکلات را پشت سر بگذارد. این نگاه آیندهنگر، یکی از مهمترین ویژگیهای مدیریتی رهبر بود و باعث شد همواره افقهای بلندتری برای پیشرفت کشور ترسیم شود.
امروز بیش از هر زمان دیگری وظیفه همه دلسوزان انقلاب اسلامی این است که اجازه ندهند میراث فکری و عملی رهبر شهید صرفاً در قالب خاطره و روایت تاریخی باقی بماند. بهترین راه پاسداشت نام و یاد ایشان، حرکت در همان مسیری است که همواره بر آن تأکید داشتند؛ یعنی خدمت صادقانه به مردم، حفظ عزت و استقلال کشور، تلاش برای تحقق عدالت، تقویت وحدت ملی، توجه به اخلاق و معنویت، حمایت از علموفناوری و اعتماد به نسل جوان. رهبر بارها در دیدارهایشان میفرمودند که آینده این کشور متعلق به جوانانی است که باایمان، دانش، تلاش و احساس مسئولیت برای ساختن ایران گام برمیدارند. اگر این روحیه در جامعه تقویت شود و مسئولان نیز خود را خدمتگزار مردم بدانند، بیتردید مسیر انقلاب اسلامی باقدرت ادامه خواهد یافت و آرمانهایی که امام خمینی(ره) بنیان گذاشتند و رهبر شهید در استمرار آن تلاش کردند، همچنان زنده و پویا باقی خواهد ماند.
ایسنا: مراسم وداع و تشییع رهبر شهید با حضور گسترده مردم برگزار شد و بازتابهای فراوانی در داخل و خارج از کشور داشت. از نگاه شما این حضور مردمی چه پیامهایی برای جامعه ایران و همچنین بازیگران منطقهای و بینالمللی به همراه داشت؟
تشییع رهبر شهید صرفاً یک مراسم وداع با یک شخصیت سیاسی یا مذهبی نبود، بلکه صحنهای از همبستگی ملی و نمایش پیوند میان مردم و رهبری انقلاب اسلامی بود. حضور گسترده مردم از اقشار مختلف، با سلایق و دیدگاههای متفاوت، نشان داد که در بزنگاههای تاریخی، ملت ایران توانایی آن را دارد که حول مشترکات خودگرد هم بیاید و وحدت ملی را به نمایش بگذارد. این حضور را نباید تنها از منظر تعداد شرکتکنندگان تحلیل کرد؛ بلکه مهمتر از آن، پیام اجتماعی و سیاسی این مراسم بود.
بسیاری از مردم با احساس مسئولیت، قدردانی و احترام نسبت به سالها مدیریت و هدایت کشور در این مراسم حضور یافتند. از نگاه من، این حضور نشان داد که در چنین مقاطعی، انسجام اجتماعی و احساس تعلق ملی میتواند خود را به شکلی گسترده بروز دهد. بازتاب این مراسم نیز محدود به داخل کشور نبود و بسیاری از رسانهها و تحلیلگران خارجی به ابعاد مختلف آن پرداختند. طبیعی است که چنین رویدادهایی از منظرهای گوناگون مورد تحلیل قرار میگیرد و هر یک از بازیگران منطقهای و بینالمللی برداشت خود را از آن ارائه میکنند.
ملت ما امروز نشان داد که در پاسداری از دستاوردهای انقلاب، در تجدید بیعت با امام شهید و در میدان خونخواهی رهبر شهید خود، سربلند و موفق است و در ادامه نیز دنیا خواهد دید که با ملتی بیانگیزه روبهرو نیست، بلکه با ملتی سلحشور و پیرو ولایتفقیه مواجه است؛ ملتی که در زمان امام راحل، امام شهید و امروز نیز در کنار رهبر معظم انقلاب ایستاده است و راه امام شهید را ادامه خواهد داد. به باور من، مراسم امروز جلوهای کمنظیر از همبستگی ملی بود؛ صحنهای که در آن مردم از اقشار مختلف، با سلایق سیاسی، قومیتها و طبقات اجتماعی گوناگون، در کنار یکدیگر حضور یافتند.
این حضور نشان داد که در بزنگاههای مهم، ظرفیت همدلی و انسجام اجتماعی در جامعه ایران همچنان قابلتوجه است و همین موضوع، یکی از مهمترین پیامهای این مراسم به شمار میرود. در مجموع، چنین رویدادهایی یادآور این نکته است که حفظ انسجام ملی، تقویت اعتماد عمومی، گفتوگو میان مسئولان و مردم و تلاش برای رفع مشکلات جامعه، میتواند سرمایه اجتماعی کشور را تقویت کند و زمینه مشارکت بیشتر مردم در آینده را فراهم سازد.
انتهای پیام
