ابراهیم نامداری در گفت‌وگو با ایسنا، با تبیین مبانی قرآنی جهاد و دفاع، اظهار کرد: قرآن کریم مفهوم جهاد را نه یک اقدام خشونت‌طلبانه، بلکه کنشی هوشمندانه برای حفظ حیات، کرامت انسانی و صیانت از ارزش‌های الهی تعریف می‌کند. آیات مربوط به جهاد و دفاع در قرآن، بر محور «ایستادگی در برابر ستم» و «بازگرداندن آرامش به جامعه» استوار است. در حقیقت، فرهنگ مقاومت از منظر قرآن، یک رویکرد تمدنی و یک ضرورت برای جامعه‌ای است که می‌خواهد مستقل، عزیز و عادل باقی بماند؛ چرا که بدون روحیه مقاومت و استقامت در برابر هجمه‌های فکری، فرهنگی و نظامی دشمنان، نهادینه کردن عدالت و امنیت در جامعه غیرممکن خواهد بود.

وی خاطرنشان کرد: مفهوم «مقاومت» در اندیشه قرآنی، فراتر از عرصه‌های نظامی، یک سبک زیستن و یک باور قلبی است. آیات متعددی همچون «فَاسْتَقِمْ کَمَا أُمِرْتَ» نشان می‌دهد که استقامت و پایداری بر سر آرمان‌های حق، ستون فقرات هویت مؤمنانه است. فرهنگ مقاومت به معنای انفعال در برابر مشکلات نیست، بلکه به معنای فعال‌سازی تمام ظرفیت‌های علمی، اخلاقی و اجتماعی برای مقابله با نظام سلطه است. دانشگاه به عنوان کانون تولید فکر، وظیفه دارد این مفاهیم انتزاعی را به گفتمان‌های کاربردی تبدیل کند تا نسل جوان دریابد که «دفاع»، نه یک انتخابِ جانبی، بلکه ضامن بقای هویت تاریخی و دینی اوست.

این استاد دانشگاه در ادامه با پیوند زدن این مفاهیم به فرهنگ اربعین، اضافه کرد: اربعین حسینی را باید «تجلیگاه عینی فرهنگ مقاومت» دانست. راهپیمایی عظیم اربعین، نوعی مقاومت نرم در برابر فراموشیِ فاجعه کربلا و تلاش‌های دشمن برای محو آرمان‌های امام حسین (ع) است. زائران اربعین با حضور خود در این مسیر، عملاً پیام «هیهات منا الذله» را در ابعاد جهانی بازتولید می‌کنند. این حرکت، تبلورِ «مقاومت در برابر ظلم» است که در آن، زائر با تحمل سختی‌های مسیر و گذشتن از راحتی‌های شخصی، پیوند میان آرمان عاشورا و سبک زندگی امروزی خود را به نمایش می‌گذارد.

نامداری با اشاره به ارتباط ناگسستنی این پیاده‌روی با فرهنگ ایثار و جهاد، ادامه داد: در زیارت اربعین، سخن از کسانی است که جان خود را در راه خدا بذل کردند تا بندگان را از جهالت و گمراهی نجات دهند؛ این دقیقاً جوهره اصلی آیات جهاد است. اربعین، میدان تمرینِ «مقاومت اجتماعی» است. وقتی میلیون‌ها انسان از نژادها و زبان‌های گوناگون در یک مدار واحد گرد هم می‌آیند تا بر ضد ظالم و در حمایت از مظلوم هم‌صدایی کنند، این یعنی انتقال فرهنگ مقاومت از کتاب‌ها به میدان عمل. اربعین، کلاسِ درسِ استقامت است که در آن، هر موکب و هر قدم، نشان‌دهنده اراده‌ای جمعی برای نه گفتن به نظام‌های استکباری و لبیک گفتن به ندای عدالت‌خواهی است.

وی تصریح کرد: برای تداوم این فرهنگ در تراز تمدن اسلامی، باید اربعین را به مثابه یک «پایگاه تمدنی» دید که فرهنگ مقاومت را بازتولید می‌کند. اگر امروز شاهد هستیم که جبهه مقاومت در برابر ستمگران ایستادگی می‌کند، ریشه‌های الهام‌بخش آن را باید در همین آموزه‌های قرآنی و تجربه‌های حسینی جست‌وجو کرد. دانشگاه‌ها باید با تبیین دقیق این پیوندها، کمک کنند تا اربعین از یک رویداد صرفاً احساسی، به منبع تغذیه فکری برای تقویت فرهنگِ عزت، استقلال و مقاومت در برابر نفوذ فرهنگی دشمن تبدیل شود؛ زیرا مقاومت، منطقِ نجاتِ جوامع اسلامی در برابر چالش‌های عصر حاضر است.

انتهای پیام