جمعه ۱۶ مرداد ۱۴۰۵ | ۱۳:۱۳
جهاددانشگاهی الگوی پارک‌های علم و فناوری را دو دهه زودتر اجرا کرد

روایت پیشرفت؛ ۴۶ سال با جهاددانشگاهی

جهاددانشگاهی الگوی پارک‌های علم و فناوری را دو دهه زودتر اجرا کرد

رئیس ستفا گفت: جهاددانشگاهی از سال ۱۳۵۹ الگوی حمایت، توانمندسازی و رشد نیروهای متخصص و فناور را دنبال می‌کرد؛ حدود دو دهه پیش از آنکه مفهوم پارک‌های علم و فناوری به‌صورت رسمی وارد ادبیات کشور شود.

دکتر حمید صابرفرزام، معاون جهاددانشگاهی و رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به فرا رسیدن سالگرد تاسیس جهاددانشگاهی با تشریح فلسفه شکل‌گیری این نهاد، تأکید کرد: جهاددانشگاهی با هدف آماده‌سازی دانشگاه‌ها برای بازگشایی پس از انقلاب اسلامی تشکیل شد و در ادامه نیز با تکیه بر ظرفیت علمی دانشگاه‌ها، نقش مهمی در پشتیبانی فناورانه از دفاع مقدس و سپس توسعه ارتباط دانشگاه با صنعت و جامعه ایفا کرد.

جهاددانشگاهی؛ بازوی اجرایی ستاد انقلاب فرهنگی

وی ادامه داد: پس از پیروزی انقلاب اسلامی، دانشگاه‌ها شرایط مناسبی نداشتند و فضای آن‌ها به محل فعالیت و درگیری جریان‌های مختلف سیاسی و اجتماعی تبدیل شده بود. در چنین شرایطی، دانشگاه‌ها عملاً امکان انجام مأموریت اصلی خود را نداشتند. از این‌رو، تصمیم به تعطیلی موقت دانشگاه‌ها گرفته شد تا زمینه بازگشایی آن‌ها فراهم شود.

صابرفرزام افزود: ستاد انقلاب فرهنگی که در آن زمان مسئول این موضوع بود، بازوی اجرایی در سراسر دانشگاه‌های کشور نداشت؛ بنابراین جهاددانشگاهی در ۱۶ مرداد سال ۱۳۵۹ به‌عنوان بازوی اجرایی این ستاد تأسیس شد و مأموریت یافت دانشگاه‌ها را برای بازگشایی آماده کند.

وی با اشاره به برخی روایت‌های نادرست درباره تاریخ جهاددانشگاهی خاطرنشان کرد: گاهی در برخی روایت‌های تاریخی این‌گونه القا می‌شود که جهاددانشگاهی در تعطیلی دانشگاه‌ها نقش داشته است، در حالی که چنین برداشتی صحیح نیست. تصمیم به تعطیلی دانشگاه‌ها پیش از تشکیل جهاددانشگاهی و از سوی شورای انقلاب و ستاد انقلاب فرهنگی اتخاذ شده بود و اساساً جهاددانشگاهی پس از آن و با هدف بازگشایی دانشگاه‌ها شکل گرفت.

کمک به بازگشایی دانشگاه‌ها در کمتر از دو سال

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان بیان (ستفا) اظهار کرد: جهاددانشگاهی پس از آغاز فعالیت، مسئولیت‌های خود را مرحله به مرحله دنبال کرد و توانست در کمتر از دو سال، نقش مؤثری در آماده‌سازی و بازگشایی کامل دانشگاه‌های کشور ایفا کند. پس از آن نیز با توجه به تجربه و ساختار شکل‌گرفته، از ظرفیت جهاددانشگاهی در اداره و پشتیبانی از دانشگاه‌ها استفاده شد.

نقش جهاددانشگاهی در دفاع مقدس

وی با اشاره به همزمانی فعالیت جهاددانشگاهی با آغاز جنگ تحمیلی گفت: با شروع جنگ، مسئولیت پشتیبانی علمی، دانشگاهی و فناورانه از جبهه‌ها نیز به جهاددانشگاهی سپرده شد. اعضای جهاددانشگاهی که عمدتاً جوانان مؤمن، انقلابی، متخصص و دانشگاهی بودند، علاوه بر ایفای نقش در بازگشایی دانشگاه‌ها، از ظرفیت علمی کشور برای پشتیبانی از رزمندگان استفاده کردند.

صابرفرزام تأکید کرد: جهاددانشگاهی در حد توان خود خدمات ارزشمندی در دوران دفاع مقدس ارائه داد. نکته قابل توجه این است که بخش قابل توجهی از شهدای جهاددانشگاهی در محیط دانشگاه و هنگام انجام مأموریت‌های پشتیبانی علمی و فناورانه به شهادت رسیدند؛ زیرا دانشگاه نیز در آن دوران، یکی از سنگرهای دفاع از کشور بود.

وی افزود: از جمله این حوادث می‌توان به حمله هوایی رژیم بعث عراق به کارگاه‌های دانشگاه تبریز در ۲۷ دی‌ماه ۱۳۶۵ اشاره کرد؛ جایی که نیروهای جهاددانشگاهی به‌صورت شبانه‌روزی در حال ساخت تجهیزات مورد نیاز جبهه‌ها بودند و در جریان این حمله به شهادت رسیدند.

تولید نخستین پهپادها با تکیه بر توان دانشگاهی

رئیس ستفا ادامه داد: جهاددانشگاهی در حوزه فناوری‌های دفاعی نیز اقدامات مؤثری انجام داد. برای نمونه، واحد اصفهان جهاددانشگاهی با بهره‌گیری از توان علمی دانشگاه‌ها موفق به طراحی و تولید نخستین هواپیماهای بدون سرنشین کشور شد و آن‌ها را در اختیار جبهه‌ها قرار داد.

وی خاطرنشان کرد: فیلم «مهاجر» ساخته ابراهیم حاتمی‌کیا نیز با الهام از همان پهپاد «مهاجر» که توسط جهاددانشگاهی طراحی و ساخته شده بود، تولید شد. علاوه بر این، جهاددانشگاهی در حوزه‌های مختلف دفاعی از جمله ساخت تجهیزات، مهمات و بعدها در برخی فناوری‌های موشکی نیز نقش‌آفرینی کرد و پشتیبانی علمی و فناورانه مؤثری از جبهه‌ها به عمل آورد.

آغاز مأموریت جدید جهاددانشگاهی در دوران سازندگی

صابرفرزام در ادامه سخنان خود اظهار کرد: پس از پایان جنگ تحمیلی و آغاز دوران سازندگی، این پرسش مطرح شد که مأموریت آینده جهاددانشگاهی چه خواهد بود. در آن مقطع، اساسنامه جهاددانشگاهی مورد بازنگری قرار گرفت و حتی دیدگاه‌هایی درباره انحلال این نهاد مطرح شد، اما اعضای جهاددانشگاهی بر تداوم فعالیت آن تأکید کردند و به این جمع‌بندی رسیدند که این نهاد می‌تواند در دوران سازندگی، حلقه ارتباطی میان دانشگاه، صنعت و جامعه باشد و در مسیر توسعه کشور نقش‌آفرینی کند.

ورود جهاددانشگاهی به عرصه توسعه کشور با تکیه بر دانش دانشگاه‌ها

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) ادامه داد: همین موضوع نقطه عطفی در فعالیت جهاددانشگاهی بود و این نهاد وارد مرحله‌ای شد که بتواند از دانش و تخصص موجود در دانشگاه‌ها برای کمک به رشد، توسعه و آبادانی کشور استفاده کند. در همین راستا، اجرای پروژه‌های متعدد در دستور کار قرار گرفت و جهاددانشگاهی به‌تدریج در حوزه‌های مختلف علمی، پژوهشی، فناوری و خدماتی حضور پیدا کرد.

وی افزود: امروز جهاددانشگاهی به یک درخت تنومند تبدیل شده که در عرصه‌های گوناگون فعالیت می‌کند. شاید اگر تنها به ساختار سازمانی آن نگاه کنیم، مجموعه‌ای با حدود پنج تا ۶ هزار نفر نیرو به نظر برسد، اما اگر مدیران، کارشناسان ارشد و متخصصانی را که در این نهاد تربیت شده و اکنون در بخش‌های دولتی، عمومی و خصوصی کشور مشغول فعالیت هستند در نظر بگیریم، ابعاد و تأثیرگذاری جهاددانشگاهی بسیار فراتر از این اعداد است.

جهاددانشگاهی؛ حلقه اتصال دانشگاه با نیازهای جامعه

معاون جهاددانشگاهی با اشاره به گستردگی حوزه‌های فعالیت این نهاد، اظهار کرد: این نهاد در عرصه‌های مختلف از جمله پزشکی، کشاورزی، صنعت، فرهنگ، رسانه و آموزش حضور دارد. هرجا احساس شده که ظرفیت علمی و تخصصی دانشگاه‌ها می‌تواند در خدمت صنعت و جامعه قرار گیرد، جهاددانشگاهی وارد عمل شده و نقش‌آفرینی کرده است؛ اما در حوزه‌هایی که ظرفیت‌های کافی در سایر بخش‌ها وجود داشته، ضرورتی برای ورود گسترده جهاد دانشگاهی احساس نشده است.

شکل‌گیری سازمان همیاری اشتغال فارغ‌التحصیلان

وی درباره شکل‌گیری سازمان متبوع خود گفت: جهاددانشگاهی سال‌ها در حوزه‌های پژوهشی، آموزشی و فرهنگی فعالیت داشت، اما در اواخر دوران سازندگی و همزمان با توسعه آموزش عالی و افزایش تعداد فارغ‌التحصیلان دانشگاهی، این دغدغه شکل گرفت که از ظرفیت این نیروهای جوان به‌درستی در حوزه اشتغال استفاده نمی‌شود.

صابرفرزام ادامه داد: بسیاری از فارغ‌التحصیلان یا در رشته تخصصی خود مشغول به کار نمی‌شدند، یا فرصت شغلی مناسبی برای آن‌ها وجود نداشت و یا مهارت‌های لازم برای ورود به بازار کار را در اختیار نداشتند. بر همین اساس، پس از انجام مطالعات گسترده، در سال ۱۳۷۷ سازمان «همیاری اشتغال فارغ‌التحصیلان» در سطح معاونت جهاددانشگاهی تشکیل شد تا مأموریت کمک به اشتغال دانشگاهیان را بر عهده بگیرد.

تکمیل مهارت‌های فارغ‌التحصیلان برای ورود به بازار کار

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) با بیان اینکه فارغ‌التحصیلان دانشگاهی برای ورود به محیط کار به مهارت‌های تکمیلی نیاز داشتند، گفت: برای نمونه، یک مهندس مکانیک، حسابدار یا سایر فارغ‌التحصیلان دانشگاهی، با وجود برخورداری از دانش تخصصی، لزوماً آمادگی لازم برای پذیرش مسئولیت در یک شرکت یا کارخانه را نداشتند و به آموزش مهارت‌های کاربردی نیاز داشتند؛ مهارت‌هایی که معمولاً در دانشگاه آموزش داده نمی‌شد.

وی افزود: جهاددانشگاهی این نیازها را شناسایی کرد، محتوای آموزشی مورد نیاز را تدوین و دوره‌های مهارتی متناسب با رشته‌های مختلف طراحی و برگزار کرد تا فارغ‌التحصیلان بتوانند با آمادگی بیشتری وارد بازار کار شوند.

صابرفرزام ادامه داد: در آن مقطع، ایده‌ای با عنوان «تکمیل تحصیلات برای ورود به بازار کار» در جهاددانشگاهی شکل گرفت. هدف از این رویکرد، ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر نبود، بلکه تکمیل مهارت‌ها و توانمندی‌هایی بود که افراد را برای ورود موفق به بازار کار آماده می‌کرد.

جهاددانشگاهی؛ پیشگام ترویج کارآفرینی در کشور

وی با اشاره به اقدامات جهاددانشگاهی در حوزه کارآفرینی، اظهار کرد: در کنار آموزش‌های مهارتی، در آن مقطع دوره‌های آموزشی مرتبط با راه‌اندازی کسب‌وکار نیز برگزار شد. همچنین، جهاددانشگاهی از نخستین نهادهایی بود که مفهوم کارآفرینی را به‌صورت علمی در کشور ترویج کرد و با برگزاری دوره‌های آموزشی، تدوین کتاب‌ها، جزوات و منابع تخصصی، نقش مهمی در معرفی و گسترش این ادبیات ایفا کرد.

نخستین اقدامات تخصصی در اطلاع‌رسانی بازار کار

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا)، گفت: جهاددانشگاهی در حوزه اطلاع‌رسانی تخصصی نیز پیشگام بود. راه‌اندازی نشریه و هفته‌نامه «بازار کار»، که در مقطعی از پرتیراژترین نشریات کشور به شمار می‌رفت؛ همچنین ایجاد سایت «جاب‌ایران – Jobiran» و سایر سامانه‌های تخصصی اشتغال، همگی در راستای ارائه خدمات به کارجویان، شاغلان و اطلاع‌رسانی فرصت‌های شغلی انجام شد.

وی افزود: ارائه خدمات راهنمایی و مشاوره شغلی نیز از دیگر مأموریت‌های سازمان همیاری اشتغال فارغ‌التحصیلان بود که در آن دوره با جدیت دنبال می‌شد.

فعالیت ستفا در سه حوزه اصلی

معاون جهاددانشگاهی خاطرنشان کرد: در ادامه مسیر، مأموریت‌های جدیدی از جمله تجاری‌سازی فناوری، توسعه نوآوری و راهبری مراکز نوآوری، مراکز رشد و سایر زیست‌بوم‌های فناوری نیز به این مجموعه واگذار شد و در نهایت سازمان فعلی «تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان - ستفا» شکل گرفت.

وی تأکید کرد: امروز فعالیت‌های این سازمان در سه حوزه اصلی متمرکز است که یکی از مهم‌ترین آن‌ها، حوزه اشتغال دانشگاهیان است و در این زمینه برنامه‌ها و اقدامات گسترده‌ای در حال اجرا است.

توسعه بزرگ‌ترین شبکه نوآوری جهاد دانشگاهی در کشور

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) با تشریح مأموریت‌های این سازمان گفت: یکی از حوزه‌های اصلی فعالیت ما، حوزه نوآوری است. جهاددانشگاهی امروز گسترده‌ترین شبکه نوآوری کشور را با مدیریت متمرکز در اختیار دارد.

وی ادامه داد: در حال حاضر سه پارک علم و فناوری، ۲۴ مرکز رشد و حدود ۴۰ مرکز نوآوری در سراسر کشور زیرمجموعه جهاد دانشگاهی فعالیت می‌کنند. این مراکز میزبان بیش از ۸۰۰ شرکت و هسته فناور دانشجویی و دانشگاهی هستند و علاوه بر استقرار شرکت‌ها، رویدادها و برنامه‌های متنوعی برای شکوفایی ظرفیت‌های کارآفرینی، توسعه کسب‌وکارهای دانش‌بنیان و رشد شرکت‌های فناور در آن‌ها برگزار می‌شود.

مأموریت ستفا؛ رساندن فناوری به بازار

حمید صابرفرزام افزود: حوزه دیگر فعالیت ما، تجاری‌سازی فناوری است. مأموریت این بخش، آماده‌سازی دستاوردهای پژوهشی و فناوری‌های توسعه‌یافته در جهاددانشگاهی برای ورود به بازار و صنعت کشور است.

وی اظهار کرد: در این حوزه، علاوه بر تجاری‌سازی دستاوردهای جهاددانشگاهی، تلاش می‌کنیم محصولات و خدمات شرکت‌های دانش‌بنیان و خلاق سراسر کشور را نیز که از ظرفیت عرضه در بازار برخوردار هستند، به جامعه و صنعت معرفی کرده و زمینه تجاری‌سازی آن‌ها را فراهم کنیم. برای تحقق این هدف نیز برنامه‌ها و پروژه‌های متعددی در حال اجرا است.

اشتغال فارغ‌التحصیلان؛ مسئله‌ای فراتر از وظیفه دانشگاه

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) در ادامه با اشاره به موضوع اشتغال فارغ‌التحصیلان دانشگاهی گفت: فلسفه شکل‌گیری این سازمان، کمک به اشتغال دانش‌آموختگان دانشگاهی بود، اما باید توجه داشت که از نظر علمی درباره وظیفه دانشگاه در قبال اشتغال، دیدگاه‌های مختلفی وجود دارد.

وی توضیح داد: دیدگاه غالب در دنیا این است که مأموریت اصلی دانشگاه، تولید و انتقال دانش و تربیت متخصص است؛ نه لزوماً آموزش مهارت‌های شغلی. بسیاری از علوم و رشته‌های دانشگاهی، اگرچه ممکن است مستقیماً به یک شغل مشخص منتهی نشوند، اما برای توسعه علم، فناوری و پیشرفت جوامع ضروری هستند و دانشگاه باید این رسالت را انجام دهد.

آموزش‌های مهارتی؛ مأموریت دانشگاه‌های تخصصی

صابرفرزام خاطرنشان کرد: در بسیاری از کشورها، مراکز آموزشی ویژه‌ای برای تربیت نیروی کار ماهر ایجاد شده‌اند. در ایران نیز دانشگاه‌هایی مانند دانشگاه جامع علمی ـ کاربردی و دانشگاه ملی مهارت با تمرکز بر آموزش‌های مهارتی و آماده‌سازی دانشجویان برای ورود به بازار کار فعالیت می‌کنند.

وی افزود: بنابراین، نباید انتظار داشت دانشگاه‌های جامع و پژوهش‌محور، مانند دانشگاه تهران، صرفاً با هدف تربیت نیروی کار ایجاد شده باشند. رسالت اصلی این دانشگاه‌ها تربیت دانشمند و متخصص است؛ هرچند در زمینه آماده‌سازی دانشجویان برای ورود به بازار کار نیز مسئولیت‌هایی بر عهده دارند.

توانمندسازی فارغ‌التحصیلان برای ورود به بازار کار

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان ادامه داد: به همین دلیل، در این سازمان مجموعه‌ای از دوره‌های آموزشی، برنامه‌های توانمندسازی و خدمات مشاوره‌ای طراحی شده است تا فارغ‌التحصیلان بتوانند با آمادگی بیشتری وارد بازار کار شوند.

وی افزود: هدف این برنامه‌ها آن است که دانش‌آموختگان یا به‌عنوان نیروی متخصص جذب سازمان‌ها و بنگاه‌های اقتصادی شوند، یا بتوانند کسب‌وکار شخصی خود را راه‌اندازی کنند و یا در قالب فعالیت‌های مستقل و فریلنسری وارد بازار کار شوند.

جهاددانشگاهی؛ دارنده گسترده‌ترین شبکه آموزش‌های مهارتی غیردانشگاهی

صابرفرزام در ادامه این بخش از سخنان خود تأکید کرد: بخشی از آموزش‌های مهارتی مورد نیاز از طریق معاونت آموزشی جهاددانشگاهی ارائه می‌شود. جهاددانشگاهی در حال حاضر گسترده‌ترین شبکه آموزش‌های مهارتی و تخصصی غیردانشگاهی کشور را در اختیار دارد و از این ظرفیت برای ارتقای مهارت‌های شغلی و افزایش توان اشتغال‌پذیری دانش‌آموختگان استفاده می‌کند.

آموزش، اطلاع‌رسانی و توانمندسازی؛ سه محور اشتغال‌زایی در جهاددانشگاهی

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) ادامه داد: بخشی از آموزش‌های مهارتی از طریق دوره‌های فشرده، کارگاه‌های تخصصی، بسته‌های خودآموز، جزوات و سایر محتوای آموزشی در معاونت اشتغال دانش‌بنیان سازمان ارائه می‌شود تا فارغ‌التحصیلان و دانشگاهیان بتوانند مهارت‌های مورد نیاز بازار کار را کسب کنند.

وی افزود: در حوزه اطلاع‌رسانی نیز فعالیت‌های گسترده‌ای انجام می‌دهیم. نشریه «بازار کار» و سامانه «جاب‌ایران» همچنان وظیفه اطلاع‌رسانی اخبار، فرصت‌ها و مسائل مرتبط با بازار کار را برای جامعه کار و اشتغال کشور بر عهده دارند.

استفاده از ظرفیت دانشگاهیان در فعالیت‌های اجتماعی و اقتصادی

صابرفرزام با اشاره به یکی دیگر از برنامه‌های این سازمان گفت: یکی از رویکردهای ما استفاده از ظرفیت دانشگاهیان در فعالیت‌هایی است که خارج از شغل اصلی آن‌ها انجام می‌شود. برای مثال، فردی که معلم، حسابدار یا مهندس است، می‌تواند در اوقات فراغت خود از توانایی‌های تخصصی‌اش برای خلق ارزش اقتصادی، اجتماعی و ایفای مسئولیت اجتماعی استفاده کند.

وی ادامه داد: در همین راستا، طرحی با عنوان «مهر و باران» در حوزه اشتغال در حال اجرا است که به نظر من ظرفیت رسانه‌ای بالایی دارد و شایسته است ابعاد آن بیشتر معرفی شود.

«مهر و باران»؛ بهره‌گیری از توان محله‌ها برای بازسازی کشور

معاون جهاددانشگاهی اظهار کرد: یکی از اهداف طرح «مهر و باران» استفاده از توانمندی جوانان، متخصصان و افراد توانمند هر محله برای مشارکت در بازسازی، بهسازی و حل مسائل همان منطقه است. این ظرفیت می‌تواند در مقیاس گسترده‌تر، برای اجرای برنامه‌های ملی و کمک به توسعه و بازسازی کشور نیز به کار گرفته شود؛ موضوعی که اکنون در حال پیگیری است.

راه‌اندازی نخستین اندیشکده اشتغال دانشگاهی

وی همچنین از راه‌اندازی نخستین «اندیشکده اشتغال دانشگاهی» خبر داد و گفت: مقدمات این طرح از مدتی قبل آغاز شده و تلاش داریم تا ان‌شاءالله همزمان با سالگرد تأسیس جهاددانشگاهی، به‌صورت رسمی فعالیت آن آغاز شود.

صابرفرزام افزود: این اندیشکده به‌طور تخصصی در حوزه اشتغال، به‌ویژه اشتغال دانش‌بنیان، فعالیت خواهد کرد و مأموریت آن ارائه راهکارهای علمی و سیاستی برای توسعه اشتغال دانشگاهیان است.

ظرفیت آموزش سالانه دو میلیون نفر در جهاددانشگاهی

وی درباره اثرگذاری آموزش‌های جهاددانشگاهی اظهار کرد: آمار دقیق و رسمی از میزان اشتغال ایجادشده از طریق این دوره‌ها در اختیار ندارم، اما ظرفیت آموزشی جهاددانشگاهی به‌گونه‌ای است که سالانه امکان آموزش حدود دو میلیون نفر را دارد و این ظرفیت نیز به‌صورت مستمر مورد استفاده قرار می‌گیرد.

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) ادامه داد: اگرچه آمار رسمی از میزان اشتغال ایجادشده در دسترس نیست، اما بازخوردهای دریافتی نشان می‌دهد تعداد قابل توجهی از افراد از طریق همین آموزش‌ها موفق به ورود به بازار کار شده‌اند یا در شغل خود ارتقاء یافته‌اند. همین نتایج، انگیزه ما را برای ادامه این مسیر دوچندان کرده است.

فعالیت جهاددانشگاهی در حوزه اشتغال بدون دریافت بودجه اختصاصی

وی با تأکید بر اینکه جهاددانشگاهی با وجود محدودیت منابع مالی فعالیت‌های گسترده‌ای انجام می‌دهد، گفت: کمتر از ۳۰ درصد بودجه جهاددانشگاهی از محل اعتبارات دولتی تأمین می‌شود، اما این نهاد به‌طور کامل در مسیر خدمت به کشور فعالیت می‌کند.

صابرفرزام تصریح کرد: با وجود آنکه اشتغال یکی از مأموریت‌های اصلی ماست، تاکنون حتی یک ریال بودجه اختصاصی برای فعالیت‌های مرتبط با اشتغال و کمک به اشتغال فارغ‌التحصیلان دانشگاهی دریافت نکرده‌ایم و تمام این اقدامات بر اساس احساس مسئولیت و رسالت جهاددانشگاهی انجام شده است.

وی با اشاره به تأکیدات رهبر شهید انقلاب(ره) در زمینه اشتغال جوانان، گفت: ایشان همواره بر اهمیت این موضوع تأکید داشتند و بارها فرمودند که فعالیت در حوزه اشتغال جوانان، از نظر اهمیت، همانند فعالیت فرماندهان در اتاق جنگ است و باید با همان جدیت و تلاش شبانه‌روزی دنبال شود. جهاددانشگاهی نیز با همین نگاه، علی‌رغم نبود حمایت‌های مالی کافی، فعالیت خود را در این حوزه ادامه داده است.

جهاددانشگاهی؛ پیشگام الگوی پارک‌های علم و فناوری

معاون جهاددانشگاهی و رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) در پاسخ به پرسشی درباره مهم‌ترین دستاوردهای جهاددانشگاهی در حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان و پارک‌های فناوری اظهار کرد: اگر تاریخچه جهاددانشگاهی را مرور کنیم، می‌بینیم که الگوی فعالیت این نهاد، سال‌ها پیش از شکل‌گیری پارک‌های علم و فناوری و مراکز رشد در کشور، بر همین مبنا استوار بوده است.

وی ادامه داد: امروز پارک‌های علم و فناوری، مراکز رشد و شتاب‌دهنده‌ها محیطی را فراهم می‌کنند تا جوانان مستعد شناسایی شوند، انگیزه پیدا کنند، از حمایت‌های آموزشی، مشاوره‌ای و زیرساختی برخوردار شوند و پس از طی دوره رشد، به شرکت‌هایی مستقل و توانمند تبدیل شوند.

صابرفرزام خاطرنشان کرد: جهاددانشگاهی دقیقاً همین مدل را از سال ۱۳۵۹ اجرا می‌کرد؛ یعنی حدود دو دهه پیش از آنکه مفهوم پارک‌های علم و فناوری و مراکز رشد به‌صورت رسمی وارد ادبیات توسعه فناوری کشور شود، جهاددانشگاهی همین الگوی حمایت، توانمندسازی و رشد نیروهای متخصص و فناور را در عمل دنبال می‌کرد.

جهاددانشگاهی؛ دارنده گسترده‌ترین شبکه نوآوری با مدیریت متمرکز در کشور

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) با اشاره به توسعه زیست‌بوم نوآوری جهاددانشگاهی، گفت: اگرچه جهاددانشگاهی از ابتدای تأسیس، همین الگوی حمایت از ایده‌ها و فناوری‌های نوآورانه را دنبال می‌کرد، اما با شکل‌گیری پارک‌های علم و فناوری و مراکز رشد در کشور، این ساختارها را نیز مطابق استانداردهای ملی در مجموعه خود ایجاد کرد و توسعه داد.

وی افزود: امروز جهاددانشگاهی گسترده‌ترین شبکه نوآوری کشور را با مدیریت متمرکز در اختیار دارد. در تمامی استان‌های کشور دست‌کم یک ساختار نوآوری شامل پارک علم و فناوری، پردیس فناوری، مرکز رشد یا مرکز نوآوری فعال است و در برخی استان‌ها نیز چندین مرکز به‌صورت هم‌زمان فعالیت می‌کنند.

نقش ملی جهاددانشگاهی در توسعه زیست‌بوم فناوری

صابرفرزام با بیان اینکه جهاددانشگاهی ارتباط گسترده‌ای با سایر پارک‌های علم و فناوری کشور دارد، اظهار کرد: بخشی از مأموریت‌های ملی حوزه نوآوری نیز به جهاددانشگاهی واگذار شده است. برای نمونه، راهبری «شبکه ملی منتورینگ» و تربیت منتور برای پارک‌های علم و فناوری سراسر کشور بر عهده جهاددانشگاهی است.

وی ادامه داد: همچنین در حوزه حقوق مالکیت فکری، توسعه کانون‌های تخصصی و اجرای برنامه‌های مرتبط با حمایت از شرکت‌های فناور نیز جهاددانشگاهی نقش فعالی ایفا می‌کند و با بهره‌گیری از زیرساخت‌ها، امکانات و نیروی انسانی متخصص خود، زمینه شکوفایی استعدادهای جوانان و دانشگاهیان را برای راه‌اندازی کسب‌وکارهای دانش‌بنیان فراهم می‌کند.

برنامه توسعه مراکز نوآوری و ایجاد بزرگ‌ترین شهرک تحقیقاتی گیاهان دارویی

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان از برنامه‌های توسعه‌ای این مجموعه خبر داد و گفت: هم‌اکنون چند پردیس فناوری در حال راه‌اندازی است و همزمان بازنگری و ارتقای مراکز رشد و مراکز نوآوری جهاد دانشگاهی نیز در دستور کار قرار دارد.

وی افزود: یکی از مهم‌ترین برنامه‌های پیش‌رو، ایجاد بزرگ‌ترین شهرک تحقیقاتی گیاهان دارویی کشور در استان اصفهان است. امیدواریم همزمان با سالگرد تأسیس جهاددانشگاهی، تفاهم‌نامه این طرح با مشارکت جهاددانشگاهی و با حمایت معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و استانداری اصفهان به امضا برسد.

صابرفرزام ادامه داد: در این مجموعه، امکانات تحقیقاتی، مزارع تخصصی و زیرساخت‌های مورد نیاز در اختیار دانشجویان، فارغ‌التحصیلان، هسته‌های فناور و فعالان حوزه کشاورزی، صنایع غذایی و دارویی، به‌ویژه در زمینه گیاهان دارویی، قرار خواهد گرفت تا بتوانند محصولات و فناوری‌های خود را توسعه دهند.

تجاری‌سازی فناوری؛ خلق ارزش برای توسعه کشور

وی درباره مأموریت معاونت تجاری‌سازی فناوری اظهار کرد: یکی از معاونت‌های اصلی سازمان، معاونت تجاری‌سازی فناوری است. البته در نگاه ما، مفهوم تجاری‌سازی صرفاً به معنای کسب سود یا درآمد نیست، بلکه هدف اصلی، خلق ارزش و کمک به رشد و توسعه کشور است.

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) افزود: پژوهشگران جهاددانشگاهی در حوزه‌های مختلف از جمله پزشکی، کشاورزی، صنعت و علوم انسانی به دستاوردهای فناورانه ارزشمندی دست یافته‌اند و یکی از مأموریت‌های ما این است که این فناوری‌ها را به صنعت، بازار و مصرف‌کنندگان معرفی کنیم تا زمینه بهره‌برداری از آن‌ها فراهم شود.

وی تأکید کرد: علاوه بر فناوری‌های تولیدشده در جهاددانشگاهی، از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان، به‌ویژه شرکت‌های مستقر در مراکز رشد و نوآوری جهاددانشگاهی نیز برای توسعه بازار محصولات فناورانه استفاده می‌کنیم.

اجرای پروژه‌های راهبردی در نفت، پتروشیمی و معدن

صابرفرزام با اشاره به پروژه‌های در حال اجرای این سازمان گفت: در حوزه نفت و پتروشیمی، برنامه‌های متعددی در زمینه ساخت داخل، مهندسی معکوس و کاهش وابستگی به واردات در دست اجرا داریم و در این زمینه قراردادهای مهمی نیز منعقد شده است.

وی ادامه داد: از جمله این پروژه‌ها، تدوین سند جامع نقشه راه بومی‌سازی صنعت پتروشیمی کشور است که اجرای آن به جهاددانشگاهی واگذار شده است. همچنین در همکاری با چندین مجتمع پتروشیمی، پروژه‌های ساخت داخل قطعات و تجهیزات مورد نیاز این صنعت را دنبال می‌کنیم.

توسعه همکاری‌های فناورانه در حوزه معدن، صنایع دریایی و دفاع

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) افزود: در بخش معدن نیز پروژه‌های مهمی در حال اجرا است که از جمله آن‌ها می‌توان به طراحی سامانه جامع اکتشاف معدن و یکپارچه‌سازی مطالعات اکتشافی کشور اشاره کرد که مسئولیت اجرای آن بر عهده جهاددانشگاهی است.

وی خاطرنشان کرد: علاوه بر این، با سازمان بنادر و دریانوردی، صنایع دریایی، مناطق آزاد، شرکت‌های بزرگ صنعتی و همچنین مجموعه‌های فعال در حوزه دفاعی همکاری‌های گسترده‌ای داریم. در قالب این همکاری‌ها، نیازهای علمی و فناورانه دستگاه‌ها شناسایی و به جامعه دانشگاهی معرفی می‌شود تا پژوهشگران و شرکت‌های فناور بتوانند راهکارهای علمی و فناوری مورد نیاز کشور را ارائه کنند.

تجاری‌سازی دستاوردهای فناورانه از طریق شرکت‌های وابسته به جهاددانشگاهی

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) با اشاره به فعالیت شرکت‌های وابسته به جهاددانشگاهی گفت: بخشی از دستاوردهای فناورانه جهاددانشگاهی از طریق شرکت‌هایی که بر پایه همین فناوری‌ها ایجاد شده‌اند، به مرحله تولید رسیده و در اختیار کشور قرار گرفته است.

وی افزود: این فعالیت‌ها حوزه‌های متنوعی را دربرمی‌گیرد؛ از پزشکی و داروسازی گرفته تا صنایع مختلف. برای نمونه، در حوزه پزشکی، بانک خون بند ناف و شرکت‌های فعال در تولید انواع واکسن‌های انسانی و دامی از جمله مجموعه‌هایی هستند که بر پایه فناوری‌های توسعه‌یافته در جهاد دانشگاهی فعالیت می‌کنند.

صابرفرزام ادامه داد: در حوزه دارویی نیز شرکت‌های متعددی در حال فعالیت هستند که اگرچه بخش مهمی از فعالیت آن‌ها تحقیق و توسعه است، اما محصولات دارویی آن‌ها نیز به بازار عرضه شده است.

احیای کارخانه‌ای که بیش از دو دهه تعطیل بود

وی با اشاره به یکی از نمونه‌های موفق تجاری‌سازی فناوری اظهار کرد: مجتمع صنایع دارویی «مدرس» از جمله کارخانه‌های بزرگی بود که در دهه ۱۳۶۰ و اوایل دهه ۱۳۷۰ برای تأمین مواد اولیه صنعت داروسازی کشور، به‌ویژه سوربیتول و مشتقات آن، احداث شده بود.

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان افزود: پس از خروج متخصصان خارجی که در راه‌اندازی این مجموعه نقش داشتند، کارخانه به مدت حدود ۲۵ تا ۲۶ سال از مدار تولید خارج شد و عملاً فعالیتی نداشت.

وی ادامه داد: طی سه تا چهار سال گذشته، متخصصان و فناوران جهاددانشگاهی با اتکا به توان مهندسان داخلی و بهره‌گیری از ظرفیت علمی کشور، موفق شدند این کارخانه را دوباره راه‌اندازی کنند.

تولید تنها سوربیتول خاورمیانه در جهاددانشگاهی

صابرفرزام تصریح کرد: این مجموعه اکنون تنها کارخانه تولید سوربیتول در خاورمیانه به شمار می‌رود و حدود ۶ تا هفت ماه است که پس از پشت سر گذاشتن مرحله راه‌اندازی آزمایشی، به‌صورت صنعتی وارد مدار تولید شده است.

وی ابراز امیدواری کرد که این کارخانه تا پایان سال به ظرفیت اسمی خود برسد و بتواند بخش قابل توجهی از نیاز کشور به این محصول را تأمین کند.

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) خاطرنشان کرد: با وجود آنکه این کارخانه سال‌ها تعطیل بود و بخشی از تجهیزات آن نیز قدیمی شده بود، متخصصان جهاددانشگاهی توانستند محصولی با کیفیت بسیار بالا تولید کنند؛ به‌گونه‌ای که نتایج آزمون‌های تخصصی و گواهی‌های آزمایشگاهی نشان می‌دهد کیفیت محصول تولیدی حتی از نمونه‌های مشابه خارجی و اروپایی نیز بالاتر است.

کمبود منابع مالی؛ مهم‌ترین مانع رشد شرکت‌های دانش‌بنیان

وی در پاسخ به پرسشی درباره موانع فعالیت شرکت‌های دانش‌بنیان، گفت: مهم‌ترین چالش این حوزه، تأمین مالی است و حل این مسئله نیازمند نقش‌آفرینی جدی نهادهای مالی، به‌ویژه بانک‌ها است.

صابرفرزام افزود: اگرچه قوانین مناسبی برای حمایت از شرکت‌های نوپا، استارتاپ‌ها و هسته‌های فناور در کشور تصویب شده است، اما در عمل بخش اندکی از اعتبارات پیش‌بینی‌شده به این مجموعه‌ها اختصاص پیدا می‌کند و بسیاری از شرکت‌های نوآور همچنان با مشکل تأمین سرمایه مواجه هستند.

وی تأکید کرد: جهاددانشگاهی نیز از نظر منابع مالی با محدودیت جدی روبه‌رو است و امکان حمایت گسترده مالی از همه شرکت‌های فناور را ندارد.

جهاددانشگاهی؛ نه دولتی و نه خصولتی

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان با اشاره به جایگاه حقوقی جهاددانشگاهی، اظهار کرد: کمتر از ۳۰ درصد بودجه جهاددانشگاهی از محل اعتبارات دولتی تأمین می‌شود و بخش عمده منابع مورد نیاز این نهاد باید از محل فعالیت‌های خود آن تأمین شود.

وی افزود: گاهی جهاددانشگاهی با مجموعه‌های خصولتی مقایسه می‌شود، در حالی که این مقایسه صحیح نیست. شرکت‌های خصولتی معمولاً از بودجه و امکانات دولتی برخوردارند و با اتکا به همین حمایت‌ها وارد رقابت با بخش خصوصی می‌شوند؛ موضوعی که رقابت را برای بخش خصوصی دشوار می‌کند.

صابرفرزام ادامه داد: از سوی دیگر، شرکت‌های دولتی نیز با محدودیت‌ها و مقررات نظارتی گسترده‌ای مواجه هستند و آزادی عمل بخش خصوصی را ندارند. جهاددانشگاهی در واقع در هیچ‌یک از این دو دسته قرار نمی‌گیرد.

وی تصریح کرد: جهاددانشگاهی از یک سو با محدودیت منابع مالی مشابه بخش خصوصی روبه‌رو است و باید هزینه‌های فعالیت‌های اقتصادی و تجاری خود را مانند یک بنگاه خصوصی تأمین کند، اما از سوی دیگر، مشمول بسیاری از قوانین، مقررات و نظارت‌هایی است که بر دستگاه‌های دولتی حاکم است؛ بنابراین نه از حمایت‌های مالی شرکت‌های دولتی برخوردار است و نه از آزادی عمل کامل بخش خصوصی.

جهاددانشگاهی با وجود محدودیت‌های مالی از ایده‌های نوآورانه حمایت می‌کند

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) با اشاره به جایگاه ویژه جهاددانشگاهی در حمایت از نوآوری و کارآفرینی گفت: جهاددانشگاهی از یک سو با محدودیت‌های مالی مشابه بخش خصوصی روبه‌رو است و باید فعالیت‌های اقتصادی خود را بر همین مبنا اداره کند و از سوی دیگر، مشمول بسیاری از قوانین و مقررات دستگاه‌های دولتی است. با وجود این شرایط، تلاش کرده‌ایم جایگاه خود را در بازار حفظ کنیم و نقش مؤثری در توسعه فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان کشور ایفا کنیم.

وی افزود: در حالی که مسئولیت اصلی تأمین مالی استارتاپ‌ها، هسته‌های فناور و شرکت‌های نوپا بر عهده نهادهای مالی و بانک‌ها است، جهاددانشگاهی هیچ بودجه اختصاصی برای این مأموریت در اختیار ندارد، اما با احساس مسئولیت و به‌صورت خودجوش وارد این عرصه شده است.

صابرفرزام ادامه داد: بخشی از درآمدهایی که از سایر فعالیت‌های جهاددانشگاهی حاصل می‌شود، صرف حمایت از ایده‌ها، هسته‌های فناور و جوانان خلاق کشور می‌شود. به اعتقاد من، کمتر نهادی را می‌توان یافت که همزمان با تحمل محدودیت‌های بخش خصوصی و الزامات دستگاه‌های دولتی، درآمدهای خود را دوباره در مسیر حمایت از نوآوران و توسعه فناوری هزینه کند.

حمایت از همه ایده‌های ارزشمند، فارغ از محل شکل‌گیری آن‌ها

معاون جهاددانشگاهی در پاسخ به پرسشی درباره حمایت از پژوهش‌های دانشگاهی اظهار کرد: طبیعی است که اولویت ما تجاری‌سازی دستاوردهای پژوهشی جهاددانشگاهی باشد، اما فعالیت ما به این حوزه محدود نمی‌شود.
وی افزود: در مرحله بعد، از فناوری‌ها و محصولات شرکت‌ها و هسته‌های فناور مستقر در مراکز نوآوری و رشد جهاددانشگاهی حمایت می‌کنیم و در زمینه‌هایی مانند بازارسازی، توسعه کسب‌وکار و تجاری‌سازی در کنار آن‌ها هستیم.

صابرفرزام ادامه داد: علاوه بر این، بسیاری از استادان دانشگاه، پژوهشگران و فناوران از دانشگاه‌ها و مراکز علمی مختلف با دستاوردهای خود به جهاددانشگاهی مراجعه می‌کنند و اعلام می‌کنند که فناوری مورد نظر را توسعه داده‌اند، اما امکانات، تجربه یا فرصت لازم برای ورود آن به بازار را در اختیار ندارند.

وی تأکید کرد: جهاددانشگاهی با تمام ظرفیت خود از این افراد حمایت می‌کند. برای ما تفاوتی ندارد که ایده یا فناوری در جهاددانشگاهی شکل گرفته باشد یا در دانشگاه‌ها و مراکز علمی دیگر؛ هر دستاوردی که بتواند به حل مسائل کشور کمک کند، شایسته حمایت است.

آماده حمایت از فناوران سراسر کشور

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) خاطرنشان کرد: هر فردی که ایده، فناوری یا محصولی در اختیار دارد و معتقد است می‌تواند برای کشور ارزش‌آفرین باشد، می‌تواند به جهاددانشگاهی مراجعه کند. ما در سراسر کشور، متناسب با امکانات و ظرفیت‌های موجود، تلاش می‌کنیم همراه و پشتیبان این افراد باشیم.

نگاه مثبت دولت به جهاددانشگاهی

وی درباره تعامل دولت با جهاددانشگاهی نیز گفت: خوشبختانه در سطح مدیران ارشد کشور نگاه مثبتی نسبت به جهاددانشگاهی وجود دارد.

صابرفرزام افزود: با وجود شرایط دشوار کشور و مسائل متعددی که دولت با آن مواجه بوده است، از جمله جنگ، تحریم‌ها و سایر مشکلات، هیچ‌گاه احساس نکرده‌ایم که دولت همراه جهاددانشگاهی نباشد.

وی ادامه داد: در همین مدت، رئیس‌جمهور، معاون اول رئیس‌جمهور و تعدادی از وزرا در برنامه‌های مختلف جهاددانشگاهی حضور داشته‌اند و جلسات متعددی با این مجموعه برگزار شده است. رویکرد دولت نسبت به جهاددانشگاهی مثبت است و در بسیاری از موارد، مأموریت‌ها و موضوعات تخصصی به این نهاد واگذار می‌شود.

جهاددانشگاهی بیش از بودجه، به آزادی عمل نیاز دارد

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان در عین حال تصریح کرد: با وجود این نگاه مثبت، محدودیت منابع مالی دولت و گستردگی هزینه‌های عمومی کشور، تحقق کامل حمایت‌های مورد نیاز را با دشواری مواجه کرده است.

وی افزود: از سوی دیگر، برخی قوانین و بخشنامه‌ها نیز جهاددانشگاهی را در زمره دستگاه‌های اجرایی و شبه‌دولتی قرار داده‌اند و همین موضوع موجب شده است بخشی از چابکی، پویایی و انعطاف‌پذیری این نهاد تحت تأثیر قرار گیرد.

صابرفرزام در ادامه تأکید کرد: همواره به مسئولان دولتی گفته‌ایم که بیش از آنکه به منابع مالی و بودجه نیاز داشته باشیم، به آزادی عمل، اعتماد و فراهم شدن بستر مناسب برای استفاده از ظرفیت جوانان، دانشگاهیان و نخبگان کشور نیازمندیم. اگر این فرصت در اختیار جهاددانشگاهی قرار گیرد، می‌توانیم با اتکا به توان داخلی، نقش مؤثرتری در حل مسائل کشور ایفا کنیم.

جهاددانشگاهی بر پایه شایسته‌سالاری اداره شده است

معاون جهاددانشگاهی و رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان (ستفا) با تأکید بر نقش اعتماد به جهاددانشگاهی در موفقیت‌های این نهاد گفت: هر جا به جهاددانشگاهی اعتماد شده و مسئولیتی به آن سپرده‌اند، تا جایی که به خاطر دارم، این نهاد توانسته پاسخ مناسبی به آن اعتماد بدهد و رضایت و تقدیر مسئولان را جلب کند.

وی افزود: یکی از اصول بنیادین جهاددانشگاهی از ابتدای شکل‌گیری، پایبندی به شایسته‌سالاری و دور نگه داشتن مدیریت این نهاد از سلایق سیاسی بوده است.

سلیقه سیاسی نباید در مدیریت جهاددانشگاهی دخالت کند

صابرفرزام اظهار کرد: طبیعی است که هر یک از اعضای جهاددانشگاهی، مانند سایر شهروندان، دیدگاه و سلیقه سیاسی خود را داشته باشند و این موضوع در چارچوب قوانین کشور محترم است، اما هیچ مدیری در جهاددانشگاهی اجازه ندارد سلیقه سیاسی خود را در انتخاب مدیران، همکاران یا اداره مجموعه دخالت دهد.

وی ادامه داد: ملاک اصلی در جهاددانشگاهی، روحیه جهادی، توانمندی و شایستگی افراد است و به همین دلیل، این نهاد همواره تلاش کرده است با همه دولت‌ها، فارغ از گرایش سیاسی آن‌ها، همکاری و همراهی کامل داشته باشد.

انتصاب مدیران خارج از بدنه جهاد به این نهاد آسیب زده است

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان خاطرنشان کرد: در مقاطعی که جهاددانشگاهی آسیب دیده، این آسیب‌ها عمدتاً ناشی از آن بوده که برخی دولت‌ها تلاش کرده‌اند نگاه یا سلیقه سیاسی خود را به جهاددانشگاهی تحمیل کنند و افرادی خارج از بدنه و فرهنگ جهاد را در جایگاه‌های مدیریتی قرار دهند.

وی افزود: این دوره‌ها معمولاً کوتاه بوده و تجربه موفقی نیز از آن‌ها به دست نیامده است، اما هر زمان مدیریت جهاددانشگاهی در اختیار نیروهای برخاسته از همین مجموعه بوده، این نهاد توانسته خدمات بیشتر و بهتری را به دولت و نظام ارائه کند.

همکاری تخصصی، فارغ از گرایش‌های سیاسی

صابرفرزام گفت: خوشبختانه در جهاددانشگاهی مدیران توانمندی با دیدگاه‌های مختلف فکری حضور دارند، اما هیچ‌کدام اجازه ندارند گرایش سیاسی خود را در تصمیمات سازمانی دخالت دهند.

وی ادامه داد: حتی در مجموعه مدیریتی سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان نیز ممکن است مدیران از نظر دیدگاه‌های سیاسی کاملاً همسو نباشند، اما هنگام انجام وظایف سازمانی، ملاک صرفاً کار تخصصی و تحقق مأموریت‌های سازمان است و مسائل سیاسی هیچ نقشی در تصمیم‌گیری‌ها ندارد.

جهاددانشگاهی؛ نهادی جریان‌ساز در اقتصاد دانش‌بنیان

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان(ستفا) در پاسخ به پرسشی درباره جایگاه این نهاد در تحقق اقتصاد مقاومتی اظهار کرد: قضاوت درباره عملکرد جهاددانشگاهی باید بر اساس مقایسه داده‌ها و ستانده‌ها انجام شود و این ارزیابی را در درجه نخست باید نهادهای بیرونی انجام دهند.

وی افزود: با این حال، معتقدم اگر عملکرد جهاددانشگاهی با چنین نگاهی بررسی شود، این نهاد در مجموع و به‌ویژه در حوزه اقتصاد دانش‌بنیان، نهادی موفق و جریان‌ساز بوده است.

جهاددانشگاهی؛ پیشگام اشتغال، نوآوری و کارآفرینی

صابرفرزام با اشاره به پیشگامی جهاددانشگاهی در حوزه‌های مختلف گفت: پیش از آنکه مفاهیمی مانند پارک‌های علم و فناوری، مراکز رشد و زیست‌بوم نوآوری در کشور شکل بگیرد، جهاددانشگاهی با همین الگو فعالیت می‌کرد.

وی ادامه داد: همچنین نخستین نهادی که معاونت تخصصی اشتغال را ایجاد کرد، جهاددانشگاهی بود و پس از آن سایر دستگاه‌ها و وزارتخانه‌ها به این حوزه ورود کردند. این موضوع نشان می‌دهد که جهاددانشگاهی در این عرصه نقش جریان‌ساز داشته است.

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان خاطرنشان کرد: در حوزه‌هایی مانند کارآفرینی، توسعه نوآوری، تجاری‌سازی فناوری و ایجاد ارتباط میان دانشگاه و صنعت نیز جهاددانشگاهی از نخستین نهادهایی بوده که به‌صورت عملی وارد میدان شده و این مأموریت‌ها را از همان سال‌های ابتدایی فعالیت خود دنبال کرده است.

جهاددانشگاهی؛ نهادی پیشگام و جریان‌ساز در عرصه‌های نو

رئیس ستفا با تأکید بر رویکرد نوآورانه جهاد دانشگاهی، گفت: تقریباً حوزه‌ای را نمی‌توان یافت که جهاددانشگاهی در آن فعالیت نکرده باشد و پیش از آن، همان مسیر توسط دیگران آغاز شده باشد. فلسفه وجودی جهاددانشگاهی این بوده که در عرصه‌های جدید و نیازهای پاسخ‌داده‌نشده وارد شود و نقش پیشگام و خط‌شکن را ایفا کند.

وی افزود: در جهاددانشگاهی هیچ‌گاه به دنبال ورود به حوزه‌هایی که سایر دستگاه‌ها به‌خوبی در آن فعالیت می‌کنند، نبوده‌ایم. همواره تلاش کرده‌ایم نیازها و خلأهای کشور را شناسایی کنیم و در همان حوزه‌ها وارد عمل شویم.

ایسنا نمونه‌ای از نقش جریان‌ساز جهاددانشگاهی

صابرفرزام با اشاره به نقش جهاددانشگاهی در حوزه رسانه اظهار کرد: خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) نمونه‌ای روشن از این رویکرد است. ایسنا نخستین خبرگزاری غیردولتی کشور پس از خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی بود که توانست تولید و انتشار خبر را از انحصار یک نهاد رسمی خارج کند.

وی ادامه داد: پیش از شکل‌گیری ایسنا، کمتر کسی تصور می‌کرد بتوان با اتکا به شبکه‌ای از خبرنگاران جوان و دانشجویی، جریان گسترده و حرفه‌ای اطلاع‌رسانی ایجاد کرد، اما ایسنا این الگو را با موفقیت به نمایش گذاشت و پس از آن، زمینه شکل‌گیری بسیاری از خبرگزاری‌ها و رسانه‌های خبری دیگر فراهم شد.

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان افزود: در حوزه اشتغال نیز نخستین رسانه تخصصی این حوزه با نام بازار کار توسط جهاددانشگاهی ایجاد شد و همین رویکرد در بسیاری از عرصه‌های دیگر نیز دنبال شده است.

آینده جهاددانشگاهی را روشن می‌بینم

وی تأکید کرد: هرجا احساس کنیم کاری به‌درستی انجام می‌شود، ضرورتی برای ورود جهاددانشگاهی وجود ندارد، اما هرجا خلأیی وجود داشته باشد و کشور به ظرفیت جدیدی نیاز داشته باشد، جهاددانشگاهی تلاش می‌کند پیشگام آن حوزه باشد.

صابرفرزام اظهار کرد: نگاه من به آینده جهاددانشگاهی بسیار مثبت است و امیدوارم با همراهی نیروهای جوان و متخصص کشور، بتوانیم گام‌های مؤثرتری در مسیر رشد و توسعه ایران برداریم.

جوانان ایده‌های خود را جدی بگیرند و مطالبه‌گر باشند

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان، خطاب به جوانان گفت: به‌عنوان کسی که از دوران دانشجویی با جهاددانشگاهی همراه بوده و در بخش‌های مختلف این نهاد و سایر دستگاه‌ها فعالیت کرده است، یک توصیه دارم؛ جوانان باید قدر توانایی، انرژی، انگیزه و فرصت‌های خود را بدانند.

وی افزود: کارهای بزرگ همیشه از قدم‌های کوچک آغاز می‌شوند. اگر اراده و پشتکار وجود داشته باشد، می‌توان از یک ایده کوچک به دستاوردهای بسیار بزرگ رسید و نمونه‌های فراوانی از این مسیر را در سال‌های گذشته دیده‌ایم.

جهاددانشگاهی همراه صاحبان ایده است

صابرفرزام ادامه داد: جهاددانشگاهی در سراسر کشور آماده همراهی با صاحبان ایده و نوآوران است. اگر فردی احساس کرد در بخشی از این مجموعه ایده او جدی گرفته نشده یا همراهی لازم صورت نگرفته است، نباید ناامید شود؛ می‌تواند موضوع را از طریق مدیران بالاتر یا مسیرهای ارتباطی جهاد دانشگاهی پیگیری کند، زیرا ما به‌دنبال شناسایی و حمایت از چنین افرادی هستیم.

وی خاطرنشان کرد: در حوزه اشتغال و کارآفرینی نیز موفقیت زمانی حاصل می‌شود که خود افراد با جدیت، پشتکار و انگیزه مسیرشان را دنبال کنند و برای تحقق ایده‌هایشان تلاش مستمر داشته باشند.

با پشتکار و مطالبه‌گری می‌توان به موفقیت رسید

رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌بنیان در پایان گفت و گوی خود با خبرنگار ایسنا، گفت: از جوانان می‌خواهم از پیگیری ایده‌های خود دست نکشند، مطالبه‌گر باشند و آن‌قدر خواسته‌های خود را دنبال کنند تا ما نیز بتوانیم همراه و پشتیبان آن‌ها باشیم.

وی تأکید کرد: کشور از ظرفیت‌ها، منابع، امکانات و نیروهای جوان، متخصص و علاقه‌مند برخوردار است. آنچه بیش از هر چیز نیاز داریم، انگیزه، آغاز کردن، استمرار و پشتکار است. اگر با توکل به خدا مسیر را آغاز کنیم و با ممارست ادامه دهیم، بی‌تردید به نتیجه خواهیم رسید.

انتهای پیام

# علمی‌ و دانشگاهی

آخرین اخبار علمی‌ و دانشگاهی