انیس قنبری در گفت و گو با ایسنا با بیان این که چاقی یکی از مشکلات و معضلات دنیای امروز است، اظهار کرد: متأسفانه امروزه افراد زیادی مبتلا به این بیماری هستند و از  عوارض چاقی رنج می‌برند. اضافه وزن ناشی از انباشت بیش از حد چربی در اندام‌های بدن است و عامل بسیاری  از بیماری‌ها اعم از بیماری‌های قلبی و عروقی، سکته مغزی، سکته قلبی، دیابت، فشار خون، آرتروز، مشکلات تنفسی و چربی خون نیز محسوب می‌شود.

او ادامه داد: چاقی حتی خطر ابتلا به سرطان را نیز افزایش می‌دهد. ضمن این که ژنتیک، داروها و عوامل سبک زندگی از لحاظ محیطی، اجتماعی ،روانی و … نقش مهمی در توزیع چربی بدن ایفا می‌کنند.

ورزش و رژیم غذایی دو عامل کلیدی برای کاهش چربی بدن هستند

این فیزیولوژیست ورزشی گفت: پژوهش‌های جدید نشان می‌دهند وقتی فردی چاق می‌شود، سلول‌های چربی‌اش فقط بزرگ‌تر نمی‌شوند، بلکه الگوی فعالیت ژنتیکی و رفتاری جدیدی پیدا می‌کنند، الگویی که حتی بعد از کاهش وزن، به‌طور کامل پاک نمی‌شود. در واقع بدن واقعاً حافظه‌ای پنهان در سلول‌های چربی دارد؛ چیزی که دانشمندان آن را «حافظه سلولی چربی» می‌نامند. این حافظه باعث می‌شود که حتی پس از لاغری، سلول‌های چربی همچنان رفتار دوران چاقی را حفظ کنند و بدن تمایل شدیدی برای بازگشت وزن داشته باشد.

او عنوان کرد: در حقیقت چربی‌ها انرژی را با سرعت غیرعادی بالایی در بدن ذخیره می‌کنند ولی آن را با سرعت بسیار غیرطبیعی و آهسته آزاد می‌کنند. علاوه بر این، این سلول‌های چربی اضافی و بزرگ شده، بر مقدار ترشح هورمون‌ها نیز تاثیر می‌گذارند و آن را به صورت مضری افزایش می‌دهند و در نتیجه باعث می‌شوند التهاب بالا برود، متابولیسم کاهش پیدا کند و شرایط برای بروز بیماری مهیا شود. این فرآیند پیچیده پاتولوژیک چربی اضافی و اختلال عملکرد آدیپوزوپاتی نامیده می‌شود و درمان چاقی را بسیار دشوار می کند.

قنبری بیان کرد: اما خبر خوب این است که این حافظه، هرچند قوی است، غیرقابل‌تغییر نیست. رفتارهای پایدار، ورزش منظم، خواب کافی، و کار ذهنی روی عادت‌های غذایی می‌توانند به‌تدریج این الگوهای سلولی را بازنویسی کنند.

تغییرات هورمونی و احساس گرسنگی

او در ادامه عنوان کرد: بعد از کاهش وزن، تعادل هورمون‌های مرتبط با گرسنگی به‌هم می‌ریزد. هورمون گرلین(Ghrelin) که احساس گرسنگی ایجاد می‌کند، افزایش می‌یابد، در حالی که هورمون لپتین (Leptin) که احساس سیری را کنترل می‌کند، کاهش می‌یابد. این ترکیب باعث می‌شود مغز به‌طور مداوم سیگنال «بخور!» دریافت کند. در واقع بدن در این مرحله علیه تو کار می‌کند تا وزن از دست‌رفته را برگرداند.

این فیزیولوژیست ورزشی گفت: سرعت سالیانه تولید سلول‌های چربی جدید در افراد چاق دو برابر افراد لاغر است و همچنین سرعت مرگ سلول‌های چربی در چاق‌ها دو برابر لاغرهاست. حتی اگر فرد چاق مورد بررسی وزن بسیار زیادی کم کند تعداد کلی سلول های چربی بدن او ثابت می‌ماند، اما اندازه هر سلول چربی بسیار کوچکتر می‌شود. بدین معنی که با پیشرفت روند چربی سوزی، اندازه سلول‌های چربی کاهش چشمگیری را تجربه می‌کند که به بروز تغییرات مشهود در ترکیب بدن منجر می‌شود اما تغییری در تعداد سلولهای چربی ایجاد نمی‌گردد.

او ادامه داد: برای پاسخ به این پرسش که چربی‌ها پس از سوزاندن کجا می‌روند هم باید بگوییم، زمانی که چربی بدن برای تولید انرژی در طی یک مسیر پیچیده درون سلول‌های شما شکسته می‌شود، دو فرآورده‌ جانبی اصلی آزاد خواهد شد. این دو فراورده، کربن دی اکسید و آب هستند. کربن دی اکسید توسط تنفس و بازدم از بدن خارج می‌شود و آب از طریق ادرار دفع می‌شود. البته تعریق یا هوای بازدمی هم می‌توانند سبب دفع آب شوند. سرعت تولید این فرآورده‌های جانبی حین ورزش به دلیل افزایش تنفس و تعریق بالا خواهد رفت.

وی ادامه داد: پس اگر قصد دارید وزن خود را پس از چربی سوزی حفظ کنید، باید برای یک دوره سبک زندگی خود را تغییر دهید و به ورزش و رژیم غذایی صحیح رو آورید. اگر این روند را متوقف کنید، تغییری در تعداد سلول‌های چربی ایجاد نمی‌شود و مجددا به وزن گذشته برمی‌گردید.

قنبری با بیان اینکه ورزش به واسطه افزایش جریان خون به عضلات و سلول‌های چربی، این فرآیند را تقویت می‌کند، گفت: زیرا چربی‌های آزاد شده با سرعت بیشتری برای تولید انرژی در سلول‌های عضلانی استفاده شده و مصرف انرژی افزایش می‌یابد. برای کسب فواید حداکثری، تمرینات ورزشی باید ترکیبی از تمرینات قدرتی برای حفظ و افزایش توده عضلانی و تمرینات ایروبیک(هوازی) برای افزایش کالری سوزی باشند. 

او افزود: از تمرینات قدرتی متداول می‌توان به کار با وزنه و کش‌های مقاومتی و از تمرینات ایروبیک می‌توان به دویدن و دوچرخه سواری و… اشاره کرد. زمانی که محدودیت کالری مصرفی و یک رژیم غذایی سرشار از مواد مغذی با یک رژیم ورزشی مناسب ترکیب شود، احتمال تجربه کاهش چربی بیشتر است تا این که رژیم غذایی یا ورزش به تنهایی استفاده شوند.

این فیزیولوژیست ورزشی گفت: در پایان نیز توصیه می‌شود برای مقابله با چاقی حتما فعالیت بدنی منظم داشته باشید، به مقدار کافی پروتئین و فیبر مصرف کنید و از ویتامین‌ها و آنتی‌اکسیدان‌های منابع گیاهی بهره ببرید تا با استرس اکسیداتیو و التهاب مزمن بدن مقابله کنید. این عادت‌ها حتی اگر به کاهش وزن قابل‌توجهی منتهی نشوند هم التهاب را کم می‌کنند، کنترل قند خون را بهبود می‌بخشند، میکروبیوم روده را تقویت می‌کنند و در سوخت‌وساز بدن موثرند.

انتهای پیام