به گزارش ایسنا، دکتر عمادالدین فاطمیزاده امروز در اختتامیه بیستمین مسابقات ربوکاپ آزاد ایران با اشاره به نفوذ روزافزون هوش مصنوعی در حوزههای مختلف زندگی، گفت: در زندگی روزمره، صنعت، کسبوکار، سلامت و حوزههای متنوع دیگر شاهد ورود و تا حدودی غلبه هوش مصنوعی هستیم و آموزش نیز از این امر مستثنی نیست.
وی افزود: هوش مصنوعی به عنوان یک فناوری، شیوههای تدریس و یادگیری را تحت تأثیر قرار داده و حتی شیوههای جدیدی از ارزیابی را به ما تحمیل خواهد کرد. در مورد مزایا و چالشهایی که هوش مصنوعی با خود به همراه دارد، بحثهای زیادی مطرح شده و پژوهشهای متعددی نیز در این زمینه انجام شده است.
فاطمیزاده با بیان اینکه همچنان پرسشهای پاسخدادهنشده زیادی در زمینه هوش مصنوعی و آموزش، از جمله در حوزه شیوههای ارزیابی وجود دارد، ادامه داد: در مورد این فناوری و نفوذ آن در حوزه آموزش باید توجه داشته باشیم که تصور عمومی از فناوری آموزش ممکن است بیشتر به بُعد سختافزاری و ابزار آن معطوف باشد و در مرحله بعد نیز جنبه نرمافزاری مورد توجه قرار گیرد، اما نکتهای که باید به آن توجه کنیم، بُعد حل مساله است.
رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی معاونت علمی توضیح داد: بُعد حل مساله، نکتهای است که با ترکیب سختافزار، نرمافزار و یک دید راهبردی، به تجزیه و تحلیل برنامههای آموزشی میپردازد و پس از یافتن مشکلات و معضلات، علل و موانع را شناسایی میکند و در نهایت راهحلهایی را به ما ارائه خواهد داد.
وی با اشاره به تصور عمومی از کاربرد هوش مصنوعی در آموزش و بسیاری از حوزههای دیگر گفت: تصور عمومی از هوش مصنوعی در آموزش و بسیاری از حوزههای دیگر، اغلب به استفاده از ابزارهایی محدود میشود که میتوانند در کوتاهترین زمان به یک پرسش پاسخ دهند، محتوایی تولید کنند یا فرآیند تدریس و یادگیری را کوتاه و ساده کنند، اما هوش مصنوعی در حوزه آموزش باید فراتر از یک ابزار پاسخگو یا تولیدکننده محتوا باشد.
فاطمیزاده تاکید کرد: ارزش واقعی هوش مصنوعی زمانی آشکار میشود که با شناخت درست از نیازهای یادگیرنده، نمونه آن در طرح ایران دیجیتال و دانشآموزان، تحلیل مسائل آموزشی و طراحی راهکارهای مناسب، به بهبود فرآیند یادگیری کمک کند. بنابراین مساله اکنون این نیست که هوش مصنوعی چه کاری میتواند انجام دهد؛ مسئله مهم این است که ما به چه منظور و با چه هدفی از آن استفاده میکنیم.
رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی معاونت علمی با تأکید بر ضرورت حرکت به سمت یادگیری عمیقتر و تقویت توانمندی یادگیرندگان، خاطرنشان کرد: به جای اینکه به پاسخهای آماده مبتنی بر دادههای آموزشی موجود در مدلهای زبانی تکیه داشته باشیم، باید زمینه را برای یادگیری عمیقتر، تفکر انتقادی و توانمندسازی یادگیرنده فراهم کنیم. بنابراین در حوزه هوش مصنوعی صرفا نمیخواهیم از یک ابزار جدید استفاده کنیم؛ بلکه هر فرد در فرآیند آموزش، متناسب با سطح و جایگاه خود، اعم از معلم، دانشآموز، مدیر، کارشناس یا کارمند، باید بداند با چه هدف و دلیلی میتواند از هوش مصنوعی استفاده کند و تواناییهای خود را در جایگاهی که دارد، تقویت کند.
فاطمیزاده با تأکید بر اینکه هوش مصنوعی نباید جایگزین یادگیری و تفکر انسانی شود، یادآور شد: نکته مهم این است که طبیعتاً نباید هوش مصنوعی را جایگزین یادگیری و تفکر انسانی کنیم، بلکه باید آن را در خدمت یادگیری قرار دهیم و به عنوان تسهیلگر یادگیری از آن استفاده کنیم. ممکن است هوش مصنوعی بتواند در مدت زمان کوتاهی پاسخی را برای ما فراهم کند، ویدیویی را تحلیل کند، متنی را به ویدیو تبدیل یا ویدیو را به متن تبدیل کند، اما چیزی که همچنان بیش از هر فناوری دیگری به انسان وابسته است، خلاقیت، پرسشگری، تفکر انتقادی، مسئولیتپذیری، شفافیت و توانایی حل مساله است.
رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی معاونت علمی با اشاره به اجرای طرح ایران دیجیتال، اظهار کرد: از امروز نام این طرح را «ایران دیجیتال یک» میگذاریم؛ طرحی که در حدود دو میلیون دانشآموز در آن آموزش دیدهاند و با همت دانشآموزان و یکی از شرکتها پروژههای جذابی در آن ارائه شده است. ما در معاونت علمی و ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی، طرح «ایران دیجیتال دو» را خواهیم داشت که دو ویژگی خواهد داشت؛ نخست اینکه طرح قبلی، برای افرادی که به هر حال وارد این دوره میشوند، طبیعتاً باید با توجه به بازخوردهایی که از دانشآموزان و آموزش و پرورش دریافت میکنیم، مورد بازنگری قرار گیرد.
فاطمیزاده افزود: برای ادامه مسیر و خروجیهای این طرح، یعنی افرادی که با موفقیت دوره قبلی را طی کردهاند، باید برنامه جدیدی داشته باشیم که آن را با عنوان «ایران دیجیتال دو» خواهیم شناخت.
وی با اشاره به برگزاری مراسم اختتامیه طرح ایران دیجیتال و مسابقه هوش مصنوعی دانشآموزان گفت: ما امروز در مراسم اختتامیه ایران دیجیتال و مسابقه هوش مصنوعی دانشآموزان، صرفاً پایان یک مسابقه را جشن نمیگیریم، بلکه بخشی از آینده فناوری کشور را رقم میزنیم.
رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی معاونت علمی ادامه داد: منظور از «ما»، دانشآموزان، والدین، وزارت آموزش و پرورش و نهادهای خصوصی و دولتی هستند که مجری یا حمایتکننده این طرحها هستند. این آینده امروز در حال شکلگیری است.
وی با تأکید بر ضرورت تغییر رویکرد در آموزش دانشآموزان، گفت: در شکلدهی به این آینده، ما نباید فقط به دانشآموزان کار با ابزارها را آموزش دهیم، بلکه باید آنها را با تکالیف جدی و اصیلی مواجه کنیم که در اطراف خود و در محل زندگیشان مشاهده میکنند.
فاطمیزاده افزود: باید مشکلات جدی محل زندگی و کشور را ببینیم و به دانشآموزان یاد بدهیم که چگونه یک مسئله واقعی را، نه لزوماً با استفاده از دیتابیسهای آماده، حل کنند؛ بلکه ابتدا سؤال درست بپرسند و سپس از هوش مصنوعی برای حل مشکلات جدی جامعه استفاده کنند.
وی با اشاره به تجربه دانشآموزان شرکتکننده در مسابقه هوش مصنوعی خاطرنشان کرد: دانش آموزانی که امروز در این مسابقه شرکت کردند، صرفاً برنده یک جایزه نیستند؛ مهمتر از این جایزه، تجربه ارزشمندی است که به دست آوردهاند و اینکه میتوانند ایده خود را به یک پروژه تبدیل کنند، پروژه خود را در ادامه به یک محصول تبدیل کنند، یک مسئله واقعی را به راهحل تبدیل کنند و راهحل را به محصول تبدیل کنند.
فاطمیزاده افزود: دانشآموزان باید خلاقیت خود را پرورش دهند، چندین بار شکست بخورند و دوباره تلاش کنند تا در نهایت محصول مفیدی را خلق کنند.
وی خطاب به دانشآموزان حاضر در این رویداد گفت: آینده را فقط کسانی نمیسازند که فناوری را میشناسند؛ آینده را کسانی میسازند که بتوانند با فناوریهای موجود، مسائل واقعی زندگی را حل کنند.
رئیس دبیرخانه ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی معاونت علمی ادامه داد: ما نباید خودمان را صرفاً کاربر یک فناوری ببینیم و در این شکاف دیجیتال، سمت دره قرار بگیریم؛ بلکه باید خودمان را حلکننده مسائل جاری کشور با کمک این فناوری بدانیم.
وی از برگزارکنندگان این رویداد، معلمان، مربیان و مدیرانی که در مسیر آموزش و پرورش این استعدادها تلاش میکنند، صمیمانه تقدیر کرد و گفت: مهمتر از همه از خانوادههای محترم تقدیر میکنم و به همه برگزیدگان تبریک میگویم. امیدواریم این جایزه برای شما خط پایان نباشد، بلکه شروع یک مسیر طولانی و همراه با امید باشد.
وی خاطرنشان کرد: مسلماً آینده متعلق به کسانی نیست که ابزارهای بیشتری دارند؛ کسانی آینده را در دست خواهند داشت که از ابزارهای آگاهانه، خلاقانه، مسئولانه و شفاف برای بهتر کردن زندگی نوع بشر استفاده کنند.
انتهای پیام
