آرش همتی در گفتوگو با ایسنا، با اشاره به اهمیت مدیریت مصرف کود در کاهش هزینههای تولید، اظهار کرد: با توجه به تغییرات ایجادشده در قیمت و نحوه تخصیص یارانه نهادههای کشاورزی، توجه به آزمون خاک، رعایت تعادل عناصر غذایی و اصلاح برخی باورهای نادرست درباره کودهای داخلی و وارداتی، برای کاهش هزینهها و افزایش بهرهوری مزارع و باغات ضروری است.
وی با بیان اینکه آنالیز خاک و آب نقش مهمی در اقتصاد کشاورزی دارد، افزود: آزمون دقیق خاک تنها میزان مصرف کود را مشخص نمیکند، بلکه نوع فرم فیزیکی کود، از جمله گرانوله یا پودری بودن، سرعت حل شدن و همچنین بنیان شیمیایی مناسب کود را نیز تعیین میکند.
همتی ادامه داد: ناآگاهی از وضعیت خاک میتواند هزینههای غیرضروری و سنگینی را به کشاورز تحمیل کند. به عنوان نمونه، در مورد کودهای آهن، در خاکهایی با میزان آهک کمتر از پنج درصد، نیازی به استفاده از کودهای گرانقیمت نیست و میتوان با کود اقتصادی مانند سولفات آهن، نیاز گیاه را تأمین کرد.
وی اضافه کرد: در خاکهایی با میزان آهک پنج تا ۲۰ درصد، کلاتهای آهن تولید داخل میتوانند کارایی لازم را داشته باشند و تنها در خاکهای بسیار قلیایی با میزان آهک بالاتر از ۲۰ درصد، استفاده از کلاتهای آهن وارداتی EDDHA با درصد اورتو-اورتوی بالا ضرورت پیدا میکند.
عضو هیأت علمی بخش تحقیقات خاک و آب مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی با اشاره به نقش زمان و روش مصرف کود در میزان اثربخشی آن، اظهار کرد: یافتههای پژوهشی مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم نشان میدهد که با مصرف ۸۰ درصد نیاز کودی در زمان کاشت و استفاده از روش جاگذاری موضعی یا نواری، میتوان افزایش ۳۸ درصدی عملکرد را در زراعت دیم به دست آورد.
وی گفت: این یافته نشان میدهد که افزایش میزان مصرف کود لزوماً به افزایش عملکرد منجر نمیشود و مدیریت صحیح زمان، مقدار و روش مصرف نهاده میتواند حتی با مصرف کمتر کود، بازدهی بیشتری ایجاد کند.
همتی با هشدار نسبت به برهم خوردن تعادل عناصر غذایی در اثر مصرف نامتوازن کودها، بیان کرد: افزایش مصرف برخی کودها بدون تأمین سایر عناصر مورد نیاز گیاه، نهتنها موجب صرفهجویی نمیشود، بلکه میتواند خسارتهای بیشتری به محصول وارد کند.
وی افزود: مصرف بیش از حد اوره بدون تأمین پتاسیم کافی در زراعت، موجب ورس یا خوابیدگی بوتهها شده و حساسیت گیاه به آفات و بیماریها را افزایش میدهد.
عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی ادامه داد: در باغات نیز برهم خوردن تعادل عناصر غذایی میتواند کیفیت تجاری میوه، رنگگیری، قابلیت انبارداری و مقاومت درختان در برابر تنشهای محیطی و بیماریها را کاهش دهد.
همتی با اشاره به ظرفیت صنعت پتروشیمی کشور گفت: بخش قابل توجهی از مواد پایه مورد استفاده در تولید کود در داخل کشور تولید میشود و کودهای ترکیبی NPK تولید داخل از نظر کارایی تفاوتی با نمونههای مشابه خارجی ندارند؛ بنابراین استفاده از محصولات وارداتی با قیمتهای چندبرابری، در همه شرایط توجیه اقتصادی ندارد.
وی با رد برخی ادعاهای تبلیغاتی درباره برتری مطلق کودهای خارجی، اظهار کرد: ادعای اینکه مقدار بسیار کمی از کود خارجی میتواند جایگزین چندین برابر کود داخلی شود، مبنای علمی ندارد و نوع و میزان مصرف کود باید بر اساس نیاز واقعی خاک و گیاه تعیین شود.
همتی خاطرنشان کرد: برخی ترکیبات تخصصی از جمله کلاتهای EDDHA با اورتو-اورتوی بالا، مونوپتاسیم فسفات، محرکهای رشد بر پایه جلبک دریایی و آمینواسیدها ممکن است در شرایط خاص کاربرد داشته باشند، اما مصرف این محصولات نیز باید بر مبنای آزمون خاک و گیاه و با نظر کارشناسان متخصص انجام شود.
وی با هشدار نسبت به گسترش توصیههای غیرتخصصی و تبلیغات فروشندگان نهادههای کشاورزی در شبکههای اجتماعی، گفت: مراکز تحقیقاتی، مروجان کشاورزی و رسانههای تخصصی باید حضور فعالتری در فضای مجازی داشته باشند و اطلاعات دقیق، کاربردی و مبتنی بر یافتههای علمی روز را در اختیار کشاورزان قرار دهند.
عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی تأکید کرد: افزایش آگاهی کشاورزان درباره آزمون خاک و مصرف متعادل نهادهها میتواند از هزینههای اضافی و خسارتهای ناشی از مصرف نادرست کود جلوگیری کند.
انتهای پیام
