به گزارش ایسنا، سعید عباسی در آیین افتتاح اندیشکده اشتغال دانش بنیان جهاد دانشگاهی که امروز در سازمان تجاری سازی فناوری و اشتغال دانش بنیان جهاد دانشگاهی برگزار شد، با انتقاد از ضعف نظام برنامه‌ریزی کشور گفت: بخش قابل توجهی از اسناد بالادستی و برنامه‌های توسعه، در نهایت روی کاغذ باقی مانده و به منصه ظهور نرسیده است. به نظر من، در نظام برنامه‌ریزی باید به دو نکته توجه کنیم؛ نخست اینکه از کلی‌گویی خارج شویم و دوم اینکه برای اجرای اسناد بالادستی، برنامه عملیاتی یا اکشن‌پلن مشخص داشته باشیم.
اسناد بالادستی باید برای هر دستگاه مأموریت مشخص داشته باشند
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور با اشاره به سند چشم‌انداز ۱۴۰۴ اظهار کرد: درباره سند چشم‌انداز نیز همین مسئله وجود دارد. شما اگر به دستگاه تخصصی ذی‌ربط یا حتی مجامع علمی مراجعه کنید، مشخص نیست که هر دستگاه در افق ۱۴۰۴ دقیقاً چه اقداماتی باید انجام می‌داد.
وی افزود: برای مثال، فرمانداری یک شهرستان در یک استان مشخص، در این سند چه نقشی داشته است؟ یا واحد جهاد دانشگاهی در یک استان و شهرستان مشخص، چه نقشی باید ایفا می‌کرد تا ما به اهداف سند چشم‌انداز در افق ۱۴۰۴ برسیم؟ وقتی این وظایف به‌صورت دقیق مشخص نشده باشد، طبیعی است که در نهایت نتوانیم به اهداف تعیین‌شده دست پیدا کنیم.
عباسی تأکید کرد: اگر برای قانون برنامه هفتم نیز اکشن‌پلن و برنامه عملیاتی مشخص نداشته باشیم، همین اتفاق تکرار خواهد شد.
مشکل دیگر، نبود اراده برای اجرای برنامه‌هاست
وی در ادامه با اشاره به ضرورت شکل‌گیری اراده مشترک برای اجرای برنامه‌ها گفت: موضوع بعدی، اراده است. ما می‌نشینیم و صحبت می‌کنیم، اما اراده لازم برای انجام کارها شکل نمی‌گیرد. نمی‌توانیم با یکدیگر کار کنیم و هم‌افزایی لازم میان دستگاه‌ها ایجاد نمی‌شود.
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور افزود: در سال‌های اخیر درباره زنجیره ارزش در تولید کالا و محصول بسیار صحبت شده است. می‌گفتیم یک محصول با چه هدفی قرار است تولید شود، با چه کیفیتی، با چه میزان رقابت‌پذیری و برای چه بازاری باید تولید شود.
وی ادامه داد: فکر می‌کنم شاید تنها کشوری باشیم که ابتدا تولید می‌کنیم و بعد به دنبال بازاریابی می‌رویم. محصول را تولید می‌کنیم و بعد به بازار مراجعه می‌کنیم، در حالی که رویکرد دنیا این است که ابتدا بررسی کنیم بازار چه می‌خواهد و سپس همان محصول را تولید کنیم.
تولید کشور باید از حالت بی‌هدف خارج شود
عباسی با بیان اینکه تولید بدون توجه به بازار یکی از مشکلات اساسی اقتصاد کشور است، گفت: این مسئله همچنان یکی از مشکلات ماست. تولید ما باید هدفمند باشد و برای پاسخ به نیاز بازار انجام شود.
وی افزود: برای پاسخ به این مشکل اساسی، راهی نداریم جز اینکه در حوزه توسعه زنجیره‌های ارزش هر محصول و کالا، نقشه راه تولید آن محصول را ترسیم کنیم؛ یعنی مشخص شود این کالا در کشور ما کجا، توسط چه کسی، با چه کیفیتی و با استفاده از چه منابعی تولید خواهد شد و بازار هدف آن کجاست.
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور تأکید کرد: اگر بتوانیم این رویکرد را در کشور به یک گفتمان غالب تبدیل کنیم، شاید بتوانیم به بخشی از مسائل و مشکلات حوزه تولید پاسخ دهیم.
پیشنهاد تغییر رویکرد اندیشکده اشتغال به تولید دانش‌بنیان
عباسی در بخش دیگری از سخنان خود با پیشنهاد تغییر تمرکز فعالیت‌های اندیشکده اظهار کرد: به نظر من شاید به جای اندیشکده اشتغال، بهتر باشد موضوع تولید دانش‌بنیان را برجسته کنیم.
وی افزود: برای تولید دانش‌بنیان، طبیعتاً به اشتغال دانش‌بنیان نیز نیاز داریم. بنابراین پیشنهاد من این است که موضوع تولید دانش‌بنیان نیز در کنار اشتغال دانش‌بنیان مورد توجه قرار گیرد.
اعلام آمادگی وزارت کشور برای همکاری با جهاد دانشگاهی
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور با اشاره به ظرفیت‌های جهاد دانشگاهی گفت: جهاد دانشگاهی یک نهاد علمی با گستره فعالیت قابل توجه است و اگر وزارت کشور نیز در کنار این مجموعه قرار بگیرد، به نظر من می‌توانیم اقدامات بسیار خوبی انجام دهیم و به نتایج مؤثری برسیم.
عباسی افزود: من به‌عنوان نماینده وزارت کشور اعلام آمادگی می‌کنم که در هر هدف متعالی که شما در این مسیر ترسیم می‌کنید، با هر عنوان و ساختاری که باشد، در کنار شما قرار بگیریم و با محوریت جهاد دانشگاهی همکاری کنیم.
وی ادامه داد: ما می‌توانیم در کنار شما هم در زمینه هدایت شغلی مناسب و هم در اجرای اهدافی که دنبال می‌کنید، نقش‌آفرینی کنیم؛ چراکه وزارت کشور عائله گسترده‌ای در سراسر کشور دارد و از سطح روستا تا سطوح مختلف مدیریتی، نمایندگان و ساختارهای اجرایی در اختیار دارد.
عباسی خاطرنشان کرد: از دهیار و شورای روستا و شورای شهر گرفته تا بخشداری، فرمانداری و استانداری، شبکه گسترده‌ای در اختیار وزارت کشور است و می‌توانیم مباحث و دستاوردهای علمی شما را از مرحله پژوهش به عرصه عمل برسانیم.
نمونه‌ای از ظرفیت جهاد دانشگاهی برای کاهش وابستگی به واردات
وی با اشاره به یک نمونه از فعالیت‌های جهاد دانشگاهی در استان سیستان و بلوچستان گفت: برای اینکه نشان دهم چگونه می‌توان اراده را به عمل تبدیل کرد، یک مثال عرض می‌کنم. مدیر جهاد دانشگاهی استان سیستان و بلوچستان درباره پودر گوارگام تحقیق کرده است؛ ماده‌ای که از یک گیاه به دست می‌آید و در صنایع نساجی، نفت و گاز و همچنین صنایع غذایی کاربرد دارد.
عباسی افزود: این ماده به‌صورت صددرصدی وارداتی است و جهاد دانشگاهی روی آن تحقیق کرده و اقدام خوبی انجام داده است. مکاتباتی نیز در این زمینه انجام شده بود و من آن موضوع را برای جهاد دانشگاهی ارسال کردم.
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور ادامه داد: این همان چیزی است که می‌تواند به اشتغال دانش‌بنیان کمک کند و در عین حال به وابستگی ما به خارج از کشور پاسخ دهد.
وی در ادامه گفت: در وزارت کشور نیز طرحی را با هدف قطع حلقه‌های وابستگی به خارج از کشور دنبال کرده‌ایم و معتقدیم ظرفیت‌هایی مانند جهاد دانشگاهی می‌توانند در شناسایی و بومی‌سازی نیازهای وارداتی و تبدیل آنها به فرصت تولید و اشتغال دانش‌بنیان نقش مهمی ایفا کنند.
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور، با اشاره به شناسایی واحدهای تولیدی نیازمند واردات مواد اولیه و تجهیزات گفت: ما از استانداران سراسر کشور خواستیم با هماهنگی دستگاه‌های اجرایی اعلام کنند که چه تعداد واحد تولیدی در استان‌ها نیازمند واردات مواد اولیه و تجهیزات از خارج کشور هستند. بر این اساس، مشخص شد یک‌هزار و ۵۹۹ واحد تولیدی به واردات مواد اولیه و تجهیزات نیاز دارند.
وی افزود: در مجموع، ۱۱ هزار و ۷۹۴ نوع کالا و تجهیزات وارداتی شناسایی شد که از این تعداد، ۵۹۴ کالا دارای مشابه داخلی هستند. همچنین ۵۲۵ مورد از کالاها بر اساس اعلام بنگاه‌ها، قابلیت تولید توسط خود بنگاه را دارند و درباره یک‌هزار و ۴۵۹ مورد نیز اعلام شده که قابلیت تولید توسط سایر بنگاه‌های اقتصادی کشور وجود دارد.
عباسی ادامه داد: از مجموع ۱۱ هزار و ۷۹۴ مورد شناسایی‌شده، یک‌هزار و ۳۶۹ مورد مربوط به مواد اولیه و پنج‌هزار و ۴۲۵ مورد مربوط به تجهیزات است و می‌توان این اطلاعات را در اختیار همکاران جهاد دانشگاهی قرار داد تا به‌صورت استان‌به‌استان و شهرستان‌به‌شهرستان بررسی کنیم که چگونه می‌توان این نیازها را داخلی‌سازی کرد.
شناسایی ۱۱۳۹ ظرفیت برای تولید کالاهای وارداتی
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور گفت: در این بررسی، یک‌هزار و ۱۳۹ شخص حقیقی و حقوقی نیز شناسایی شده‌اند که توانایی تولید این مواد اولیه و تجهیزات را اعلام کرده‌اند. در میان آنها، شرکت‌های دانش‌بنیان و افراد خلاق نیز حضور دارند.
وی افزود: این اطلاعات، یک داده اولیه و خام است و ما هنوز بیش از این وارد جزئیات آن نشده‌ایم، اما می‌توان آن را به‌عنوان یک طرح مشترک مطرح کرد و با همکاری جهاد دانشگاهی و سایر دستگاه‌ها، این اطلاعات را تکمیل و برای داخلی‌سازی کالاها و تجهیزات وارداتی مورد استفاده قرار داد.
امکان حذف ۳۰ میلیون دلار واردات نخ ابریشم
عباسی در ادامه با اشاره به یکی از نمونه‌های قابل توجه در حوزه توسعه زنجیره‌های ارزش اظهار کرد: فقط به‌عنوان یک نمونه می‌خواهم به وضعیت زنجیره ارزش ابریشم اشاره کنم. ما در مقطعی به‌صورت ویژه تلاش کردیم این موضوع را به‌عنوان یک طرح ابتکاری دنبال کنیم که چگونه می‌توان در حوزه توسعه زنجیره ابریشم اقدامی انجام داد تا نیاز سالانه کشور به نخ ابریشم که حدود ۳۰ میلیون دلار است، به صفر برسد.
وی ادامه داد: متأسفانه ما سالانه حدود ۳۰ میلیون دلار برای واردات نخ ابریشم هزینه می‌کنیم؛ در حالی که ۱۰۰، ۱۵۰ یا حتی ۲۰۰ سال پیش، خودمان صادرکننده ابریشم بودیم و جاده ابریشم نیز بر اساس همین محصول نام‌گذاری شده است.
مدیرکل دفتر هماهنگی امور سرمایه‌گذاری و اشتغال وزارت کشور تأکید کرد: به نظر من، این امکان وجود دارد که ظرف دو سال نیاز وارداتی کشور به نخ ابریشم را به صفر برسانیم؛ البته به شرط اینکه به‌خوبی کار کنیم و دستگاه‌های مختلف با یکدیگر هماهنگ باشند.
وی افزود: اگر وزارت جهاد کشاورزی محوریت موضوع را برعهده بگیرد، وزارت کشور نقش‌آفرینی کند، مجامع علمی وارد کار شوند، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نیز پای کار بیاید و سایر دستگاه‌های مرتبط همکاری کنند، می‌توانیم ظرف دو سال این نیاز ۳۰ میلیون دلاری وارداتی را به صفر برسانیم.
هزاران کالای وارداتی نیازمند داخلی‌سازی هستند
عباسی با بیان اینکه مسئله نخ ابریشم تنها یک نمونه از ظرفیت‌های موجود است، گفت: این فقط یک نمونه از هزاران کالا و محصولی است که متأسفانه یا آنها را به‌درستی تولید نمی‌کنیم یا اساساً تولید نمی‌کنیم.
وی در پایان با اعلام آمادگی وزارت کشور برای پیگیری طرح‌های مشترک گفت: این یک نمونه بود و ما آمادگی داریم موضوعاتی را که به‌صورت مشترک مطرح می‌شود، با همکاری دستگاه‌های مرتبط پیگیری کنیم و برای تبدیل ظرفیت‌های علمی و تولیدی کشور به اقدامات عملی، در کنار جهاد دانشگاهی باشیم.
انتهای پیام
