پدیده «ال‌نینو» در فواصل نامنظم دو تا هفت ساله ایجاد می‌شود و زمانی رخ می‌دهد که دمای سطح آب در بخش‌های شرقی اقیانوس آرام به‌طور غیرمعمول افزایش پیدا می‌کند. از ابتدای سال ۲۰۲۶، به‌دلیل گرمای آب در لایه‌های زیرین اقیانوس و پیش‌بینی تضعیف بادهای تجاری نزدیک سطح، هشدارهایی درباره وقوع ال‌نینوی شدید صادر شده بود. سازمان جهانی هواشناسی در هفته نخست ژوئن ۲۰۲۶ آغاز این پدیده را تایید کرد و کارشناسان احتمال وقوع یکی از شدیدترین ال‌نینوها در تاریخ معاصر را پیش‌بینی کردند، رویدادی که به «ال‌نینوی گودزیلایی» یا «ابرال‌نینو» شهرت یافته است.
سازمان جهانی هواشناسی پیش‌بینی کرد دمای سطح آب در بخش‌های مرکزی و شرقی مناطق گرمسیری اقیانوس آرام در ماه‌های اکتبر، نوامبر و دسامبر به سطوح بی‌سابقه‌ای برسد. ناهنجاری دمای سطح آب در منطقه «نینو ۳.۴» از مثبت ۱.۶ درجه سانتی‌گراد در ژوئن ۲۰۲۶ به مثبت ۲.۵ درجه در آگوست افزایش یافته است. میانگین فصلی این شاخص برای دوره اکتبر تا دسامبر، حدود مثبت ۳.۷ درجه پیش‌بینی می‌شود که بالاتر از رکورد مثبت ۲.۶ درجه‌ای ثبت شده در فاصله نوامبر ۲۰۱۵ تا ژانویه ۲۰۱۶ است.
بر اساس گزارش موسسه بین‌المللی مدیریت آب (IWMI)، تغییرات اقلیمی از مسیرهای مختلف از تغییر الگوهای بارش و تبخیر گرفته تا افزایش خطر سیلاب و خشکسالی، تسریع از دست رفتن یخچال‌ها و پوشش برفی و دگرگونی رطوبت خاک، آب‌های زیرزمینی، رودخانه‌ها، دریاچه‌ها و تالاب‌ها بر منابع آب تاثیر می‌گذارد. بالا آمدن سطح دریا نیز خطر شور شدن منابع آب را افزایش می‌دهد و تغییر در دسترسی به آب شیرین و نوسان آن، فشار بیشتری بر اکوسیستم‌ها وارد می‌کند.
پیامدهای ال‌نینو در مناطق مختلف یکسان نیست؛ در رویدادهای پیشین، خطر سیلاب در بخش‌هایی از آمریکای جنوبی، جنوب ایالات‌متحده، شرق آفریقا و آسیای مرکزی افزایش یافت و در مقابل، بخش‌های گسترده‌ای از استرالیا و شمال آمریکای جنوبی و همچنین کشورهایی مانند اندونزی با افزایش خطر خشکسالی و آتش‌سوزی جنگلی روبه‌رو بودند. در اروپا، ممکن است زمستان‌ها معتدل‌تر و مرطوب‌تر شوند، با این حال، تضعیف گردابه قطبی در اوج ال‌نینو می‌تواند احتمال وقوع موج‌های سرمای ناگهانی را افزایش دهد.
تغییر در میزان بارش و جریان رودخانه‌ها می‌تواند تولید محصولات کشاورزی را نیز با مشکل روبه‌رو کند. در کلمبیا، شمال‌شرق برزیل و هند، کمبود باران و کاهش جریان رودخانه‌ها ممکن است محدودیت‌های شدیدی برای کشت محصولات نیازمند آبیاری ایجاد کند. در چنین شرایطی، کشاورزان ممکن است بیشتر به آب‌های زیرزمینی متکی شوند که خطر بهره‌برداری بیش از حد از این منابع را افزایش می‌دهد و می‌تواند به کمبود محصولات صادراتی منجر شود.
یورونیوز گزارش کرد، در مناطق آسیب‌پذیر نیکاراگوئه نیز ممکن است محصولات ذرت و لوبیا از بین بروند و این مسئله ناامنی غذایی و کاهش درآمد را در پی داشته باشد. موسسه آموزش آب دلفت هلند (IHE) نیز هشدار داد که تامین مواد غذایی اساسی وارداتی به اروپا ممکن است در معرض خطر قرار گیرد.
این پیامدها نشان می‌دهد که امنیت آب با امنیت اقتصادی پیوند دارد. اختلال در سامانه‌های آبی می‌تواند به بخش‌های دیگر سرایت کند و تولید کشاورزی، پایداری انرژی، زیرساخت‌ها، شرایط زندگی در شهرها و سلامت عمومی را تحت تاثیر قرار دهد. همچنین، افزایش عدم قطعیت درباره دسترسی به آب می‌تواند سرمایه‌گذاری را دشوارتر کند و فشار بیشتری بر جوامع آسیب‌پذیر وارد آورد.
پیش‌بینی سازمان جهانی هواشناسی نشان می‌دهد، ال‌نینو احتمالا در دسامبر به اوج می‌رسد و تا ۲۰۲۷ ادامه خواهد داشت. سلست سائولو، دبیرکل این سازمان، گفت: احتمال تداوم این پدیده تا فوریه ۲۰۲۷ نزدیک به ۱۰۰ درصد و ممکن است شدت آن از قوی‌ترین رویدادهای ثبت شده از سال ۱۹۵۰ تاکنون بیشتر باشد. پیش‌بینی‌ها بر داده‌های هماهنگ شده شناورهای اقیانوسی، ماهواره‌ها و سامانه‌های رادیوسوند از ۱۳ مرکز ملی و بین‌المللی متکی هستند. پیش‌بینی نمی‌شود این پدیده پیش از بهار ۲۰۲۷ پایان یابد و آثار آن ممکن است پس از آن نیز ادامه داشته باشد.
ال‌نینو همچنین می‌تواند بر میانگین دمای جهانی اثر بگذارد. بیشتر رویدادهای این پدیده، دمای متوسط جهانی را حدود ۰.۲ درجه سانتی‌گراد افزایش می‌دهند. این افزایش در شرایطی رخ می‌دهد که گرمایش ناشی از فعالیت‌های انسانی و مصرف سوخت‌های فسیلی، دمای سطح زمین را نسبت به دوره پیش از صنعتی شدن حدود ۱.۳ تا ۱.۴ درجه سانتی‌گراد بالا برده است. سال ۲۰۲۵، سومین سال گرم ثبت شده در جهان بود و با وجود اثر خنک‌کننده لانینا، گرم‌تر از سال ۲۰۱۶، سال وقوع ال‌نینو، ثبت شد. نتایج پژوهش‌های اخیر نیز نشان می‌دهند تغییرات اقلیمی شدت رویدادهای ال‌نینو را افزایش داده و این رویدادها اکنون ۳۶ درصد قوی‌تر از دوران پیش از صنعتی هستند.
سائولو گفت: ال‌نینو گرمای تازه‌ای به سامانه زمین اضافه نمی‌کند، بلکه گرمای ذخیره شده در لایه‌های زیرین اقیانوس را آزاد می‌کند. وقوع ال‌نینوی شدید اغلب با یکی از گرم‌ترین سال‌های جهان همراه است، همان‌طور که در سال ۲۰۲۴ رخ داد. از آنجا که اقیانوس‌ها اکنون گرم‌ترین دمای ثبت شده خود را دارند، گرمای بیشتری برای آزاد شدن در دسترس است.
با وجود اهمیت آب در سازگاری با تغییرات اقلیمی، کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و افزایش تاب‌آوری، این موضوع همچنان در سیاست‌گذاری‌ها، تامین مالی و تصمیم‌گیری‌های اقلیمی کمتر از حد لازم مورد توجه قرار می‌گیرد. مدیریت آب اغلب به‌عنوان موضوعی مستقل و بخشی جداگانه در نظر گرفته می‌شود، نه سامانه‌ای به‌هم‌پیوسته که بر سایر بخش‌ها اثر می‌گذارد. درحالی‌که تصمیم‌های مربوط به انرژی برق‌آبی، زیست‌انرژی، جنگل‌ها، تالاب‌ها و احیای زمین همگی به سامانه‌های آبی وابسته هستند و بر آن‌ها اثر می‌گذارند.
امنیت آب، به معنای امنیت اقتصادی است. هنگامی که سامانه‌های آبی دچار بی‌ثباتی می‌شوند، پیامدهای آن به بخش‌های مختلف سرایت می‌کند؛ تولید محصولات کشاورزی مختل می‌شود، قابلیت اطمینان سامانه‌های انرژی کاهش می‌یابد، زیرساخت‌ها آسیب می‌بینند، شهرها بیش از پیش در معرض خطر قرار می‌گیرند، خطرات بهداشت عمومی افزایش می‌یابد، فرصت‌های سرمایه‌گذاری با عدم قطعیت بیشتری روبه‌رو می‌شوند و جوامعی که از پیش آسیب‌پذیر بوده‌اند، بیش از گذشته از ناامنی آبی آسیب می‌بینند.
در مقابل، احیا و حفاظت از چرخه آب می‌تواند به مدیریت ریسک در چندین بخش به‌طور همزمان کمک کند. این اقدام می‌تواند تاب‌آوری را تقویت، از سامانه‌های غذایی و انرژی حمایت، به حفظ اکوسیستم‌ها کمک کند و زمینه را برای توسعه‌ای پایدار و فراگیر فراهم سازد.
حفاظت و احیاء چرخه آب می‌تواند به مدیریت خطرات در بخش‌های مختلف، تقویت تاب‌آوری، پشتیبانی از امنیت غذایی و انرژی، حفاظت از اکوسیستم‌ها و توسعه فراگیر کمک کند. مؤسسه بین‌المللی مدیریت آب تاکید کرد شناخت چرخه هیدرولوژیکی باید مبنای تصمیم‌گیری‌های اقتصادی و سیاسی سازگار با اقلیم قرار گیرد و منابع مالی به سمت مناطق، جوامع و سامانه‌هایی هدایت شود که توان بیشتری برای مدیریت خطرات اقلیمی دارند.
انتهای پیام
