سردار رضا بنی‌اسدی‌فر در جلسه شورای راهبری حفاظت که روز دوشنبه ۲۷ مهر با حضور رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور در مرکز آموزش دکتر جوانشیر کرج برگزار شد، با قدردانی از تلاش کارکنان سازمان منابع طبیعی و گرامیداشت یاد شهدای انقلاب با اشاره به گستردگی مأموریت‌های سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور اظهار کرد: عرصه‌های منابع طبیعی حدود ۱۳۷ میلیون هکتار از اراضی کشور را شامل می‌شوند و حفاظت از این سرمایه ملی، مأموریتی گسترده و دشوار است که بدون همکاری دستگاه‌های مسئول امکان تحقق کامل آن وجود ندارد.
بنی‌اسدی‌فر با اشاره به ضرورت استفاده از تجهیزات به روز و ظرفیت سایر دستگاه‌ها از جمله نیروی انتظامی و حفاظت ، بیان کرد: این ظرفیت‌ها و تجهیزات باید به اشتراک گذاشته شوند تا همکاری بین بخشی تقویت شود و نتایج مطلوب‌تری به دست آید.
وی با اشاره به اهمیت منابع طبیعی کشور اظهار کرد: سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری از قدیمی‌ترین و باسابقه‌ترین دستگاه‌های اداری و مدیریتی کشور است و حدود ۸۳ درصد وسعت کشور در عرصه‌های مرتبط با منابع طبیعی قرار دارد. این گستردگی نشان می‌دهد که با مجموعه‌ای کوچک یا مأموریتی محدود مواجه نیستیم، بلکه مسئولیت بزرگی برای حفاظت از سرمایه‌های ملی و انتقال آن به نسل‌های آینده بر عهده این سازمان قرار دارد.
وی با اشاره به وسعت حدود ۳۳۷ میلیون هکتاری عرصه‌های منابع طبیعی گفت: حفاظت از چنین گستره‌ای کار آسانی نیست و همه دستگاه‌های مسئول باید در انجام این مأموریت مشارکت داشته باشند. این عرصه‌ها سرمایه‌های حال و آینده کشور و جوانان این سرزمین هستند و صیانت از آنها باید به عنوان یک مسئولیت ماندگار دنبال شود.
فرمانده یگان‌های حفاظتی فراجا با اشاره به وجود ۱۶ رده یگان حفاظتی در مجموعه انتظامی کشور اظهار کرد: هماهنگی میان این یگان‌ها و دستگاه‌های تخصصی، از رویکردهای مورد تأکید فرماندهی انتظامی است. هدف این است که با تعامل و همدلی، بهره‌وری مناسب و قابل قبولی در انجام مأموریت‌ها به دست آید.
بنی‌اسدی‌فر با بیان اینکه در مجموعه پلیس حدود ۱۵ درصد ظرفیت در ستاد و ۸۵ درصد در میدان قرار دارد، گفت: باید به حضور مؤثر نیروهای عملیاتی در میدان توجه شود و پشتیبانی ستادی به گونه‌ای باشد که امکان اجرای مناسب مأموریت‌ها فراهم شود.
فرمانده یگان‌های حفاظتی فراجا با اشاره به خطرات و دشواری‌های مأموریت نیروهای حفاظت از منابع طبیعی گفت: زمین‌خواران، جنگل‌خواران، کوه‌خواران و قاچاقچیان چوب در برخی موارد برای تصرف یا تاراج منابع طبیعی با نیروهای حفاظتی درگیر می‌شوند و این درگیری‌ها گاهی به مجروح شدن یا شهادت همکاران منجر می‌شود.
وی افزود: برای محدود کردن اقدامات خشونت‌آمیز و مقابله مؤثر با متخلفان، همه دستگاه‌های مسئول باید پای کار باشند. در سطح استان‌ها لازم است شوراهای تأمین و دستگاه قضایی با مجموعه‌های حفاظتی همکاری کنند و فرماندهان یگان‌های حفاظت نیز از طریق ارتباط با رده‌های انتظامی و پلیس‌های تخصصی، زمینه برخورد هماهنگ با متخلفان را فراهم کنند.
فرمانده یگان‌های حفاظتی فراجا با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری از پژوهش‌های کاربردی و بنیادی اظهار کرد: بررسی تجربه کشورهایی که توانسته‌اند مأموریت‌های حفاظتی را به شکل مؤثر انجام دهند، می‌تواند برای ارتقای عملکرد در کشور مفید باشد.
وی با اشاره به تجربه تایلند در اجرای پروژه‌ای با عنوان چشم جنگل مطرح کرد: در این کشور با استفاده از پایش هوشمند، سامانه‌های اپتیکی و الکترونیکی، ابزارهای صوتی و هوش مصنوعی، اقداماتی برای کنترل جنگل‌زدایی انجام شده و بنا بر توضیحات ارائه شده، نرخ جنگل‌زدایی به کمتر از ۰.۲ درصد رسیده است.
بنی‌اسدی‌فر افزود: باید با بررسی چنین تجربه‌هایی، وضعیت خود را ارزیابی کنیم و ببینیم تا چه اندازه از فناوری‌های موجود برای حفاظت از عرصه‌های طبیعی استفاده کرده‌ایم.
وی با پیشنهاد راه‌اندازی اتاق فکر مشترک برای حفاظت از منابع طبیعی اظهار کرد: لازم است جمعی از کارشناسان و مسئولان مرتبط گرد هم آیند تا درباره چگونگی حفاظت از عرصه‌ها و به‌روزرسانی طرح‌های صیانت از جنگل‌ها و مراتع تصمیم‌گیری کنند.
فرمانده یگان‌های حفاظتی فراجا بازنگری در قوانین مرتبط با حفاظت از منابع طبیعی را از دیگر محورهای ضروری دانست و گفت: باید در قالب یک کارگروه تخصصی، قوانین موجود بررسی و مشخص شود که کدام قوانین غیرضروری یا دست‌وپاگیر هستند، کدام یک اثربخشی کافی ندارند و چه بخش‌هایی به اصلاح نیاز دارند.
وی یادآور شد: لازم است مشخص شود که با تورم قوانین مواجه هستیم یا در برخی حوزه‌ها کمبود قانون وجود دارد. همچنین باید کیفیت اجرای قوانین و میزان بازدارندگی آنها بررسی شود و تناسب میان جرم و مجازات مورد ارزیابی قرار گیرد.
وی مطالعات تطبیقی و استفاده از تجربه کشورهای دیگر و سازمان‌های تخصصی بین‌المللی را نیز ضروری دانست و گفت: با بهره‌گیری از تجربه‌های موفق می‌توان از تکرار برخی مسیرها و تحمیل خسارت‌های احتمالی جلوگیری کرد.
بنی‌اسدی‌فر افزود: در برخی کشورها، نیروهای مستقر در اتاق‌های پایش با استفاده از دوربین‌های نظارتی، سامانه‌های حساس به دود و صدای اره و انواع پهپادها، برای شناسایی و پیشگیری از تخلفات اقدام می‌کنند.
وی با بیان اینکه پیشگیری باید جایگاه محوری در برنامه‌های حفاظتی داشته باشد، ادامه داد: هر استان باید با توجه به شناختی که از شرایط جغرافیایی و مناطق پرخطر خود دارد، اولویت‌های حفاظتی را مشخص کند و برای جلوگیری از وقوع آتش‌سوزی و سایر تخلفات، برنامه‌های عملیاتی متناسب تدوین کند.
فرمانده یگان‌های حفاظتی فراجا با اشاره به نقش آموزش همگانی در پیشگیری از تخلفات اظهار کرد: بخشی از تخلفاتی که در عرصه‌های منابع طبیعی رخ می‌دهد، ممکن است ناشی از ناآگاهی افراد از پیامدهای اقداماتشان باشد. توسعه و تقویت سازمان‌های مردم‌نهاد تخصصی و استفاده از ظرفیت گروه‌های مردمی می‌تواند به تقویت توان سازمان منابع طبیعی در حوزه حفاظت و مراقبت کمک کند. پیشنهاد من این است که سازمان منابع طبیعی، برنامه مشارکت‌های مردمی را به شکل جدی دنبال کند.
بنی‌اسدی‌فر با اشاره به تجربه‌های تاریخی کشور در زمینه مشارکت عمومی گفت: در مقاطع مختلف، از جمله دوران دفاع مقدس، همراهی مردم نقش مهمی در پیشبرد امور داشته است. هر جا مردم نسبت به موضوعی آگاه شده و ضرورت مشارکت را درک کرده‌اند، همکاری آنها توانسته است به موفقیت برنامه‌ها کمک کند.
وی با اشاره به ظرفیت عشایر، مرزنشینان، بزرگان طوایف و معتمدان محلی در همکاری با دستگاه‌های مسئول در اتفاقات اخیر و حفاظت از مرزها اظهار کرد: در حوزه منابع طبیعی نیز باید از ظرفیت این گروه‌ها، ریش‌سفیدان، شوراهای روستاها و شهرها و سایر افراد اثرگذار استفاده شود.
فرمانده یگان‌های حفاظتی فراجا پیشنهاد کرد همایشی برای تجلیل از همیاران طبیعت برگزار شود و افزود: افرادی که در حفاظت از منابع طبیعی مشارکت می‌کنند، باید دیده شوند و از تلاش‌های آنان قدردانی شود. این کار می‌تواند انگیزه بیشتری برای مشارکت مردم ایجاد کند.
فرمانده یگان‌های حفاظتی فراجا با تأکید بر لزوم پشتیبانی از کارکنان یگان حفاظت سازمان منابع طبیعی گفت: تقویت یگان حفاظت تنها به افزایش تجهیزات محدود نمی‌شود، بلکه باید آموزش، فناوری، ساختار سازمانی، بودجه و قوانین مرتبط نیز به شکل هم زمان مورد توجه قرار گیرند.
وی با بیان اینکه روش‌های سنتی دیگر پاسخگوی حفاظت از این عرصه‌ها نیست، اظهار کرد: نمی‌توان با شیوه‌های چند دهه قبل از منابع طبیعی مراقبت کرد. باید با اقدامات پیش‌بینانه و آینده‌نگرانه، استفاده از فناوری‌های نوین و توجه به اولویت‌های جغرافیایی هر استان، از وقوع حوادثی مانند آتش‌سوزی پیشگیری کرد.
وی افزود: انتظار می‌رود مدیران تا زمانی که مسئولیت دارند، اقداماتی انجام دهند که نتایج آن در زندگی و منافع عمومی مردم قابل مشاهده باشد. در حوزه منابع طبیعی نیز باید برنامه‌ها به گونه‌ای طراحی و اجرا شوند که حفاظت از این سرمایه‌ها در بلندمدت تقویت شود.
وی در پایان با قدردانی از همکاری سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور با مجموعه انتظامی در طول جنگ و پس از آن، گفت: امیدواریم با هماهنگی و هم‌افزایی میان قوای سه‌گانه، مجموعه‌های امنیتی و انتظامی، سپاه، وزارت اطلاعات، بسیج و دستگاه قضایی، گام‌های مؤثری برای حفاظت از منابع طبیعی به عنوان سرمایه و ثروت نسل‌های امروز و آینده کشور برداشته شود.
انتهای پیام
