چهارشنبه ۸ مهر ۱۴۰۵ | ۱۰:۵۹
دانشگاه بدون بازخورد دانش‌آموختگان نمی‌تواند فاصله آموزش با نیازهای کشور را بسنجد

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس:

دانشگاه بدون بازخورد دانش‌آموختگان نمی‌تواند فاصله آموزش با نیازهای کشور را بسنجد

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس با اشاره به تجربه دانش‌آموختگان در محیط‌های حرفه‌ای، گفت: بازخورد افرادی که پس از سال‌ها فعالیت شغلی به دانشگاه نگاه می‌کنند، می‌تواند مشخص کند آموزش‌ها و پژوهش‌های دانشگاه تا چه اندازه با نیازهای واقعی کشور منطبق است.

به گزارش ایسنا، دکتر سامان حسینخانی امروز در گردهمایی و انتخابات مجمع انجمن دانش آموختگان که در دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس برگزار شد، با اشاره به سهم دانشکده کشاورزی از دانش‌آموختگان و دانشجویان این دانشگاه، گفت: تا صبح امروز، ۴۹ هزار و ۷۹۷ دانش‌آموخته در دانشگاه تربیت مدرس داشته‌ایم که سهم دانشکده کشاورزی از این تعداد ۵۵۶ نفر بوده است؛ یعنی حدود ۱۰.۵ درصد از دانش‌آموختگان دانشگاه متعلق به این دانشکده هستند.

وی افزود: تعداد دانشجویان مشغول به تحصیل در دانشگاه تربیت مدرس نیز ۱۰ هزار و ۲۲۹ نفر است که ۷۳۲ نفر از آنها در دانشکده کشاورزی مشغول به تحصیل هستند؛ یعنی حدود هفت درصد دانشجویان دانشگاه در این دانشکده تحصیل می‌کنند. این آمار نشان می‌دهد که به نسبت سهم دانش‌آموختگان، سهم دانشجویان جاری دانشکده کشاورزی کاهش پیدا کرده است.

کاهش ظرفیت پذیرش رشته‌های کشاورزی؛ راهکاری منطبق با واقعیت‌های کشور است؟

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس با اشاره به کاهش ظرفیت پذیرش در برخی رشته‌های کشاورزی، اظهار کرد: متأسفانه این مسئله در بسیاری از دانشکده‌های کشاورزی دانشگاه‌های مختلف کشور وجود دارد. در برخی رشته‌ها به دلیل آنچه انباشت دانش‌آموختگان عنوان می‌شود، به نظر می‌رسد برخی نهادهای بالادستی، به‌ویژه وزارت علوم، سختگیری‌هایی را در پذیرش و تقسیم ظرفیت رشته‌های کشاورزی اعمال می‌کنند.

حسینخانی ادامه داد: نکته مهم این است که آیا واقعاً این رویکرد درست است؟ آیا تأکید نهادهای بالادستی کشور بر اینکه دیگر به تعداد زیادی فارغ‌التحصیل کشاورزی نیاز نداریم، راهکار درستی است؟ من واقعاً پاسخ این سؤال را نمی‌دانم و خواهشم این است که اگر همکاران گرامی و دوستان می‌توانند در این زمینه راهنمایی کنند، بگویند آیا این راهکاری که در حال حاضر مرکز پژوهش‌های مجلس، کمیسیون آموزش عالی مجلس و وزارت علوم دنبال می‌کنند، مبنی بر اینکه در رشته‌های کشاورزی دیگر به تعداد زیادی فارغ‌التحصیل نیاز نداریم، درست است یا خیر.

وی بیان کرد: باید مشخص شود این رویکرد از کجا ناشی شده است. آیا اینکه در برخی رشته‌ها احتمالاً با بیکاری مواجه بوده‌ایم یا فارغ‌التحصیلان در رشته تخصصی خود مشغول به کار نیستند، می‌تواند معیار درستی برای کاهش ظرفیت پذیرش رشته‌های کشاورزی باشد؟

کاهش دانش‌آموختگان کشاورزی با نیازهای اساسی کشور همخوانی ندارد

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس تأکید کرد: به نظر من این رویکرد با واقعیت‌های موجود کشور همخوانی ندارد. سال گذشته، در آغاز سال تحصیلی و در جمع دانشجویان گرامی، درباره هرم معروف مازلو صحبت کردم که نیازهای بشر را در سطوح مختلف طبقه‌بندی می‌کند.

حسینخانی افزود: در سطح نخست، چهار نیاز عمده مطرح می‌شود که شامل آب، غذا، انرژی و سلامت است. به نظرم دو مورد از پایه‌های اصلی این نیازها، یعنی آب و غذا، ارتباط مستقیمی با فعالیت‌های دانشکده کشاورزی دارند.

وی گفت: امروز در بحث آب با مشکل مواجه هستیم. درباره تأمین غذا نیز با وجود همه مشکلاتی که وجود دارد، وقتی می‌بینیم قیمت گوشت افزایش پیدا می‌کند، مشخص است که بخشی از زنجیره تأمین با مشکل مواجه است. نان گران می‌شود و قیمت محصولات کشاورزی و غذایی، سبزیجات و سایر محصولات افزایش پیدا می‌کند. این موضوع لزوماً ارتباط مستقیمی با تحریم ندارد، بلکه در بخشی از این چرخه در داخل کشور مشکل ایجاد شده و نمی‌توانیم نیازها را به‌درستی تأمین کنیم.

وی ادامه داد: مسئله آب نیز داستان مفصلی دارد که همه شما از آن اطلاع دارید. از سوی دیگر، بخشی از سلامت انسان ارتباط مستقیمی با آن چیزی دارد که مصرف می‌کنیم. مواد غذایی که مصرف می‌کنیم و آبی که می‌نوشیم، همگی در تأمین سلامت نقش کلیدی دارند.

دانش‌آموختگان کشاورزی باید حلقه مفقوده تأمین نیازهای کشور را پیدا کنند

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس با بیان اینکه کاهش نیاز به دانش‌آموختگان کشاورزی با نیازهای اساسی کشور همخوانی ندارد، گفت: به نظر می‌رسد در اینجا اشکالی وجود دارد؛ اینکه ادعا می‌شود ما فارغ‌التحصیل کشاورزی زیادی داریم و دیگر به تعداد زیادی از آنها نیاز نداریم، با توجه به نقش کشاورزی در تأمین آب، غذا، سلامت و حتی بخشی از انرژی، با واقعیت‌های کشور همخوانی ندارد.

حسینخانی خاطرنشان کرد: اگر قرار بود در این حوزه‌ها کاملاً خودکفا باشیم، باید شرایط متفاوتی می‌داشتیم، اما امروز شاهد مشکلاتی در تأمین برخی از این نیازهای اساسی هستیم.

وی افزود: احتمالاً بخشی از رسالت شما دانش‌آموختگانی که در اینجا حضور دارید، دوستانی که به‌صورت برخط در این برنامه شرکت کرده‌اند و سایر دانش‌آموختگان این است که کمک کنید تا حلقه مفقوده‌ای را که در این میان وجود دارد، پیدا کنیم؛ اینکه از یک سو گفته می‌شود دانش‌آموخته کشاورزی زیاد داریم، اما از سوی دیگر تأمین نیازهای اساسی کشور با دشواری انجام می‌شود، نشان می‌دهد باید ببینیم اشکال کار کجاست.

کشاورزی سنتی باید با راهکارهای علمی برای تنش آبی مواجه شود

وی با اشاره به وضعیت منابع آب کشور، گفت: احتمالاً بخشی از این مشکل به نگاه سنتی حاکم بر کشاورزی ما بازمی‌گردد. امروز دکتر حجت آماری ارائه کردند و گفتند سرانه آب کشور از حدود چهار هزار مترمکعب به حدود هزار مترمکعب رسیده است. این میزان کاهش پیدا کرده، اما باید توجه داشت که ایران همواره کشوری خشک بوده است.

حسینخانی ادامه داد: با وجود قنات‌های چند هزار ساله که برای تأمین آب حفر شده‌اند، مشخص است که مردم این سرزمین از هزاران سال قبل نیز با مسئله تأمین آب مواجه بوده‌اند. بنابراین ما در یک اقلیم گرم و خشک زندگی می‌کنیم و گفته می‌شود بیش از ۸۰ تا ۹۰ درصد کشور در معرض تنش‌های شدید آبی قرار دارد.

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس در ادامه تأکید کرد: راهکارهای علمی برای مواجهه با این شرایط باید از سوی شما فارغ‌التحصیلان و متخصصان کشاورزی ارائه شود. باید ببینیم چه راهکارهایی می‌توانیم پیشنهاد کنیم تا بر تنش‌های آبی و مشکلات ناشی از آن غلبه کنیم.

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس ادامه داد: در اینجا می‌خواهم از شما دانش‌آموختگان عزیز یک دعوت جدی داشته باشم. بخشی از کمک دانش‌آموختگان به دانشگاه می‌تواند حمایت از دانشگاه باشد، اما بخش دیگری از این کمک، مشارکت در گسترش و پیشبرد اهدافی است که دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس به‌صورت مشخص دنبال می‌کند و در این زمینه رسالت ویژه‌ای دارد.

وی افزود: دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس متخصصان ارشد کشاورزی را تربیت می‌کند. شاید نتوان گفت این افراد متخصصان میدانی هستند که به‌عنوان کارشناس وارد ادارات کشاورزی یا نهادهای خصوصی می‌شوند؛ بلکه وظیفه اصلی دانشکده، تربیت متخصصان ارشد کشاورزی در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری است که بخشی از آنها جذب دانشگاه‌های دیگر می‌شوند و بخشی نیز در دیگر بخش‌های حاکمیت به‌عنوان کارشناسان و متخصصان ارشد فعالیت می‌کنند.

دانش‌آموختگان بهترین بازخورد را درباره آموزش و پژوهش دانشگاه دارند

حسینخانی با اشاره به تجربه کاری دانش‌آموختگان پس از فارغ‌التحصیلی، گفت: حتماً شما روزی که از اینجا فارغ‌التحصیل شدید و وارد محیط کار شدید، پس از گذشت ۱۰ یا ۱۵ سال تجربه کاری، ایرادات و اشکالات آموزش و پژوهشی را که در دانشکده دریافت کرده‌اید، بهتر لمس می‌کنید.

وی ادامه داد: استاد یا استادانی که سر کلاس می‌آمدند، مطالبی را به شما آموزش می‌دادند یا موضوعی را به‌عنوان رساله دکتری یا پایان‌نامه کارشناسی ارشد پیشنهاد می‌کردند، ممکن است بخشی از نیازهای واقعی کشور را پوشش داده باشند، اما شما پس از سال‌ها فعالیت حرفه‌ای می‌توانید متوجه شوید که در آن آموزش یا سیستم پژوهشی چه ایرادات، اشکالات یا حتی انحرافاتی نسبت به نیازهای کشور وجود داشته است.

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس خاطرنشان کرد: خواهشم این است که به استادان و گروه‌های آموزشی خودتان برگردید و به آنها کمک کنید. شما حتماً در مسیر شغلی و کاری خود تجربه‌های جدیدی به دست آورده‌اید و یافته‌های جدیدی دارید که می‌تواند برای ما ارزشمند باشد.

بازخورد دانش‌آموختگان باید در آموزش و پژوهش مورد استفاده قرار گیرد

وی با اشاره به مصوبه شورای آموزشی دانشگاه تربیت مدرس، اظهار کرد: تا سال گذشته در شورای آموزشی تصویب کردیم که همه استادان دانشگاه تربیت مدرس بتوانند از متخصصان بیرونی دعوت کنند تا بخشی از درس را برعهده بگیرند. از شما می‌خواهم پیشنهاد دهید و به استادان قبلی خود و دوستانی که در این دانشکده می‌شناسید، بگویید از این ظرفیت استفاده کنند.

حسینخانی تأکید کرد: این بازخورد بسیار مهم است. اینکه شما دانش‌آموختگان پس از ورود به محیط کار، درباره آموزش‌هایی که دریافت کرده‌اید و میزان انطباق آنها با نیازهای واقعی جامعه و کشور نظر بدهید، می‌تواند به اصلاح و ارتقای آموزش و پژوهش کمک کند.

وی ادامه داد: حتی هفته گذشته یا دو روز قبل، در جلسه هیئت رئیسه بحث مفصلی داشتیم که آیا نظرسنجی از دانشجویان و دانش‌آموختگان را در انتخاب استادان ممتاز لحاظ کنیم یا نه. به نظر من کمتر کسی می‌تواند اهمیت این موضوع را انکار کند.

دانشگاه باید صدای دانشجویان و دانش‌آموختگان را بشنود

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس با اشاره به مثالی درباره ارتباط میان محصول و نظر مشتری، گفت: فردی که احتمالاً بسیاری از شما او را می‌شناسید و در فضای اینترنت و یوتیوب و کانال‌های مختلف مطالب زیادی منتشر می‌کند، مثالی مطرح کرده بود که برای من جالب بود.

وی افزود: در این مثال گفته شده بود اگر کارخانه مرسدس‌بنز آلمان امروز ۱۰ نفر یا ۱۰۰ نفر از برندگان جایزه نوبل شیمی، فیزیک، اقتصاد و دیگر حوزه‌ها را جمع کند و از آنها بخواهد یک خودروی جدید طراحی کنند، آنها می‌توانند آخرین یافته‌های علمی را در طراحی و تولید آن خودرو به کار بگیرند.

حسینخانی ادامه داد: ممکن است در نهایت خودرویی تولید شود که از آخرین فناوری‌های الکترونیکی، مکانیکی و سایر فناوری‌ها برخوردار باشد، اما اگر مشتری آن را نپسندد، ممکن است چند سال بعد دیگر در بازار جایگاهی نداشته باشد و از چرخه تولید خارج شود.

وی تصریح کرد: بنابراین مهم‌ترین موضوع، توجه به نظر مشتری است. به همین دلیل ما واقعاً اعتقاد داریم که دانش‌آموختگان باید درباره استادان و آموزش‌هایی که دریافت می‌کنند، بازخورد بدهند و نظر خود را مطرح کنند.
از دانش‌آموختگان می‌خواهیم ارتباط علمی خود را با دانشکده حفظ کنند

معاون آموزش دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس گفت: در دوره‌ای که شما دانشجو هستید یا زمانی که به‌عنوان دانش‌آموخته از دانشگاه خارج می‌شوید، ما از نظرات شما استفاده می‌کنیم، اما مجدداً از شما خواهش و تقاضا دارم که در هر کجا که هستید و در هر مسئولیتی که قرار دارید، به دانشکده و استادان خود کمک کنید.

وی افزود: بخشی از این کمک می‌تواند همان مسائلی باشد که دکتر حجت و دوستان دیگر به آن اشاره کردند، اما بخش دیگری می‌تواند مشارکت مستقیم علمی در آموزش و پژوهش باشد؛ از طریق راهنمایی‌ها، پیشنهادها و بازخوردهایی که به ما می‌دهید.

حسینخانی خاطرنشان کرد: امیدوارم همواره موفق و سلامت باشید و دانشگاه تربیت مدرس را همیشه خانه خود بدانید. ما نیز با کمال میل در خدمت شما هستیم و در هر شکلی که امکان داشته باشد، از نظرات و پیشنهادهای شما استفاده خواهیم کرد.

انتهای پیام

# علمی‌ و دانشگاهی

آخرین اخبار علمی‌ و دانشگاهی