مهشید چوبداری در گفت‌وگو با ایسنا با بیان اینکه سلامت روان به عنوان یکی از ارکان اصلی عملکرد مؤثر و رضایت شغلی شناخته می‌شود، اظهار کرد: سازمان‌ها و کارکنان تنها زمانی می‌توانند بهترین عملکرد خود را ارائه دهند که در کنار سلامت جسمی، از سلامت روانی مطلوب نیز برخوردار باشند؛ در این میان، استرس شغلی زمانی ایجاد می‌شود که الزامات کاری با توان فرد برای مقابله هماهنگ نباشد و اگر این استرس مدیریت نشود، می‌تواند پیامدهای جدی برای فرد و سازمان ایجاد کند.
این روانشناس افزود: استرس در محیط کار معمولاً نتیجه مجموعه‌ای از عوامل است که از جمله آن‌ها می‌توان به حجم کار زیاد یا ضرب‌العجل‌های فشرده، نبود شفافیت در وظایف و انتظارات، تعارض نقش یا عدم کنترل بر فرایندهای کاری، روابط بین‌فردی ضعیف با همکاران یا مدیر، محیط فیزیکی نامناسب مانند سروصدای زیاد یا کمبود امکانات، و همچنین ناامنی شغلی یا فقدان فرصت رشد اشاره کرد، و باید دانست که شناخت این عوامل، نخستین قدم در مدیریت مؤثر استرس محسوب می‌شود.
وی با اشاره به پیامدهای استرس شغلی گفت: در رابطه با پیامدهای استرس شغلی، اگر این استرس کنترل نشود می‌تواند اثراتی همچون کاهش تمرکز، حافظه و بهره‌وری، افزایش خطاهای کاری، بروز مشکلات جسمی مانند سردرد، خستگی، تپش قلب و مشکلات خواب، و همچنین مشکلات روانی مانند اضطراب، افسردگی یا فرسودگی شغلی (Burnout) و در نهایت کاهش رضایت شغلی و تعهد سازمانی را به همراه داشته باشد.
چوبداری تصریح کرد: برای مقابله با این وضعیت، راهکارهای علمی برای مدیریت استرس ارائه شده است که شامل تقویت مهارت‌های مدیریت زمان از طریق تقسیم کار به بخش‌های کوچک‌تر، اولویت‌بندی وظایف و استفاده از ابزارهای برنامه‌ریزی برای کاهش فشار کاری و همچنین تنظیم انتظارات و ارتباط مؤثر با مدیران از طریق گفت‌وگو درباره حجم کار، زمان‌بندی و منابع مورد نیاز جهت ایجاد شفافیت و کاهش تنش است.
این روانشناس ادامه داد: علاوه بر این، استفاده از تکنیک‌های آرام‌سازی و تنفس عمیق مانند تنفس دیافراگمی، ریلکسیشن عضلانی و مدیتیشن برای کاهش پاسخ فیزیولوژیک بدن به استرس، و نیز انجام فعالیت بدنی منظم برای افزایش تولید هورمون‌های شادی‌آور مانند اندورفین و تقویت توان مقابله با استرس، بسیار موثر است.
وی با اشاره به راهکارهای علمی برای مدیریت استرس افزود: همچنین، تعیین مرزهای شغلی (Work-Life Balance) از طریق تفکیک زمان کار و استراحت، محدود کردن ساعات اضافی و دوری از کار در زمان استراحت برای بازیابی انرژی، و تقویت مهارت‌های حل مسئله و تاب‌آوری با استفاده از رویکردهای شناختی-رفتاری و تمرکز بر عوامل قابل کنترل، از دیگر راهکارها هستند؛ در کنار این موارد، استفاده از شبکه حمایت اجتماعی از طریق گفتگو با همکاران، دوستان یا متخصصان سلامت روان نیز می‌تواند باعث کاهش احساس فشار و تنهایی شود.
چوبداری با تأکید بر نقش کلیدی سازمان‌ها در ارتقای سلامت روان و کاهش استرس کارکنان گفت: در این مسیر، سازمان‌ها نیز نقشی کلیدی در ارتقای سلامت روان و کاهش استرس کارکنان دارند و کارفرمایان می‌توانند با اقداماتی نظیر طراحی شغل متعادل، فراهم کردن امکان مشارکت در تصمیم‌گیری، ارائه بازخورد سازنده و حمایت روانی، ایجاد محیط کاری ایمن و دوستانه و برگزاری دوره‌های آموزشی مدیریت استرس، بهره‌وری و رضایت شغلی را به طور ملموسی افزایش دهند.
این روانشناس در پایان با اشاره به ایجاد فرهنگ سازمانی حمایتی بیان کرد: به طور کلی سلامت روان در محیط کار یک سرمایه مهم برای کارکنان و سازمان‌ها است و مدیریت استرس با شناخت عوامل ایجادکننده آن و استفاده از راهکارهای علمی و عملی قابل دستیابی است، به طوری که با توجه به اهمیت این موضوع، ایجاد فرهنگ سازمانی حمایتی و توجه به نیازهای روان‌شناختی کارکنان می‌تواند به ایجاد محیطی سالم، پویا و کارآمد کمک کند.
انتهای پیام
