فراموش کردن نام‌ها، گم کردن وسایل یا دشوار شدن تمرکز، از تغییراتی است که ممکن است با افزایش سن بیشتر به چشم بیاید؛ تغییراتی که گاهی نگرانی‌هایی درباره سلامت حافظه و مغز ایجاد می‌کند. در کنار عواملی مانند فعالیت بدنی، خواب کافی و وضعیت سلامت عمومی، آنچه هر روز در سفره افراد قرار می‌گیرد نیز می‌تواند در حفظ توانایی‌های ذهنی اهمیت داشته باشد.
تغذیه مناسب در کنار خواب کافی و تحرک به حفظ سلامت مغز کمک می‌کند
دکتر ثریا خیروری، متخصص علوم تغذیه دانشگاه علوم پزشکی تبریز در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به نقش تغذیه در سلامت مغز اظهار کرد: مغز برای حفظ عملکرد طبیعی خود به مواد مغذی مختلف نیاز دارد و دریافت متعادل این مواد از طریق یک برنامه غذایی متنوع، می‌تواند به سلامت آن کمک کند. مصرف سبزیجات، میوه‌ها، مغزها، حبوبات، ماهی و غلات کامل در کنار سایر مواد غذایی مغذی، بخشی از یک الگوی غذایی مناسب برای حفظ سلامت عمومی و عملکرد مغز است.
وی افزود: در مقابل، مصرف مداوم غذاهای سرشار از چربی‌های ناسالم، قند و محصولات فراوری‌شده می‌تواند کیفیت رژیم غذایی را کاهش دهد. اگر این مواد جایگزین خوراکی‌های مغذی شوند، ممکن است در بلندمدت بر سلامت عمومی بدن اثر منفی بگذارند؛ ازاین‌رو بهتر است افراد در انتخاب مواد غذایی روزانه، به تعادل و تنوع توجه داشته باشند و مصرف خوراکی‌های کم‌ارزش از نظر تغذیه‌ای را محدود کنند.
وی خاطرنشان کرد: برای مراقبت از سلامت مغز، نباید تنها بر یک ماده غذایی یا یک گروه خاص تمرکز کرد؛ بلکه آنچه اهمیت دارد، الگوی کلی تغذیه و تداوم عادت‌های سالم است. همچنین تغذیه مناسب در کنار تحرک بدنی، خواب کافی و کنترل بیماری‌های زمینه‌ای می‌تواند بخشی از مراقبت‌های روزانه برای حفظ سلامت در دوران سالمندی باشد.
سبزیجات، مغزها و ماهی باید در برنامه غذایی سالمندان باشد
دکتر محمد علیزاده، متخصص تغذیه و رژیم‌درمانی دانشگاه علوم پزشکی تبریز نیز در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به اهمیت انتخاب الگوی غذایی مناسب برای حفظ حافظه و تمرکز گفت: بهتر است برنامه غذایی سالمندان به‌گونه‌ای باشد که گروه‌های مختلف مواد غذایی را در بر بگیرد. سبزیجات برگ‌سبز، مغزها، حبوبات، ماهی و غلات کامل از جمله مواد غذایی هستند که می‌توانند در چنین الگویی جایگاه داشته باشند و به تأمین مواد مغذی مورد نیاز بدن کمک کنند.
وی عنوان کرد: سبزیجات برگ‌سبز و حبوبات را می‌توان به‌طور منظم در وعده‌های غذایی گنجاند و مغزها نیز در حد متناسب، میان‌وعده مناسبی به شمار می‌روند. مصرف ماهی و استفاده از غلات کامل به‌جای بخشی از غلات تصفیه‌شده نیز می‌تواند به متنوع‌تر و مغذی‌تر شدن برنامه غذایی کمک کند. نکته مهم این است که این مواد غذایی در قالب یک برنامه متعادل مصرف شوند، نه اینکه به‌تنهایی انتظار اثرگذاری بر حافظه از آن‌ها داشته باشیم.
وی با تأکید بر اینکه اصلاح عادت‌های غذایی به سن خاصی محدود نمی‌شود، تشریح کرد: افراد می‌توانند در میانسالی و سالمندی نیز با تغییر تدریجی انتخاب‌های غذایی، کیفیت برنامه روزانه خود را بهبود دهند. افزایش مصرف سبزیجات و حبوبات، انتخاب غلات کامل، استفاده متعادل از مغزها و ماهی و کاهش مصرف غذاهای پرچرب و شیرین از جمله تغییراتی است که می‌توان در برنامه غذایی در نظر گرفت. البته رژیم غذایی باید با وضعیت سلامت، نیازها و شرایط هر فرد متناسب باشد.
یافته پژوهشگران: رژیم غذایی MIND الگویی امیدوارکننده برای حمایت از سلامت حافظه در سالمندی
در همین زمینه، نتایج یک مرور پژوهشی که توسط دکتر خیروری و دکتر علیزاده در دانشگاه علوم پزشکی تبریز انجام شده است، نشان می‌دهد پیروی از رژیم غذایی موسوم به MIND ممکن است با عملکرد شناختی بهتر در افراد مسن ارتباط داشته باشد. این الگوی غذایی از ترکیب اصول رژیم مدیترانه‌ای و رژیم DASH شکل گرفته و با هدف توجه بیشتر به تغذیه مرتبط با سلامت مغز و به‌تأخیر انداختن فرایندهای تحلیل‌برنده عصبی مطرح شده است.
پژوهشگران برای بررسی این ارتباط، مطالعات انجام‌شده روی انسان‌ها را از چند پایگاه علمی گردآوری و ارزیابی کردند. در مجموع ۱۳۵ مطالعه شناسایی شد که پس از بررسی، ۱۳ مطالعه شامل ۹ مطالعه کوهورت، سه مطالعه مقطعی و یک کارآزمایی تصادفی‌سازی‌شده در مرور نهایی قرار گرفت. نتایج نشان داد در ۷۸ درصد مطالعات، پایبندی بیشتر به رژیم غذایی MIND با بهبود برخی جنبه‌های شناختی و عملکردی سالمندان ارتباط مثبت داشته است؛ هرچند این ارتباط در همه حوزه‌های شناختی مشاهده نشد.
به گزارش ایسنا، این تحقیق که جزئیات کامل آن در مقاله با شناسه https://doi.org/10.1080/10408398.2021.1925220 منتشر شده است، نشان می‌دهد رژیم غذایی MIND در مقایسه با برخی دیگر از الگوهای غذایی غنی از مواد گیاهی نیز نتایج مطلوب‌تری نشان داده بود. با این حال، یافته‌ها به معنای تضمین حفظ حافظه یا پیشگیری قطعی از بیماری‌های شناختی نیست؛ بلکه نشان می‌دهد انتخاب یک الگوی غذایی سالم، از جمله رژیم MIND، ممکن است با حفظ بهتر برخی توانایی‌های شناختی در دوران سالمندی همراه باشد.
انتهای پیام
