حسین زارعی در گفت‌وگو با ایسنا با بیان اینکه در سال ۱۴۰۴ حدود ۳۰ هزار تن میگوی پرورشی در استان تولید شده است، اظهار کرد: در سال جاری، ۱۲ سایت پرورش میگو با ذخیره‌سازی بیش از دو و نیم میلیارد قطعه بچه‌میگو در سطح مفید چهار هزار و ۲۵۱ هکتار فعال شده‌اند.
وی بیان کرد: تا اواخر مهرماه سال جاری، بیش از سه هزار و ۵۵۸ تن میگو از مزارع برداشت شده و ارزیابی نهایی تغییرات تولید سال جاری نسبت به سال گذشته، مستلزم تکمیل فصل برداشت و جمع‌بندی آمار نهایی است.
رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنعت آبزیان استان بوشهر تصریح کرد: در بخش تکثیر نیز استان از ظرفیت مناسبی برخوردار است، به‌طوری‌که در سال جاری، ۲۰ مرکز از مجموع ۲۳ مرکز تکثیر میگوی استان فعال بوده‌اند و حدود دو میلیارد و ۵۳۱ میلیون قطعه لارو تولید شده است که این ظرفیت، امکان تأمین بخش عمده نیاز مزارع استان و ارسال بخشی از تولید به سایر مناطق را فراهم می‌کند.
زارعی ادامه داد: در ادامه زنجیره تولید نیز واحدهای تأمین خوراک، مزارع پرورشی، مراکز فرآوری و بسته‌بندی و زیرساخت‌های صادراتی نقش مهمی دارند.
وی تأکید کرد: برای افزایش ارزش افزوده و کاهش هزینه تمام‌شده، لازم است ارتباط میان حلقه‌های زنجیره تقویت شود و هدف باید عبور از فروش محصول خام و حرکت به سمت تولید محصولاتی با ارزش افزوده بالاتر و قابلیت رقابت در بازارهای بین‌المللی باشد.
موانع بازگشت به ظرفیت اسمی و چالش‌های بیماری‌ها و زیرساخت‌ها
رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنعت آبزیان استان بوشهر اظهار کرد: بازگشت صنعت میگوی استان به ظرفیت اسمی، صرفاً با افزایش سطح زیر کشت محقق نمی‌شود، بلکه مستلزم افزایش بهره‌وری، کاهش ریسک تولید و اصلاح زیرساخت‌های مزارع است.
زارعی یکی از مهم‌ترین چالش‌های این صنعت در سال‌های اخیر را بروز بیماری‌های تهدیدکننده، به‌ویژه بیماری نکروز حاد هپاتوپانکراس، دانست که خسارات قابل‌توجهی به تولیدکنندگان وارد کرده و ضرورت بازنگری در شیوه‌های مدیریت پرورش را افزایش داده است.
وی، فرسودگی زیرساخت‌های برخی مزارع، نیاز به اصلاح استخرها، هزینه بالای تأمین نهاده‌ها، محدودیت سرمایه در گردش و دشواری تأمین منابع مالی برای نوسازی تجهیزات را از دیگر موانع برشمرد.
رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنعت آبزیان استان بوشهر یادآور شد: اجرای برنامه اصلاح ساختار مزارع، افزایش تعداد استخرهای لاینر، بهبود مدیریت آب و خاک، استفاده از لارو باکیفیت و عاری از عوامل بیماری‌زا، رعایت اصول امنیت زیستی و توسعه سامانه‌های پایش و کنترل بیماری‌ها از اقدامات ضروری است و تسهیلات بانکی متناسب با هزینه‌های واقعی تولید نیز باید در اختیار بهره‌برداران قرار گیرد.
وضعیت صادرات، بازار روسیه و راهبرد تنوع‌بخشی به مقاصد تجاری
زارعی پیرامون صادرات میگو به روسیه بیان کرد: روسیه در حال حاضر یکی از مهم‌ترین بازارهای صادراتی میگوی پرورشی استان بوشهر محسوب می‌شود و بر اساس آمار گمرک استان، در نیمه نخست سال جاری، حدود شش هزار و ۴۷۴ تن میگوی پرورشی استان به روسیه صادر شده که ارزش آن نزدیک به ۲۲ میلیون دلار بوده است.
وی افزود: میزان صادرات از نظر وزنی ۱۵۲ درصد و از نظر ارزشی ۳۸۲ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل افزایش داشته و این ارقام، بیانگر اهمیت روزافزون بازار روسیه برای صنعت میگوی استان است.
رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنعت آبزیان استان بوشهر با هشدار درباره ریسک اتکای بیش از اندازه به یک بازار صادراتی تصریح کرد: تغییر مقررات وارداتی و بهداشتی، نوسانات نرخ ارز، تغییر قیمت‌های جهانی، افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل، مشکلات نقل‌وانتقال مالی و تغییر شرایط تجاری کشور مقصد، از عوامل مؤثر بر سودآوری صادرکنندگان هستند.
زارعی تأکید کرد: سیاست این صنعت نباید کاهش اهمیت بازار روسیه باشد، بلکه باید ضمن حفظ و توسعه این بازار، از طریق تنوع‌بخشی به مقاصد صادراتی، انعقاد قراردادهای پایدار، توسعه صادرات مستقیم و تقویت ارتباط میان تولیدکنندگان و خریداران خارجی، ریسک‌های تجاری را کاهش داد و در همین راستا، توسعه روابط تجاری مستقیم با طرف‌های روسی و تسهیل فرایندهای بهداشتی و ثبت واحدهای فرآوری می‌تواند به پایداری صادرات کمک کند.
توسعه بازارهای هدف صادراتی و راهکارهای حضور مؤثر بین‌المللی
وی تصریح کرد: توسعه بازارهای صادراتی باید به‌عنوان یکی از اولویت‌های راهبردی دنبال شود و در کنار روسیه، کشورهای حوزه خلیج فارس، بازارهای منطقه‌ای، برخی کشورهای آسیایی و بررسی بازارهای جدید در شرق و جنوب شرق آسیا می‌توانند ظرفیت مناسبی داشته باشند که این امر، مستلزم شناسایی دقیق نیاز مصرف‌کنندگان، سلیقه بازار، سطح قیمت رقابتی، استانداردهای بهداشتی و دامنه محصولات مورد تقاضاست.
رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنعت آبزیان استان بوشهر دشواری‌های نقل‌وانتقال مالی، هزینه‌های حمل‌ونقل و لجستیک، محدودیت دسترسی به برخی شبکه‌های توزیع، الزامات سخت‌گیرانه بهداشتی و نیاز به ثبت واحدهای تولیدی و فرآوری را از موانع حضور مؤثر برشمرد و پیشنهاد کرد: سازمان شیلات ایران با همکاری وزارت جهاد کشاورزی، سازمان توسعه تجارت، وزارت امور خارجه، گمرک و بخش خصوصی، برنامه‌ای منسجم برای شناسایی بازارهای هدف، معرفی ظرفیت‌های تولیدی و تسهیل صادرات تدوین کند.
ارتقای رقابت‌پذیری، استانداردهای کیفی و لجستیک صادراتی
این فعال بخش خصوصی اظهار کرد: رقابت‌پذیری در بازار جهانی صرفاً به میزان تولید وابسته نیست، بلکه کیفیت پایدار، ایمنی محصول، قیمت تمام‌شده، بسته‌بندی مناسب، قابلیت رهگیری و تحویل به‌موقع نیز نقش تعیین‌کننده دارند و در این زمینه، نخست باید کیفیت و ایمنی محصول ارتقا یابد و رعایت اصول بهداشتی در تمام مراحل، کنترل باقیمانده‌های دارویی و پایش مستمر کیفیت آب انجام شود.
زارعی افزود: گام دوم، توسعه بسته‌بندی استاندارد و متناسب با الزامات کشور مقصد است و گام سوم شامل برندسازی و بازاریابی حرفه‌ای با هویت تجاری مشخص است.
وی بهبود زیرساخت‌های لجستیکی شامل توسعه سردخانه‌ها، تجهیزات انجماد و ناوگان حمل‌ونقل یخچال‌دار را به‌عنوان گام چهارم و تقویت ارتباط مستقیم با خریداران خارجی از طریق حضور در نمایشگاه‌های تخصصی را به‌عنوان گام پنجم برشمرد تا راهبرد اصلی از صادرات محصول با ارزش افزوده محدود به سمت عرضه محصول استاندارد و دارای هویت تجاری تبدیل شود.
چالش‌های فنی، اقتصادی و زیرساختی و توسعه بازار داخلی
زارعی درباره چالش‌های فنی و اقتصادی بیان کرد: اختلال در تأمین برق تجهیزات هوادهی و پمپاژ آب می‌تواند خسارات جدی وارد کند و تقویت زیرساخت برق سایت‌ها ضروری است.
وی افزایش هزینه‌های تولید و نیاز به نقدینگی در ابتدای دوره پرورش را از دیگر مشکلات دانست و افزود: گرانی نهاده‌ها شامل خوراک، لارو و انرژی بر هزینه نهایی اثر مستقیم دارد.
وی درباره بازار داخلی گفت: بر اساس گزارش انجمن صنعت آبزیان، در سال گذشته از بیش از ۳۰ هزار تن میگوی تولیدی، حدود ۲۰ هزار تن صادر شده و مابقی به بازار داخلی اختصاص یافته است. وی افزود: توسعه بازار داخلی مستلزم فرهنگ‌سازی برای افزایش مصرف میگو، معرفی ارزش غذایی، تنوع‌بخشی به فرآورده‌ها، عرضه در بسته‌بندی‌های متناسب با قدرت خرید خانوارها و گسترش شبکه توزیع سرد است که می‌تواند بخشی از ریسک فروش را پوشش دهد.
چشم‌انداز صنعت میگو و مطالبات کلیدی فعالان از دولت
رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنعت آبزیان استان بوشهر اظهار کرد: با توجه به ظرفیت‌های طبیعی، تجربه فنی و وجود مراکز تکثیر، چشم‌انداز صنعت میگوی استان در صورت رفع موانع، مثبت و امیدوارکننده است، اما دستیابی به رشد پایدار مستلزم تمرکز بر ارتقای بهره‌وری، کنترل بیماری‌ها، کاهش هزینه تولید، اصلاح زیرساخت‌ها و توسعه بازارهای صادراتی است.
زارعی مهم‌ترین مطالبات فعالان این صنعت از دولت و دستگاه‌های اجرایی را تأمین منابع مالی برای اصلاح ساختار مزارع و اختصاص تسهیلات کم‌بهره متناسب با نیاز واقعی طرح‌های بهسازی و تجهیز عنوان کرد.
وی تقویت زیرساخت‌های عمومی شامل رفع مشکلات تأمین برق، بهبود راه‌های دسترسی، توسعه زیرساخت‌های انتقال آب و تقویت امکانات سردخانه‌ای و فرآوری در سایت‌های پرورش میگو را از دیگر مطالبات برشمرد.
رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنعت آبزیان استان بوشهر حمایت از برنامه ملی کنترل بیماری‌ها با تقویت نظام پایش بیماری، نظارت بر کیفیت لارو، توسعه آزمایشگاه‌های تخصصی و اجرای برنامه‌های هماهنگ برای افزایش امنیت زیستی مزارع و همچنین تسهیل تأمین نهاده‌ها و سرمایه در گردش با طراحی سازوکارهای اعتباری متناسب با دوره تولید را از ضروریات خواند.
رئیس انجمن آبزیان استان افزود: حمایت عملی از صادرات با تسهیل فرایندهای گمرکی و بهداشتی، حمایت از حضور شرکت‌های ایرانی در بازارهای هدف، توسعه صادرات مستقیم و رفع موانع نقل‌وانتقال مالی و حمل‌ونقل از دیگر مطالبات است.
زارعی تقویت صنایع فرآوری و بسته‌بندی با حمایت از سرمایه‌گذاری در صنایع پایین‌دستی با هدف افزایش ارزش افزوده، ایجاد اشتغال و عرضه محصولات متنوع‌تر و همچنین ایجاد هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی با تدوین برنامه‌ای مشترک میان سازمان شیلات، وزارت جهاد کشاورزی، وزارت نیرو، بانک‌ها و سازمان توسعه تجارت برای حل مسائل فرابخشی را بسیار حائز اهمیت دانست.
وی همچنین تأکید کرد: انتظار اصلی فعالان این بخش آن است که حمایت از صنعت میگوی استان از اقدامات مقطعی فراتر رفته و در قالب برنامه‌ای عملیاتی، زمان‌بندی‌شده و دارای منابع مالی مشخص دنبال شود تا با مشارکت بخش خصوصی، جایگاه استان بوشهر در تولید و صادرات میگوی کشور بیش از پیش تقویت شود.
انتهای پیام
