یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵ | ۱۱:۰۹
روایتی ژورنالیستی با طعم شاعرانه مقاومت از زبان یک امریکایی
آجامو باراکا- فعال سیاسی آمریکایی

گفت‌وگو با سازنده مستند «مبارزه برای صلح»

روایتی ژورنالیستی با طعم شاعرانه مقاومت از زبان یک امریکایی

داوود مرادیان، کارگردان و تهیه‌کننده مستند «مبارزه برای صلح» که به‌تازگی از شبکه پرس‌تی‌وی پخش شده، از دلیل انتخاب آجامو باراکا، فعال سیاسی آمریکایی و بنیان‌گذار اتحاد سیاه‌پوستان برای صلح، به‌عنوان شخصیت محوری این مستند می‌گوید و تأکید می‌کند که این مستند روایتی ژورنالیستی با طعم شاعرانه از مفهوم مقاومت از زبان یک آمریکایی است.

داوود مرادیان که ساخت مستندهایی مانند «واردی پا مرز»، «لینگ باره»، «پا پیاده روی آب»، «جاش و کاک»، «فتح محال» و... را در کارنامه دارد و برای پرس‌تی‌وی نیز مستندهایی چون «هرمز؛ داستان یک تنگه» و «عملیات آژاکس ۱۹۵۳» را تولید کرده است، در گفت‌وگویی با ایسنا  درباره دلایل و چرایی انتخاب آجامو باراکا به‌عنوان شخصیت اصلی و محوری جدیدترین مستند خود «مبارزه برای صلح» توضیح می‌دهد: باراکا بنیان‌گذار اتحاد سیاه‌پوستان آمریکا برای صلح، به‌عنوان یکی از مهمانان خارجی «مرکز رسانه‌ای صبح» و شخصیتی متأثر از اندیشمندان چپ‌گرا و رهبرانی چون مالکوم اکس و چهره‌ای باسواد و مبارز با دیدگاه‌های ضداستعماری مورد توجه ما قرار گرفت.

مرادیان بیان می‌کند: تصمیم گرفتیم در ساخت این مستند یک ساختارشکنی داشته باشیم و به‌جای آنکه مظاهر مدرن ایران را به باراکا نشان دهیم، او را به اماکن متفاوتی مثل بهشت زهرا دعوت کنیم. فکر می‌کنم باراکا اولین مهمان برون‌مرزی بود که به قطعه شهدا رفت و اتفاقاً تعامل جالبی با مردم برقرار کرد و نظرات و سخنان خیلی نابی داشت. بعد هم با او تا شهر کاشان همراه شدیم. اصرار داشت که با زیستی ایرانی و سبک زندگی ایرانیان آشنا شود و خانه‌های ایرانی را ببیند. خاستگاه و سبک زندگی خانواده ایرانی برایش موضوعیت داشت و به‌دنبال دیدن مظاهر مدرن تهی. نبود.

او ادامه می‌دهد: پس‌ از بازگشت از کاشان، با باراکا به موزه دفاع‌مقدس رفتیم تا با تاریخ مقاومت در ایران آشنا شود و درنهایت، موزه هوافضا را به ایشان نشان می‌دادیم تا درک درستی از ابزار مقاومت و پیشرفت پیدا کند. با گفت‌وگوهایی که باراکا با چهره‌های سیاسی و تحلیلگران ایرانی داشت و با حضور در شبکه پرس‌تی‌وی، در مجموع توانستیم یک مستند محتوایی خوب و جذاب را تولید کنیم.

کارگردان مستند «مبارزه برای صلح» درباره کیفیت این مستند تأکید کرد: به‌عنوان کسی که سال‌هاست در کار ساخت مستند است، می‌توانم ادعا کنم «مبارزه برای صلح» یک کار حال‌خوب‌کن است؛ مستندی مطابق با تمامی اصول تحول که مفهوم مقاومت را از زبان یک آمریکایی روایت می‌کند. این موضوع از این نظر حائز اهمیت است که باراکا به‌عنوان یکی از اعضای حزب سبز آمریکا حتی کاندیدای معاونت ریاست جمهوری ایالات متحده هم بوده و چهره‌ای شناخته‌شده در این کشور به حساب می‌آید.

مرادیان درباره ساختار مستند «مبارزه برای صلح»  نیز توضیح می‌دهد: مجموعه سخنان باراکا با صدای خودش، به‌شکل نریشن، روی مستند قرار گرفته است و در میان‌بند این، سخنان حسن توکلی به‌عنوان گوینده، متن فیلم توضیحات کوتاهی را ارائه می‌دهد. صدای باراکا در لوکیشن‌هایی که با مردم گفت‌وگو دارد درباره موضوعی اظهارنظر می‌کند نیز روی تصاویر قرار گرفته است. درواقع، «مبارزه برای صلح» نوعی مستند ژورنالیستی با طعم شاعرانه است.

او تصریح می‌کند: ما در این مستند به گذشته باراکا از زبان خودش، سختی‌هایی که در کودکی کشیده، چرایی مبارزشدنش و نوع شناختش از غرب نیز پرداخته‌ایم. البته مستند «مبارزه برای صلح» بیوگرافی باراکا نیست، بلکه حضور او را با آن عقبه و سابقه در فضای امروز ایران ترسیم می‌کند.

شخصیتی برجسته که شوآف نمی‌کند

تهیه‌کننده مستند «مبارزه برای صلح» با اشاره به ویژگی‌های شخصیتی باراکا خاطرنشان می‌کند: باوجودی که باراکا بنیان‌گذار اتحاد سیاه‌پوستان برای صلح است و نگاه غالب سیاهان در جامعه آمریکا مبتنی بر احقاق حداقل حقوق در فضای ایالات متحده است، او با نگاهی منشعب از دیدگاه مالکوم اکس صلح جهانی را دنبال می‌کند. بنیان‌گذار اتحاد سیاه‌پوستان برای صلح در این مستند تأکید می‌کند آنچه صلح جهانی را به خطر می‌اندازد، سیاست‌های سلطه‌گرانه آمریکاست. او به‌شدت مدافع فلسطین است و خودش را به‌عنوان یک آمریکایی که مسئله‌اش فقط معاش سیاهان در آمریکا است، محدود نکرده. باراکا نسبت به کل جامعه جهانی متعهد است و مخاطب مستند ناخودآگاه فلسفه انتظار یک منجی را در نظرات و کلام او می‌بیند. از این‌رو، با یک شخصیت برجسته مواجهیم که شوآف نمی‌کند؛ شخصیتی که دکترا دارد، تحصیل‌کرده است و عمیقاً بر مباحث تسلط دارد. مخاطب در این مستند با یک انسان فکور و اهل علوم انسانی مواجه است. از این منظر، ما هم به‌عنوان عوامل مستند با یک مهمان ژورنالیست صفر روبه‌رو نبودیم و خود من به‌عنوان کسی که فلسفه خوانده، از مواجهه با او غافلگیر شدم.

مرادیان در تشریح مراحل ساخت مستند یادآور می‌شود: مدت حضور باراکا در ایران یک هفته بود، اما ساخت مستند یک سال طول کشید. مستند سه بار تدوین شد؛ اما موردقبول من نبود. دست آخر، خودم پشت میز مونتاژ نشستم و سعی کردم با خط و نگاه فلسفی و شخصی، نریشن‌ها را انتخاب کنم و بچینم. درواقع، مواجهه جدی من با باراکا وقتی بود که پای میز تدوین نشستم و با عقایدش آشناتر شدم. او درعین‌حال که بافت خانوادگی مردم ایران را با مردم کوبا مقایسه می‌کند هم‌زمان شکل و دلیل مقاومت در مقابله با سلطه‌گری آمریکا را می‌فهمد. عجیب‌تر اینکه عمیقاً اعتقاد دارد آنچه صلح جهانی را از بین می‌برد، سلطه‌گری آمریکاست.

کارگردان مستندهای «هرمز؛ داستان یک تنگه» و «عملیات آژاکس ۱۹۵۳» می‌افزاید: مدت‌ها مصاحبه‌ها و سخنرانی‌های باراکا را گوش دادم تا بر شخصیتش مسلط شدم و توانستم از دل صحبت‌هایش مباحثی را که در مستند است، بیرون بکشم. مستند «مبارزه برای صلح» از زاویه بیرون به ایران نگاه کرده است و همین هم موضوع می‌تواند وجه تمایز آن باشد؛ چون ما معمولاً همیشه از درون به ایران نگاه کرده‌ایم.

«مبارزه برای صلح» به‌تازگی از شبکه پرس‌تی‌وی به روی آنتن رفته است.

این مستند تولید شبکه پرس‌تی‌وی و به کارگردانی و تهیه‌کنندگی داوود مرادیان، داستان و جزئیات سفر آجامو باراکا، فعال سیاسی آمریکایی و بنیان‌گذار اتحاد سیاه‌پوستان برای صلح در ایالات متحده، به ایران را روایت می‌کند.

آجامو باراکا، عضو حزب سبز آمریکا، مدافع آرمان‌های فلسطین و منتقد سیاست‌های سلطه‌طلبانه و استعماری ایالات متحده، در این مستند علاوه‌بر حضور در اماکن خاصی مانند بهشت زهرا، موزه‌های دفاع‌مقدس و هوافضا... و، با سفر به شهر کاشان با نوع زیست و سبک زندگی ایرانیان آشنا می‌شود. او همچنین با تحلیلگران و صاحب‌نظران ایرانی گفت‌وگو می‌کند.

ساخت مستند ۵۸ دقیقه‌ای «مبارزه برای صلح» نزدیک به یک سال زمان برده است و در تولید اثر، جدید مرادیان برای پرس‌تی‌وی علی یوسفی به‌عنوان سرپرست تیم تصویربرداری مشارکت داشته و علی سعیدپناه و سیدسجاد حسینی، تصویربرداران؛ شاهین پورداداشی، صدابردار؛ امیرمحمد یوسفی، مدیر تولید؛ محمدرضا یوسفی، جانشین تهیه‌کننده؛ سیدوحید نمازی، مترجم؛ حسن توکلی، گوینده متن و مرضیه بکان، دستیار کارگردان مستند بوده‌اند.

انتهای پیام

# فرهنگی و هنری

آخرین اخبار فرهنگی و هنری