سه‌شنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵ | ۱۵:۰۲
افزایش ۲۰ برابری عملکرد زعفران با بهینه‌سازی آبیاری و تأمین نهاده‌ها در یک طرح پژوهشی

افزایش ۲۰ برابری عملکرد زعفران با بهینه‌سازی آبیاری و تأمین نهاده‌ها در یک طرح پژوهشی

استادیار دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس با تشریح فعالیت‌های پژوهشی این دانشکده در حوزه کشاورزی دقیق و هوشمند، از اجرای طرح‌هایی برای بهینه‌سازی مصرف آب در کشت بادام و زعفران خبر داد و گفت: در یکی از این طرح‌ها، عملکرد زعفران در شرایط کنترل‌شده و با بهینه‌سازی تأمین آب و مواد غذایی، حدود ۲۰ برابر میانگین عملکرد گزارش‌شده در مزارع بوده است.

به گزارش ایسنا، دکتر احسان قزلباش امروز در رویداد بن‌تک که در دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس برگزار شد، با اشاره به تغییر رویکرد آموزشی و پژوهشی این دانشکده به سمت کشاورزی دقیق و هوشمند، اظهار کرد: همکاران و استادان دانشکده با شناسایی ظرفیت‌های موجود، حرکت به سمت این حوزه را آغاز کرده‌اند و تلاش شده است در کنار فعالیت‌های آموزشی، موضوع کشاورزی هوشمند با جدیت بیشتری دنبال شود.

وی با اشاره به تغییر سرفصل‌های آموزشی در این زمینه، افزود: در حال حاضر درس‌هایی با موضوع مبانی کشاورزی هوشمند و مدیریت داده‌ها در حوزه کشاورزی در برنامه آموزشی دانشگاه قرار گرفته است.

قزلباش با بیان اینکه فعالیت‌های پژوهشی دانشکده نیز به‌طور گسترده بر حوزه کشاورزی دقیق و هوشمند متمرکز شده است، گفت: اگرچه هنوز تمام فعالیت‌های آموزشی ما در مسیر کشاورزی دقیق و هوشمند قرار نگرفته، اما بخش عمده فعالیت‌های پژوهشی دانشکده در این حوزه انجام می‌شود و خوشبختانه نتایج قابل توجهی نیز به دست آمده است.

وی با اشاره به ضرورت انطباق پژوهش‌های کشاورزی با نیازها و شرایط کشور ادامه داد: یکی از موضوعاتی که در این زمینه دنبال کرده‌ایم، بررسی دقیق‌تر تغییرات متغیرهای مختلف، به‌ویژه رطوبت خاک و میزان رطوبت قابل استفاده برای گیاه است. هدف این است که مشخص شود چه میزان از آب اضافه‌شده به خاک قابلیت رسیدن به ریشه گیاه و کمک به افزایش تولید محصول را دارد.

استادیار دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس با بیان اینکه در بخش نظری این پژوهش‌ها تلاش شده است میزان رطوبت قابل استفاده برای گیاه با دقت بیشتری محاسبه شود، اظهار کرد: در این زمینه به درک دقیق‌تری از سهم آبی که به خاک اضافه می‌شود و می‌تواند در اختیار گیاه قرار گیرد، رسیده‌ایم؛ اما مسئله اصلی، انتقال این یافته‌ها از مرحله محاسبات و مطالعات نظری به عرصه اجرا است.

وی یکی از نمونه‌های اجرایی این رویکرد را طرحی در باغ بادام دانشکده کشاورزی عنوان کرد و افزود: در این طرح، طی سال‌های گذشته باغ بادام دانشکده توسعه پیدا کرده و تلاش کرده‌ایم با استفاده از کوزه‌های اشباع و روش آبیاری زیرزمینی، رطوبت بهینه محاسبه‌شده را در اختیار گیاه قرار دهیم؛ به‌گونه‌ای که از اتلاف آب بر اثر تبخیر از سطح خاک نیز جلوگیری شود.

قزلباش با اشاره به چالش‌های اجرایی این روش، گفت: اجرای این شیوه با موانعی همراه است و در حال حاضر طرح‌های پژوهشی برای بررسی و رفع این چالش‌ها در دست پیگیری است. هدف این است که بتوانیم در نهایت درباره کارآمدی و قابلیت اجرای این روش در شرایط واقعی به نتیجه‌ای قابل اتکا برسیم.

وی در ادامه به طرح پژوهشی دیگری در زمینه کشت زعفران اشاره کرد و گفت: در این طرح تلاش کرده‌ایم با انتخاب گیاهی متناسب با شرایط و نیازهای کشور، اصول کشاورزی دقیق را در تأمین نهاده‌ها، مواد غذایی، رطوبت و بستر کشت به کار بگیریم؛ رویکردی که امیدواریم در ادامه به توسعه کشاورزی هوشمند منجر شود.

این عضو هیأت علمی دانشگاه تربیت مدرس با بیان اینکه بخشی از این فعالیت‌ها در محیط‌های کنترل‌شده و اتاقک‌های کشت انجام می‌شود، اظهار کرد: در این طرح تلاش شده است نیازهای گیاه از نظر آب، مواد غذایی و شرایط بستر کشت تا حد امکان به‌صورت دقیق تأمین شود.

وی با اشاره به نتایج اولیه این پژوهش، افزود: بر اساس ارزیابی‌های انجام‌شده، عملکرد زعفران در این شرایط در مقایسه با میانگین عملکرد گزارش‌شده در مزارع، حدود ۲۰ برابر بوده است. البته این نتایج در حال حاضر با عدم‌قطعیت‌هایی همراه است و امیدواریم با ادامه بررسی‌ها در سال جاری و سال‌های آینده بتوانیم به نتایج دقیق‌تر و قابل اتکاتری دست پیدا کنیم.

قزلباش با تأکید بر نیاز این فعالیت‌های پژوهشی به حمایت مالی تصریح کرد: این طرح‌ها تاکنون با امکانات محدود و عمدتاً با هزینه‌های شخصی همکاران پیش رفته است. دانشجویان نیز در قالب فعالیت‌های پژوهشی و همکاری با مجموعه‌های مرتبط در اجرای این طرح‌ها مشارکت دارند.

وی ادامه داد: با وجود دستاوردهای به‌دست‌آمده، برای تکمیل این مسیر به حمایت نیاز داریم. به‌ویژه لازم است در مراحل اعتبارسنجی نتایج و سپس توسعه مقیاس فعالیت‌ها، حمایت‌های لازم صورت گیرد تا بتوانیم قابلیت اجرایی این روش‌ها را در مقیاس بزرگ‌تر بررسی کنیم.

قزلباش در پایان از علاقه‌مندان و فعالان حوزه کشاورزی دعوت کرد با حضور در دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس، از نزدیک با طرح‌های پژوهشی اجراشده در زمینه کشاورزی دقیق و هوشمند آشنا شوند.

انتهای پیام 

# علمی‌ و دانشگاهی

آخرین اخبار علمی‌ و دانشگاهی