حمیدرضا محمودی، در گفت و گو با ایسنا افزود: در حال حاضر ۱۳ آیین عاشورایی گناباد در تقویم گردشگری کشور به ثبت رسیده و همچنین ۹ آیین عاشورایی دیگر نیز در فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور ثبت شده است.
وی با اعلام اینکه این شهرستان را در هر دو شاخص، در رتبه نخست استان قرار داده است، تصریح کرد: در مجموع، با ثبت ۲۴ رویداد گردشگری در تقویم رویدادهای گردشگری کشور، گناباد توانسته رتبه نخست کشور را نیز از آن خود کند؛ جایگاهی که نشان از ظرفیت بالای فرهنگی، اجتماعی و آیینی این شهرستان در سطح ملی است.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی گناباد، با اشاره به اینکه این تعداد آیین عاشورایی بیانگر هویت تاریخی و مذهبی مردم گناباد است که آیینهای محرم را با اصالت، مشارکت عمومی و پیوندی عمیق با فرهنگ بومی خود حفظ کردهاند، تأکید کرد: آنچه امروز گناباد را متمایز میکند، استمرار آیینهایی است که نسل به نسل منتقل شده و همچنان با شور، معنویت و هویت فرهنگی برگزار میشود.
وی با اشاره به بخشی از آیینهای ثبت شده عاشورایی در گناباد اظهار کرد: مراسم شبیهگردانی و شبیهخوانی نوقاب، مراسم علمگردانی هیأتهای مذهبی گناباد، آیین عاشورایی نخلگردانی نوقاب گناباد، مراسم آیینی برافراشتن پرچم، مراسم آیینی قتلگاه و تعزیهخوانی روستای حاجیآباد، سوگواره قتلگاه حاجیآباد، آیین عاشورایی حسن حسین بیدخت، آیین عاشورایی نخلگردانی ریاب، مراسم سنتی بیبیگلو یا بیبیگرد نوقاب، مراسم آیینی شام غریبان گناباد، مراسم مرثیهخوانی واویلای روستای مند، آیین عاشورایی نخلگردانی قصبه شهر گناباد و آیین نخلبرداری و نخلگردانی روستای رهن گناباد از جمله مهمترین جلوههای عزاداری و سوگواری این منطقه به شمار میروند.
محمودی گفت: هر یک از این آیینها، بخشی از میراث زنده و پویای مردم گناباد است که در کنار جنبه مذهبی، ارزشهای مردمشناختی، هنری، اجتماعی و حتی گردشگری دارند.
وی با بیان اینکه گردشگری مذهبی در سالهای اخیر به یکی از گونههای مهم گردشگری فرهنگی تبدیل شده است، اظهار کرد: گناباد با داشتن چنین آیینهای اصیل و گسترده، میتواند به مقصدی مهم برای علاقهمندان به گردشگری محرم تبدیل شود؛ به ویژه برای افرادی که به دنبال تجربهای متفاوت از حضور در مراسم مذهبی، مشاهده آیینهای بومی و آشنایی با فرهنگ عزاداری در مناطق مختلف کشور هستند.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی گناباد با اشاره به ظرفیتهای محرم و آیینهای مذهبی این شهرستان گفت: گردشگری محرم در گناباد صرفاً بازدید از یک مراسم نیست، بلکه نوعی مواجهه با تاریخ، باور، سنت و هویت مردم منطقه است.
آیینهای عاشورایی گناباد بخشی از هویت فرهنگی این شهرستان
وی افزود: گردشگر در این مسیر با فضایی روبهرو میشود که در آن دین، فرهنگ، هنر و اجتماع در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند و همین موضوع جذابیتی قابل توجه برای گردشگران داخلی و حتی خارجی ایجاد میکند.
محمودی با بیان اینکه آیینهای عاشورایی گناباد بخشی از هویت فرهنگی این شهرستان هستند، ادامه داد: ثبت این آیینها در فهرستهای ملی، مسئولیت دستگاههای اجرایی و فرهنگی را در حفاظت، معرفی و بهرهبرداری درست از این میراث افزایش داده است.
وی خاطرنشان کرد: امروز باید از فرصت ایجاد شده برای برنامهریزی هدفمند در حوزه گردشگری مذهبی استفاده شود تا این ظرفیت به شکلی پایدار در خدمت توسعه شهرستان قرار گیرد.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی گناباد تأکید کرد: توسعه زیرساختهای گردشگری، تقویت تبلیغات و اطلاعرسانی، مستندسازی آیینها، آموزش راهنمایان محلی، حمایت از هیأتهای مذهبی و تولید محتوای فرهنگی، از جمله اقداماتی است که میتواند در معرفی گناباد به عنوان یکی از مقاصد اصلی گردشگری آیینی کشور نقش مهمی داشته باشد.
گردشگری مذهبی یکی از مسیرهای تقویت اقتصاد محلی
وی افزود: اگر این برنامهها به صورت منسجم دنبال شود، میتوان از ظرفیت آیینهای عاشورایی برای معرفی بهتر گناباد در سطح ملی و حتی فراملی استفاده کرد.
محمودی گفت: گردشگری مذهبی در این شهرستان فقط یک حوزه فرهنگی نیست، بلکه میتواند به عنوان یکی از مسیرهای تقویت اقتصاد محلی نیز مورد توجه قرار گیرد.
وی با اشاره به نقش مردم در حفظ این میراث معنوی اظهار کرد: آنچه این آیینها را متمایز میکند، مشارکت داوطلبانه و صمیمانه مردم در اجرای آنهاست. این آیینها نه تنها به صورت نمادین برگزار نمیشوند، بلکه بخشی از زندگی اجتماعی و اعتقادی مردم هستند و همین موضوع، اصالت آنها را دوچندان کرده است.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی گناباد ادامه داد: حضور مردم در برگزاری این مراسم، مهمترین عامل تداوم و ماندگاری آنها بوده و همین مشارکت مردمی سبب شده آیینهای عاشورایی گناباد همچنان با همان هویت و اصالت گذشته برگزار شوند. در واقع این ویژگی، یکی از مهمترین دلایل ثبت و توجه ملی به این آیینهاست.
وی خاطرنشان کرد: حفظ این آیینها فقط وظیفه یک نهاد خاص نیست، بلکه نیازمند همکاری مردم، هیأتهای مذهبی، نهادهای فرهنگی، رسانهها و دستگاههای اجرایی است تا این سرمایه معنوی برای نسلهای آینده نیز باقی بماند. بدون شک اگر این مسیر با برنامهریزی درست و همکاری جمعی ادامه پیدا کند، گناباد میتواند در آینده نزدیک جایگاه پررنگتری در نقشه گردشگری مذهبی ایران داشته باشد.
محمودی تأکید کرد: آیینهای محرم در گناباد بخشی از میراث فرهنگی ناملموس این منطقه به شمار میروند که در طول سالها توانستهاند پیوند میان مردم، باورهای دینی و سنتهای بومی را حفظ کنند.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی گناباد در پایان گفت: معرفی درست این ظرفیتها، هم به تقویت هویت فرهنگی منطقه کمک میکند و هم زمینهساز جذب گردشگر و رونق اقتصادی در شهرستان خواهد بود.
انتهای پیام
